• Pic Mgmt

    KẺ CHỢ - KITTIGARA XA XĂM THÂN YÊU

    Để mở đầu bài viết tôi xin trích Từ điển bách khoa Việt Nam giải thích địa danh Kẻ Chợ như sau: Ngoài một cụm từ khá mới: “Hạt nhân kinh tế -xã hội”, mấy thông tin chủ yếu trong mục từ nói trên đại thể cũng giống như Lịch sử Việt Nam Tập I đã viết ngót 30 năm trước: “Thăng Long bấy giờ quen gọi là kinh kỳ hay Kẻ Chợ, là một thành thị vào loại lớn ở Á Đông...

  • Pic Mgmt

    THÔNG BÁO

    Cuốn sách TÌM HIỂU NGUỒN GỐC DÒNG HỌ CAO VIỆT NAM đã chính thức ra mắt bà con cô bác, từ ngày 15 tháng 01 năm 2017. Nội dung cuốn sách gồm khoảng 115 nhân vật lịch sử họ Cao xưa & nay, với khoảng trên 200 trang, kèm theo gần 100 hình minh họa. Sách in giấy tốt, khổ A4. Giá bán nội bộ là 150.000đ00/cuốn (hình ảnh đen trắng) và 350.000đ00/cuốn (hình ảnh mầu)...

  • Pic Mgmt

    ĐÌNH TRÀ CỔ - QUẢNG NINH

    Nằm ở địa đầu Tổ quốc, giáp ranh với Trung Quốc, từ ngàn đời nay Đình Trà Cổ vẫn uy nghiêm mang đậm bản sắc Việt. Đặc biệt trong đình có hai bức hoành phi lớn sơn son thếp vàng như cột mốc chủ quyền văn hóa Việt từ ngàn năm qua...

  • Pic Mgmt

    THÔNG TIN VỀ CUỐN SÁCH “NGƯỜI LÀNG SỦI KỂ CHUYỆN CAO BÁ QUÁT”

    Đã có những cuộc hội thảo và các công trình nghiên cứu trong và ngoài nước nói về thơ văn Cao Bá Quát. Mỗi người, từ các góc nhìn trí tuệ và tâm hồn khác nhau, đều cố khám phá, cảm nhận cho được cái tầm vóc, cái khí phách, cái thế giới sáng tạo siêu việt, cái linh cảm thơ của một tài năng trác tuyệt qua thơ văn của ông. Đó quả là một nhật ký thơ trong đêm dài thế kỷ, một thế kỷ ẩn hiện trong hồn thơ. Cho nên, khám phá về một tài thơ như thế chưa biết thế nào là cùng...

  • Pic Mgmt

    Có tên Hoàng Sa, Trường Sa bằng tiếng Việt

    Trao đổi với Tuổi Trẻ, TS Hoàng Ngọc Lâm, phó cục trưởng Cục Đo đạc và bản đồ VN (Bộ Tài nguyên - môi trường), cho biết như vậy...

  • Pic Mgmt

    VĂN MINH CỔ & NGUỒN GỐC DÂN TỘC VIỆT NAM

    Có lẽ, phát biểu rằng thế kỷ 21 là thế kỷ của văn hóa chắc không quá đáng: bởi vì một khuynh hướng chung hiện nay là các quốc gia trên thế giới đang (hay sắp) qui tụ với nhau thành nhiều nhóm dựa trên văn hóa, mà không dựa trên ý thức hệ (như Chủ nghĩa Cộng sản và Chủ nghĩa Tư bản trong thời gian qua). Trong thế kỷ 21, người ta sẽ hỏi "Anh là ai", thay vì "Anh thuộc phe nào" trong thế kỷ vừa qua. Tức là một sự chuyển biến về nhận dạng từ ý thức hệ sang văn hóa...

  • Pic Mgmt

    TÌM HIỂU VỀ TÊN HỌ NGƯỜI VIỆT

    Tên người Việt Nam được các nhà nghiên cứu cho rằng bắt đầu có từ thế kỷ 2 trước Công nguyên và càng ngày càng đa dạng hơn, trong khi đó có ý kiến khác cho rằng: "sớm nhất Việt Nam có tên họ vào khoảng đầu Công Nguyên"...

