• Pic Mgmt

    CHỮ NÔM 字喃 CỔ XƯA VÀ Ý NGHĨA CỦA *VIỆT*

    Chữ “Nôm” có trước “Hán-Viêṭ”! Nếu hôm nay tôi không phát giác thì cũng sẽ có người khác tìm ra điều nầy! Trước hết xin xác định chữ Nôm là gì? để dễ thảo luận...

  • Pic Mgmt

    GIỖ TỔ HÙNG VƯƠNG: HỆ Ý THỨC ĐẦU TIÊN CỦA QUỐC GIA DÂN TỘC

    Các nhà nghiên cứu Việt Nam đều cho rằng thời đại các vua Hùng và kế tiếp là An Dương Vương (khoảng giữa thiên niên kỷ thứ 2 đến thiên niên kỷ thứ 1 trước CN), mà cái nền vật chất của nó là văn minh Đông Sơn, là thời kỳ hình thành tộc người Việt cổ, những nền tảng của văn hóa truyền thống và hình thành quốc gia dân tộc đầu tiên: Văn Lang - Âu Lạc...

  • Pic Mgmt

    VIẾNG ĐỀN CUÔNG, KHÔNG QUÊN NỖI ĐAU MẤT NƯỚC

    Dựa trên các cứ liệu lịch sử, bài viết thể hiện những quan điểm và nỗi trăn trở của Thiếu tướng, PGS - TS Lê Văn Cương, nguyên Viện trưởng Viện Chiến lược & Khoa học Bộ Công an.

  • Pic Mgmt

    VIỆT NAM KHAI QUỐC - CÁC LẠC HẦU...

    Những truyền thống thuở sơ khai của Việt Nam, như đã được kể lại trong cuốn "Lĩnh Nam Chích Quái, một cuốn sách sưu tầm những truyền thuyết, được viết vào thế kỷ 15, đều có nói đến các vua Hùng cai trị nước Văn Lang. Các vua Hùng được cho là thuộc dòng dõi Lạc Long Quân–một anh hùng từ quê hương của mình từ biển khơi đến đồng bằng sông Hồng–nơi ngày nay là Bắc Việt Nam–và khuất phục được tất cả những yêu quái ở vùng đất đó, rồi truyền bá văn minh cho dân chúng, bằng cách dạy họ cách trồng lúa và may quần áo để mặc...

  • Pic Mgmt

    DÒNG HỌ CAO HỮU Ở ĐIỀN HẢI, PHONG ĐIỀN, THỪA THIÊN-HUẾ

    CAO BÁ NGHIỆP: Anh Cao Hữu Điền đang nghỉ dưỡng bệnh ở Huế có gửi thư trao đổi với tôi về thông tin của chi họ Cao Hữu (xã Diện hải, huyện Phong Điền, Thừa Thiên-Huế). Tôi được biết, ở Phong Điền có một số chi họ Cao như Cao Chánh, Cao Hữu, Cao Văn, Cao Huy... nhưng đều có nguồn gốc từ Thanh Hóa....Tôi xin giới thiệu nội dung bài viết của ông Cao Hữu Nhu để bà con cô bác cùng tham khảo và kết nối thông tin VỀ NGUỒN GỐC HỌ CAO, nếu có thể...

  • Pic Mgmt

    SUY NGHĨ TẢN MẠN VỀ VĂN HÓA

    Trong cuộc tọa đàm (22 - 01- 2014) về Văn hóa, Giáo dục và phát triển Nhân cách người Việt Nam… khi được giới thiệu bài “Mấy suy nghĩ tản mạn về giáo dục” của tôi vừa viết, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thế thao, Du lịch Hồ Anh Tuấn liền đặt viết bài này. Dẫu không chuyên, nhưng trước một gợi ý đầy cảm hứng, nên thành thật bầy tỏ mọi nghĩ suy, chỉ mong gợi ra chút gì đó để cùng tư duy….

  • Pic Mgmt

    GS CAO XUÂN HUY

    Tiến tới kỷ niệm 60 năm ngày thành lập Trường Đại học Sư phạm Hà Nội, Ban biên tập hnue.edu.vn sẽ thường xuyên đăng bài về các Học giả, Giáo sư và những Nhà giáo tiêu biểu có công xây dựng và phát triển Nhà trường trên các phương diện: Khoa học, Đào tạo, Quản lý,... Bài đăng dưới đây của Giáo sư Nguyễn Đình Chú viết về học giả Cao Xuân Huy - Giáo sư của Trường Đại học Sư phạm Hà Nội từ 1951-1960...

