• Pic Mgmt

    CHÙA THIỀN TÔN (THUYỀN TÔN) Ở HUẾ

    Chùa tọa lạc ở thôn Ngũ Tây, xã Thủy An, thành phố Huế, tỉnh Thừa Thiên Huế, nằm bên sườn núi Thiên Thai nên còn có tên là Thiên Thai Thiền Tôn Tự hay Thiên Thai Thiền Tông Tự. Có sách ghi chùa Thuyền Tôn. Chùa do Thiền sư Liễu Quán (1667-1742) khai sáng vào đầu thế kỷ XVIII. Thiền sư là đệ tử đắc pháp của Hòa thượng Minh Hoằng - Tử Dung, được Hòa thượng trao tâm ấn năm 1712. Bấy giờ, chùa đã trở thành một đạo tràng lớn, có hàng vạn đệ tử học đạo, nghe pháp...

  • Pic Mgmt

    TIẾT LỘ GÂY SỐC VỀ HOA ĐÀ...

    Hoa Đà qua đời cách nay gần 1.800 năm, mọi người đều ngưỡng mộ danh tiếng ông, cũng như không ai nghi ngờ ông không phải là người Trung Quốc...

  • Pic Mgmt

    MƯA LỚN KÉO DÀI SUỐT 3 TIẾNG, ĐƯỜNG PHỐ SÀI GÒN...

    Cơn mưa cực lớn trên diện rộng và kéo dài suốt 3 tiếng đồng hồ vào chiều tối 6/9 đã khiến nhiều tuyến đường tại các quận, huyện ở TPHCM chìm trong biển nước, giao thông tại nhiều khu vực bị rối loạn. Ghi nhận của PV Dân trí tại các tuyến đường như Nguyễn Hữu Cảnh, Nguyễn Xí, Ung Văn Khiêm, Ngô Tất Tố (quận Bình Thạnh); Kha Vạn Cân, quốc lộ 13 (quận Thủ Đức); Kinh Dương Vương, Lò Gốm (quận 6); Thành Thái (quận 10); Hòa Bình, Lãnh Binh Thăng, Tân Hóa (quận 11); Âu Cơ (quận Tân Bình); Phạm Thế Hiển (quận 8); Huỳnh Tấn Phát, Nguyễn Văn Linh (quận 7)… đều mênh mông nước...

  • Pic Mgmt

    NGÂN HÀNG DỮ LIỆU DI SẢN

    Ý tưởng thành lập Ngân hàng dữ liệu văn hoá phi vật thể các dân tộc Việt Nam đã được manh nha từ đầu những năm 90 với các tác giả như GS.TS Tô Ngọc Thanh, GS. Nhạc sĩ Nguyễn Xinh, TS. Hoàng Sơn... Các giai đoạn thử nghiệm được mở đầu vào năm 1994 với "Chương trình điều tra cơ bản về văn hoá các dân tộc Việt Nam" do Viện nghiên cứu Văn hoá Nghệ thuật nay là Viện Văn hoá Nghệ thuật Việt Nam tiến hành. Đến năm 2004 những điều kiện trong ý tưởng đó đã trở thành hiện thực đó là Trung tâm dữ liệu di sản văn hoá của Viện Văn hóa Nghệ thuật Việt Nam – Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (trước là Viện Văn hoá Thông tin - Bộ Văn hoá Thông tin)...

  • Pic Mgmt

    NGHỀ ĐI BIỂN CỦA NGƯỜI VIỆT

    Từ xa xưa, người Việt đã lập nên kỳ tích chinh phục biển cả. Những điều ấy đã được viết trong các trang sách nước ngoài từ thế kỷ XVII và trước đó nữa...

  • Pic Mgmt

    TÌM HIỂU VỀ TƯỚNG QUÂN CAO LỖ & CHIẾC LẪY NỎ....

    Theo các thư tịch cổ Trung Quốc và Việt Nam, Cao Lỗ là một tướng tài của Thục Phán An Dương Vương, quê ông ở xã Cao Đức, huyện Gia Bình, tỉnh Bắc Ninh ngày nay. Cuộc đời của ông gắn liền với sự hình thành và tồn tại của quốc gia Âu Lạc...