  • Pic Mgmt

    THỬ TÌM HIỂU LỊCH SỬ BÁNH MỲ

    Bánh mì hay còn viết là bánh mỳ, là lương thực quan trọng trên thế giới, đặc biệt là tại phương Tây và các nước trồng lúa mì. Bánh mì, tại những nơi này, là lương thực để ăn hàng ngày. Bánh mì được làm từ bột mì, nước, thường có thêm men và muối, đôi khi có các loại hạt khác, sau đó thì đem nướng...

  • Pic Mgmt

    Người Việt duy nhất được Tần Thuỷ Hoàng phong quan, gả công chúa và đúc tượng

    ...Tần Thủy Hoàng binh chinh thiên hạ, thống nhất Trung Hoa, là bậc quân vương oai phong lừng lẫy, nhưng lại yêu mến và trọng dụng một thường dân đất Việt. Đó là Lý Thân, còn được gọi là Lý Ông Trọng...

  • Pic Mgmt

    LÀNG QUỲNH ĐÔI, NGHỆ AN

    Từ Thủ đô Hà Nội quốc lộ 1A xuôi về Nam khoảng 240 km đến gần một nơi gọi là Cầu Bèo (thuộc làng Bào Hậu, nay là xã Quỳnh Hậu) cách thị trấn Cầu Giát gần 3 km, khách sẽ thấy bên đường có một tấm biển có mũi tên chỉ ghi: ”Nhà bia tưởng niệm nữ sĩ Hồ Xuân Hương 3 km”...

  • Pic Mgmt

    TIẾT LỘ THÚ VỊ VỀ TẤM BIA ĐÁ CỔ NHẤT VIỆT NAM

    Vừa qua tại Bắc Ninh, giới khảo cổ tìm thấy một tấm bia đá được đánh giá là cổ nhất Việt Nam. Tuy bị vỡ làm đôi và nét chữ bị mờ nhưng các nhà khảo cổ vẫn cố gắng tìm kiếm thông điệp từ bảo vật cách đây tròn 1.700 năm...

  • Pic Mgmt

    PHÁT HIỆN DI CỐT NGƯỜI VIỆT CỔ NIÊN ĐẠI 3.500 NĂM

    Trong đợt khai quật mới nhất từ trung tuần tháng 12/2012 đến nay, thêm nhiều di vật, đặc biệt là bộ di cốt của người Việt cổ niên đại 3.500 năm đã được phát hiện tại khu di chỉ khảo cổ Đồng Đậu, huyện Yên Lạc, tỉnh Vĩnh Phúc...

  • Pic Mgmt

    XÁC CHẾT TÂY TẠNG 600 NĂM KHÔNG PHÂN HỦY

    Mặc dù đã trải qua 600 năm nằm trong hầm mộ, cùng với mấy chục năm lộ thiên, nhưng xác ướp vẫn còn rất tốt. Da khô lại, song vẫn giữ màu sắc tự nhiên. Xương cốt vẫn rất cứng. Thậm chí, tóc vẫn còn nguyên trên đầu. Răng, móng tay vẫn còn đủ. Một số lý giải ban đầu như sau: Vào những ngày cuối đời, vị thiền sư này đã ngồi kiết già, không ăn uống gì cả. Do đó, lượng mỡ được đốt sạch. Các bộ phận của cơ thể cũng được tiêu đi, co lại còn rất nhỏ. Khi cơ thể thiền sư khô đét lại thì hóa...

  • Pic Mgmt

    SẤM TRẠNG TRÌNH

    Theo thời gian và cũng vì thời đại, chúng ta đã mất nhiều tài liệu và không được tiếp cận với các tài liệu xưa. Vì vậy mà tôi lập Sơn Trung thư trang để làm một thư viện nhỏ với tinh thần vô vị lợi, tôi có thể giữ cho tôi và cống hiến cho moi người. Khi còn ở Việt Nam...

  • Pic Mgmt

    NGHỀ ĐI BIỂN CỦA NGƯỜI VIỆT

    Từ xa xưa, người Việt đã lập nên kỳ tích chinh phục biển cả. Những điều ấy đã được viết trong các trang sách nước ngoài từ thế kỷ XVII và trước đó nữa...