  • Pic Mgmt

    Kho báu dưới mộ quan Mường và tục lệ kỳ lạ của dòng họ Đinh

    ...Hàng nghìn cột đá nhấp nhô bên những nấm mồ ẩn hiện trong khu rừng mịt mùng với những nét họa khắc bằng chữ Hán. Đó là nét phác họa ban đầu về khu thánh địa quan Mường thuộc xã Vĩnh Đồng, huyện Kim Bôi, tỉnh Hòa Bình...

  • Pic Mgmt

    ĐI TÌM MỘ TỔ KINH DƯƠNG VƯƠNG

    Rất nhiều người không biết rằng ngay trên đất nước ta có ngôi mộ Kinh Dương Vương, thủy tổ nước ta. Ngôi mộ đó hiện nay nằm bên bờ sông Đuống, thuộc địa phận thôn Á Lữ, xã Đại Đồng Thành, huyện Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh. Mộ giản dị, đắp trên một gò đất nhìn ra bờ sông, xung quanh là những cây cổ thụ quanh năm xanh tốt. Nhân dân không xây thành lăng, mà chỉ xây cao lên bằng gạch cổ, có mái nhỏ che mưa nắng. Rêu xanh màu thời gian...

  • Pic Mgmt

    ...TUYỆT CHIÊU NGẢI CỨU

    Những năm về trước, vùng đất Ba Chẽ (Quảng Ninh) có nhiều người Hoa sinh sống. Họ có những bài thuốc chữa bệnh cứu người rất kỳ lạ. Trong quá trình chung sống trong cộng đồng, người Kinh đã học hỏi và làm chủ được những bài thuốc đó. Bởi thế, cứ đời này truyền qua đời khác những lương y truyền nghề cho con cháu để chữa bệnh, cứu người...

  • Pic Mgmt

    HÀNH TRÌNH ĐI TÌM TỔ TIÊN VIỆT

    Hành trình Đi Tìm Tổ Tiên Việt của con cháu Việt ngày nay đã trở nên hùng hậu, đa ngành, đa phương cách, nhiều hy sinh, dâng hiến lặng thầm, tụ hội bốn bể năm châu, rạng ngời hào quang Tổ Tiên Bách Việt...

  • Pic Mgmt

    TOÀN CẢNH VÒNG SƠ TUYỂN VIETNAM

    Hành trình tìm kiếm và tuyển chọn tài năng của cuộc thi Tìm kiếm tài năng - Vietnam's Got Talent đã chính thức bước đến những trận tuyển cuối cùng ở hai thành phố lớn nhất cả nước : Hà Nội và TP.HCM, thu hút hàng ngàn thí sinh đến dự thi. Diễn ra trong hai ngày 22 và 23/8, vòng sơ tuyển tại Hà Nội chứng kiến sự xuất hiện của nhiều gương mặt tiềm năng và đầy hứa hẹn. Bên cạnh đó, vòng tuyển sinh tại Hà Nội cũng có sự góp mặt những tài năng chưa một lần xuất hiện ở sân khấu Vietnam’s Got Talent như...

  • Pic Mgmt

    CHIA SẺ NGUỒN LỰC THÔNG TIN TRÊN MẠNG INTERNET...

    Viện Nghiên cứu Hán Nôm có vốn tài liệu tuy khiêm tốn, nhưng lại rất đa dạng và phong phú về mặt chủng loại, trong số đó có nhiều tài liệu quý và được lưu trữ duy nhất tại Viện Nghiên cứu Hán Nôm, vốn tài liệu của Viện hiện có, được hình thành từ 3 nguồn chính:...

  • Pic Mgmt

    TÔI ĐI TÌM DÒNG HỌ ĐỖ LỆNH CỦA MÌNH (Bản sửa lần cuối)

    Lúc sinh thời, cha tôi là ĐỖ LỆNH HÙNG (sinh năm 1927 tại Hà Nội, mất năm 2005 tại TP. Hồ Chí Minh) thường tâm sự: “Họ Đỗ có biết bao người rất giỏi, còn dòng họ Đỗ Lệnh cũng vẻ vang không kém. Con cần hiểu và tự hào. Dòng họ Đỗ Lệnh của mình chính gốc người làng Mọc – chính gốc người Hà Nội”...

  • Pic Mgmt

    KẾT NỐI THÔNG TIN - CAO TỘC PHỔ KÝ

    Căn cứ thông tin do chị Cao Thị Thu Hà, con gái ông Cao Khả Phi: ... Ông Cao Khả Phi (sinh năm 1935), tốt nghiệp Đại Học Bách Khoa khóa I, nguyên là chuyên gia thuộc Viện Nghiên Cứu Dệt Sợi (Bộ Công Nghiệp Nhẹ), sau làm Phân Viện trưởng Phân Viện Dệt-May phía Nam...

Chi tiết

NGÔI ĐỀN THỜ THẦY GIÁO CỔ NHẤT VIỆT NAM

Đăng lúc: 2014-03-16 19:52:46 - Đã xem: 1956

Trên một quả đồi nhỏ ven đường thôn Hương Lan, xã Trưng Vương, thành phố Việt Trì, nằm trong địa phận của Kinh đô Văn Lang xưa, có một "Thiên cổ miếu" nằm ẩn mình dưới hai cây táu cổ thụ, gốc to đến năm sáu người ôm không xuể, ước đoán tuổi đời đã đến nghìn năm.


Cho đến nay, qua những chứng tích còn lại, đây là ngôi đền thờ người thầy giáo, tôn vinh sự học cổ nhất ở Việt Nam, tương truyền dạy dỗ các Vua Hùng. Thiên Cổ Miếu nằm trong một quần thể di tích: Đình Hương Lan, Lăng mộ ba đô sĩ thời Hùng Duệ Vương và Miếu Thiên Cổ, là thắng tích của Trung chi Hùng lĩnh, đền thiêng của cả trời Nam.


Linh thiêng một truyền thuyết


Thiên Cổ Miếu
được người dân làng Hương Lan xây dựng cách đây gần 3.000 năm. Nhưng những bí ẩn của nó chỉ mới được hé mở cách đây không lâu. Theo như các bô lão trong làng kể lại thì ngày xưa, để bảo vệ ngôi đền khỏi sự tàn phá của các thế lực xâm lược ngoại bang, người dân đã phải giấu một nửa sự thật về ngôi miếu này suốt nhiều năm. Thời kì đó, kẻ thù ra sức thực hiện chính sách đồng hóa, tìm mọi cách khiến người Việt quên đi truyền thống, gốc tích và bản sắc văn hoá dân tộc, đặc biệt là trong vấn đề giáo dục và chữ viết. Vì thế người dân Hương Lan nhiều đời quyết định giữ bí mật về người được thờ trong ngôi miếu với niềm mong mỏi hai thầy cô giáo có công lớn trong sự nghiệp trồng người của dân tộc được yên nghỉ.



Và bí mật sẽ được giữ kín nếu như không có sự kiện vào hè năm 1978. Ban lãnh đạo hợp tác xã quyết định cho chặt hai cây táu làm củi nung gạch. Biết hung tin, các cụ già của thôn Hương Lan đồng lòng kéo nhau ra miếu. Một cụ ôm lấy cây thét lớn: "Không được phá nơi thờ thầy cô giáo. Nếu chúng mày định chặt cây thì hãy chặt xác tao luôn thể!". Bấy giờ người ta mới biết đây là nơi thờ thầy giáo Vũ Thê Lang, vốn quê ở Mộ Trạch, Hải Dương cùng vợ là Nguyễn Thị Thục, quê ở Đông Ngàn, Kinh Bắc lên đây dạy học từ thời Hùng Vương thứ 18 và cũng là người trực tiếp dạy hai công chúa của Hùng Duệ Vương là Tiên Dung và Ngọc Hoa. Hai người tạ thế cùng một giờ, một ngày 2 tháng 2 năm Quý Dậu (228 trước Công nguyên).


Sức sống đánh bật thời gian 


Ngôi miếu cổ nằm hiền hòa dưới bóng hai cây táu cổ thụ đầy u tịch và cổ kính. Người dân kể rằng, điều thú vị và lạ lùng là cùng một giống cây nhưng một cây cho hoa mầu vàng, một cây cho hoa mầu bạc và lúc nào khoảng đồi đó cũng vi vu gió mát. Đến nay, ngôi mộ của vợ chồng thầy cô giáo Vũ Thê Lang và Nguyễn Thị Thục vẫn còn ở trong điện, chưa bị dịch chuyển một lần nào. Ngôi đền được nhân dân Hương Lan âm thầm bảo vệ suốt gần 23 thế kỷ.


Hoành phi và câu đối trong Miếu Thiên Cổ có từ thời Tự Đức năm thứ nhất (1848). Trong đền, ngoài ba lư hương cổ bằng gốm từ thời nhà Lý, nhà Lê, còn có một số đồ thờ bằng gỗ như ống hương, hai cây nến... Đặc biệt là các pho tượng: Phụ vương, Mẫu vương và hai công chúa Tiên Dung và Ngọc Hoa cùng hai thị nữ, đã có trên 70 năm. Trên bàn thờ có tượng của thầy cô và hai thị nữ theo hầu, đó là Tiên Dung và Ngọc Hoa. Ngoài ra còn có một bức hoành phi nhỏ ghi: "Thiên Cổ Miếu" và hai câu đối bằng gỗ mộc dài chừng một mét, đều viết bằng chữ Hán: "Hùng lĩnh trung chi thắng tích/ Nam thiên chích khí linh từ" nghĩa là: "Đền thiêng thờ người có chí khí mạnh mẽ, lớn lao của trời Nam".