Chi tiết

CÔNG TRÌNH SƯ NGUYỄN AN, NGƯỜI VIỆT NAM VỚI VIỆC TẠO DỰNG CỐ CUNG Ở TRUNG QUỐC (Bài viết của Tân An)

Đăng lúc: 2014-03-18 16:16:03 - Đã xem: 2095


Công trình sư Nguyễn An (1392-1457)

TÂN AN


Cố Cung, vốn có tên nữa là Tử Cấm Thành, tọa lạc ở trung tâm Thủ đô Bắc Kinh, Trung Quốc. Đây là một quần thể kiến trúc cổ, quy mô lớn và hoàn chỉnh bậc nhất của Trung Quốc. Từ niên hiệu Vĩnh Lạc 15 của triều Minh (1417) vua Minh Thành Tổ bắt đầu cho xây dựng Cố Cung, đến năm Vĩnh Lạc 18 (1421), vua Minh tiến hành kế hoạch di chuyển Thủ đô từ Nam Kinh, tức Kim Lăng, lên Bắc Kinh. Và, việc xây dựng Cố Cung từ đó, được tiếp tục triển khai với quy mô vô cùng to lớn, kéo dài nhiều năm, tạo nên một quần thể các cung điện, lầu tạ cực kỳ nguy nga, đồ sộ.

Trở thành hệ thống cung điện vĩ đại, từ đó trở đi, Cố Cung là hoàng cung của hai vương triều, Đại Minh (1368-1644) và Đại Thanh (1645-1911), đã có 20 vị vua của hai triều đó ngự trị ở đây. Cho đến nay, Cố Cung đã trải qua gần 6 thế kỷ với bao biến động lịch sử, cũng qua nhiều lần trùng tu, mở rộng thêm, nhưng cơ bản vẫn giữ được kết cấu ban đầu.

Cố Cung có diện tích tổng thể hơn 720.000 mét vuông, diện tích kiến trúc chừng 150.000 mét vuông với hơn 900 phòng, tường thành bao quanh là 3 kilômét. Ở bốn góc thành được xây dựng các lầu thành cao vút và rất đẹp. Phía ngoài tường thành có dòng sông bảo vệ thành rộng 52 mét bao quanh. Bố cục Cố Cung gồm 2 phần, là Ngoại triều và Nội đình.


Tử Cấm Thành


Ngoại triều là khu vực Hoàng đế tổ chức các đại lễ, có ba tòa điện lớn: Thái Hòa, Trung Hòa và Bảo Hòa, cùng hai điện Văn Hoa và Vũ Anh ở hai bên. Khu Nội đình là nơi Hoàng đế coi việc chính sự hàng ngày; nơi thờ phụng; nơi ở của các hoàng hậu, phi tần và các hoàng tử, công chúa; nơi vui chơi thưởng ngoạn của Hoàng đế cùng tôn thất.


Trong khu Nội đình có cung Càn Thanh, điện Giao Thái, cung Khôn Ninh, và Lục cung ở mé Đông, mé Tây… Cố Cung thật hào hoa, tráng lệ, thật hùng vĩ, là niềm tự hào của nghệ thuật kiến trúc cổ Trung Quốc. Và, rất đặc biệt, trong thành tựu tuyệt vời xây dựng nên Cố Cung, có sự đóng góp thật to lớn của một kiến trúc sư người Việt Nam, Nguyễn An. Ông là một nhân vật sống vào thế kỷ XV, sử sách nước Việt ta còn nhắc đến rất ít.

Lịch sử nước ta có những năm thật đau thương. Ấy là những năm đầu thế kỷ XV, bị nhà Minh sang xâm lược. Viên tướng Trương Phụ, khi chiếm đất Việt ta, đã thực thi cuộc hủy diệt văn hóa Việt Nam, như đốt sách, đập phá bia đá, chuông đồng, lấy không ít sách vở, thư tịch của người Việt ta, đem về Kim Lăng. Chúng còn chọn nhiều mỹ nữ, người tài và trẻ em Việt Nam thông minh bắt đem về Kim Lăng…

Do những hạn chế đương thời, các tác giả Đại Việt sử ký toàn thư chỉ ghi được những dòng đại lược, nay đọc lại, thấy thật đau lòng. Việc xảy ra tháng 12 năm Bính Tuất (1406): “Người Minh vào Đông Đô bắt cướp con gái, ngọc lụa… Chúng thiến hoạn nhiều con trai nhỏ tuổi và thu lấy tiền đồng ở các xứ, cho chạy trạm đưa về Kim Lăng”… Việc xảy ra tháng 7 năm Đinh Hợi (1407): “Người Minh lùng tìm những người ẩn dật rừng núi, có tài đức, thông minh, giỏi giang xuất chúng… lục tục đưa dần về Kim Lăng…”.