 

Thiên Cổ Miếu
cùng những chứng tích quí báu ấy đã minh chứng thêm bộ chữ "Khoa đẩu" của dân tộc ta có từ trước công nguyên, khẳng định hệ thống giáo dục của nước ta đã phát triển từ thời Hùng Vương, khẳng định bộ chữ Quốc ngữ được các giáo sỹ phương tây cùng những trí thức Việt Nam La Tinh hóa trên cơ sở bộ chữ Việt cổ.
 

Theo ông Đỗ Văn Xuyền - người thầy giáo suốt 40 năm nay nghiên cứu, tìm hiểu về chữ Việt cổ khi đến Thiên Cổ Miếu ông đã rưng rưng nước mắt: Tuy những nghiên cứu khảo cổ chưa tìm được chính xác nền giáo dục nước ta thời đó phát triển đến mức nào, nhưng có thể khẳng định từ thời Hùng Vương, người dân Đại Việt đã có truyền thống hiếu học và chúng ta đã có chữ viết riêng để phục vụ việc học.


Dư âm còn mãi...


Chúng tôi đến thăm, và được biết đến cuốn gia phả còn ghi lại toàn bộ lịch sử của ngôi miếu, về vợ chồng thầy giáo Vũ Thê Lang. Ông Trương Đình Cát, người đã 20 năm trông coi nơi này cũng là người đã "cứu" cuốn gia phả quan trọng trong một lần miếu bị cháy, trò chuyện: "Những chứng tích luôn được chúng tôi gìn giữ như báu vật. Ngôi miếu thờ thầy cô giáo không chỉ là niềm tự hào của người dân Hương Lan chúng tôi mà còn là một di tích văn hoá có giá trị của dân tộc. Năm nào khách cũng đến rất đông, lặng lẽ thắp hương bằng sự tôn kính trước người có công với giáo dục nước nhà".


Câu chuyện xung quanh ngôi đền còn nhiều điều bí ẩn nhưng chỉ riêng đây là nơi thờ những người thầy cũng đã khiến cho hàng trăm đoàn người về thăm mỗi năm để tỏ lòng "tôn sư trọng đạo". Các phụ huynh, các học sinh ở mọi miền tổ quốc về đây thắp hương mỗi dịp lễ tết, mùng một, ngày rằm và trước những kì thi... coi đây là một nơi mang lại may mắn và an lành. Đặc biệt, có một ngôi trường mang tên người thầy giáo Vũ Thê Lang nằm cách miếu 4 cây số, trường đã đưa di tích vào các bài giảng để dạy dỗ các thế hệ học trò.
 

Thầy Vũ Văn Viết - Hiệu trưởng trường THPT Vũ Thê Lang - chia sẻ: "Ngôi trường ra đời để ghi nhớ công ơn của người thầy giáo gần như lâu đời nhất của quê hương đất Tổ và cũng có thể là một trong những người thầy sớm nhất của nước Việt Nam ta. Thầy trò chúng tôi tự hào vì mang tên người thầy giáo ấy. Những học trò của tôi đỗ đạt nhiều cũng là nhờ một phần vào sự linh thiêng của Thiên Cổ Miếu".


Gần đây nhất, tháng 8/2009, một đoàn nghiên cứu tâm linh của 9 nước trên thế giới gồm 50 người từ Braxin, Chi Lê, Tây Ban Nha, Pháp, Hung Ga Ri, Ý, Ma Xê Đoan, Bồ Đào Nha, Thổ Nhĩ Kỳ đã đến thăm Thiên Cổ Miếu. Biết được lịch sử ngôi đền, hệ thống giáo dục của nước ta từ thời Hùng Vương, thứ chữ tượng thanh từng bị đóng băng suốt bao năm Bắc thuộc, sự hình thành và phát triển của chữ Quốc ngữ trên cơ sở chữ Việt cổ... tất cả đều không giấu được sự khâm phục. 


Rời Thiên Cổ Miếu tôi hiểu vì sao sự nhỏ bé về diện tích của nó không làm giảm đi sự linh thiêng của ngôi miếu thờ những người thầy giáo cổ nhất Việt Nam này. Và điều đó càng khẳng định được sự trường tồn của những giá trị văn hoá, lòng yêu nước, tự tôn dân tộc của người Việt chúng ta.

 Hà Vân

Nguồn dantri.com.vn

Cao Bá Nghiệp sưu tầm & giới thiệu

Tin cùng loại :

 

Video họ cao

Lịch vạn niên

Album ảnh

Hỏi đáp

Tên bạn: *

Email: *

Điện thoại: *

Nội dung:*

   *

Xem hỏi đáp