Cổng chính vào Tử Cấm Thành


Trong số những người thông minh, giỏi giang xuất chúng bị bắt đưa về Kim Lăng, có Nguyễn Phi Khanh, thân phụ của Nguyễn Trãi, một nhà thơ lớn da diết thương đời, thương nước. Và, Hồ Nguyên Trừng, con trai cả của Hồ Quý Ly, một tác giả văn học lớn để lại cho đời tác phẩm đặc sắc Nam Ông mộng lục, cũng là một thiên tài kỹ thuật quân sự sáng tạo nên súng thần cơ mà vương triều Đại Minh đã phong cho ông chức Thượng thư bộ Công và coi ông là Ông tổ của súng thần công Trung Quốc…

Trong số nhiều con trai nhỏ tuổi bị thiến hoạn đưa về Kim Lăng, có Nguyễn An, mà một số thư tịch của Trung Quốc đời Minh và đời Thanh sau này đã ca ngợi như một Tổng công trình sư tài ba góp phần đắc lực xây dựng Cố Cung và thành Bắc Kinh. Sách Minh Hiến Tông thực lục ghi rõ: có hai người Giao Chỉ (tên người Minh gọi nước ta khi ấy), cùng tên Nguyễn An. Một người là thợ, sau này làm quan tới Phó sứ Văn tư uyển.

Đến năm Thành Hóa 20 đời Minh Hiến Tông (1484), ông này vẫn còn sống. Người thứ hai Thái giám Nguyễn An, còn có tên là A Lưu, chính là Công trình sư đã xây dựng Cố Cung đời Minh Thành Tổ. Bộ sách Minh Anh Tông chính thống thực lục có chép về Nguyễn An (A Lưu): người Giao Chỉ, tính tình mẫn tiệp, liêm khiết, nhiều tài năng, rất giỏi về việc kiến trúc, xây dựng.

Trước khi Minh Thành Tổ di chuyển Kinh đô từ Nam Kinh lên Bắc Kinh, Nguyễn An chừng gần 30 tuổi, theo lệnh của Thành Tổ, đã thiết kế sơ thảo toàn bộ cung thất, điện, đài, thành, hào, cửu môn, lưỡng cung, tam điện, ngũ phủ, lục bộ, cùng các công thự của bách quan trong Cố Cung. Nguyễn An trực tiếp tính toán ước lượng lên kế hoạch xây dựng. Bộ Công và các cơ quan trực thuộc chỉ thực hiện mà thôi…


Toàn cảnh Tử Cấm Thành


Sách Minh Anh Tông chính thống thực lục ghi rõ: “An có tài nghệ, giỏi mưu mẹo tính toán, càng giỏi về xây dựng thổ mộc. Theo lệnh Thành Tổ, tạo dựng thành trì, triều miếu, cung điện Bắc Kinh cùng phủ thự trăm ty, ngàn cửa môn nhà, mắt đo ý định, thân hành thiết kế, tự tay vạch vẽ. Các thợ bộ Công chỉ việc làm theo những gì được định sẵn mà thôi…”.

Sách Minh Anh Tông chính thống thực lục còn ghi nhiều việc nữa: Năm Chính Thống 2 (1437), An được lệnh xây dựng lầu thành 9 cửa của Kinh sư đến năm Chính Thống 4 thì hoàn thành. Đợt xây dựng này, Thượng thư bộ Công là Sái Tín cho rằng phải có 18 vạn người mới làm nổi khối lượng công việc. Nhưng, Nguyễn An chỉ huy hơn 1 vạn lính thợ, và đã làm xong lầu Chính, lầu Nguyệt, thành, hào, cầu, chín cửa: Chính Dương, Sùng Văn, Sùng Vũ, Chiêu Dương, Phu Thành, Đông Trực, Tây Trực, An Định và Đức Thắng. Đó chính là tiền thân của nội thành Bắc Kinh ngày nay!

Vào những năm cuối niên hiệu Vĩnh Lạc, ở Bắc Kinh có hỏa hoạn lớn, ba điện lớn và cung Càn Thanh đã bị cháy. Đến tháng 3 năm Chính Thống 5 (1440), Minh Anh Tông lại giao cho Nguyễn An chỉ huy 7 vạn sĩ quan, lính thợ tiến hành trùng tu lớn Cố Cung. Đến tháng 10 năm Chính Thống 6 (1441) thì hoàn thành ba điện Phụng Thiên, Hoa Cái, Cẩn Thân và hai cung Càn Thanh, Khôn Ninh. Cho đến khi đó, tường thành Bắc Kinh vốn bên ngoài xây gạch, bên trong đắp đất, nên cứ mưa là sụt lở, nên tới tháng 10 năm Chính Thống thứ 10, Minh Anh Tông lại giao Nguyễn An chỉ huy xây tường gạch. Đó chính là Nội thành Bắc Kinh ngày nay.

Như vậy mới thấy Nguyễn An đã có đóng góp rất quan trọng trong việc kiến tạo Bắc Kinh! Ngoài ra, Nguyễn An còn có tài trị thủy. Minh sử có ghi về Nguyễn An được giao việc trị thủy các sông Tắc Dương, Thôn Dịch; ghi việc Nguyễn An tuần tra đường thủy từ Thông châu đến Nam Kinh vào năm Chính Thống 14 (1449). Và khi đó, sông Trương Thu ở Sơn Đông cứ vỡ đê mãi, tu sửa nhiều vẫn không ổn. Vào đời Cảnh Thái (1450-1457) Nguyễn An được lệnh đến trị thủy sông Trương Thu, tiếc thương thay, ông mất dọc đường, khi đó chừng 65 tuổi!


Tượng đất nung


Nhiều thế kỷ trôi qua, Cố Cung trở thành niềm tự hào của kiến trúc cổ truyền Trung Quốc, là tinh hoa của văn hóa Trung Quốc. Người đời không quên Nguyễn An, các học giả Trung Quốc đã ghi nhận ông là một công trình sư tài ba xuất chúng.

Học giả Trương Tú Dân, tốt nghiệp Đại học Hạ Môn năm 1931, làm việc nhiều năm ở thư viện Bắc Kinh, đã nhiều năm nỗ lực nghiên cứu về Nguyễn An, viết nhiều bài về Nguyễn An, tiêu biểu là bài Nguyễn An, một nhà kiến trúc thiên tài Việt Nam, và bài Khảo cứu về Nguyễn An, người Giao Chỉ, Thái giám nhà Minh, tạo dựng Bắc Kinh. Học giả Trương Tú Dân viết khá cụ thể, chúng tôi trích nêu để bạn đọc tham khảo: “Nguyễn An - A Lưu đến Trung Quốc vào năm Vĩnh Lạc thứ năm (1407), là một trong số trẻ em trai mỹ tú của Giao Chỉ do Trương Phụ đưa về Nam Kinh để hoạn…”.

Và, Trương Tú Dân khẳng định: “… Như vậy, đời Minh việc xây dựng Bắc Kinh niên hiệu Vĩnh Lạc là thời kỳ mở mang, quy chế còn khuyết lược, đến niên hiệu Chính Thống là thời kỳ hoàn thành. Trước sau chủ trì công việc từ đầu đến cuối đều do Nguyễn An, người cống hiến trọn đời cho Bắc Kinh”.

Và rồi, học giả Trương Tú Dân, từ năm 1947, khi Bắc Kinh còn có tên là Bắc Bình, đã viết trên tờ Ích thế báo: “… Tôi nghĩ đến An, không chỉ riêng giới công trình sư đáng ngưỡng mộ mà 1 triệu 60 vạn thị dân Bắc Bình cũng nên uống nước nhớ nguồn, kỷ niệm, chớ quên!”.


Cao Bá Nghiệp sưu tầm & giới thiệu

Tin cùng loại :

 

Video họ cao

Lịch vạn niên

Album ảnh

Hỏi đáp

Tên bạn: *

Email: *

Điện thoại: *

Nội dung:*

   *

Xem hỏi đáp