  • Pic Mgmt

    CẦN HIỂU VÀ Ý THỨC THẾ NÀO KHI TRẨY HỘI GIỖ TỔ HÙNG VƯƠNG?

    Bấy lâu nay đa số chúng ta chỉ nhận thức khi trẩy hội Đền Hùng là: “Ta đã về đây, ta đang nhập cuộc Đại lễ Giỗ Tổ Hùng Vương và ta cũng nhất nhất đem tâm dâng lên để được kính thỉnh các đấng Thần linh, các vị tổ Hùng Vương phù hộ cho ta trăm việc đi tươi, về tốt, phát tài, đắc lộc...

  • Pic Mgmt

    HÁT DẬM QUYỂN SƠN (HÀ NAM)

    Hát Dậm (hay còn gọi là hát Dặm) – loại hình ca múa nhạc độc đáo chỉ có ở làng Quyển Sơn, xã Thi Sơn, huyện Kim Bảng (Hà Nam). Trải qua hàng trăm năm, hát Dậm có những nét độc đáo riêng. Đến nay những điệu hát Dậm được các nghệ nhân đem đi giới thiệu tại 16 quốc gia trên thế giới...

  • Pic Mgmt

    PHẢI CHĂNG TIẾNG VIỆT CHỈ CÓ 12.000 NĂM LỊCH SỬ

    Trong Hội thảo Việt học quốc tế lần thứ nhất tổ chức tại Hà Nội năm 1998, Giáo sư Nguyễn Tài Cẩn có tham luận nhan đề: “Thử phân kỳ lịch sử 12 thế kỷ của tiếng Việt”...

  • Pic Mgmt

    CUỘC TÌM LẠI CỔ VẬT SAU 68 NĂM: CHÂU VỀ HỢP PHỐ !

    Nhân ngày Giỗ Tổ Hùng Vương năm 2008 chúng tôi - những người con của cụ Bùi ngọc Hoàn – nhận được một loạt thông tin rung động cả họ tộc dòng Bùi ngọc (chi Bính): Tấm bia đá do cha chúng tôi biên soạn năm Giỗ Tổ 1940 đầu đề “Hùng Vương từ khảo” (Khảo cứu về Đền Hùng) vẫn còn trên đền Hùng Phú Thọ...

  • Pic Mgmt

    CHỮ VIỆT CỔ ĐÃ ĐƯỢC GIẢI MÃ (2)

    Chiều 29-1-2013, tại 80 Lý Thường Kiệt, Hà Nội, nhà nghiên cứu Đỗ Văn Xuyền đã có buổi mắt cuốn sách “Cuộc hành trình đi tìm chữ Việt cổ” và giao lưu với các nhà nghiên cứu, những người say mê chữ Việt cổ...

  • Pic Mgmt

    NGƯỜI LÀNG NÀNH VỚI NGHỀ THUỐC GIA TRUYỀN

    Làng Nành nổi tiếng nhờ làm thuốc nam, thuốc bắc. Hiện trong làng có tới trên dưới 500 gia đình làm thuốc gia truyền, tập trung chủ yếu ở xóm 8 và xóm 9. Theo thầy giáo Thạch Văn Thân thì nghề chế biến thuốc này đang phát triển rất mạnh...

  • Pic Mgmt

    THƯ TỊCH TRUNG HOA THỪA NHẬN HOÀNG SA, TRƯỜNG SA THUỘC VIỆT NAM

    Theo chính sử Trung Hoa, trong suốt 22 thế kỷ, từ các đời Tần, Hán đến sau Thế chiến thứ II, không thấy tài liệu nào, hay nói rõ hơn, không có câu chữ nào ghi rằng Biển Đông (Trung Quốc gọi là Biển Nam Trung Hoa) với hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa (Trung Quốc gọi là Tây Sa và Nam Sa) thuộc chủ quyền của Trung Quốc...

  • Pic Mgmt

    KHO BÁU HUYỀN THOẠI CỦA NGƯỜI MƯỜNG VOONG HƠN 400 NĂM TRƯỚC

    Bốn năm trước, tôi đã từng đi bộ qua hàng chục bản làng của 2 xã Cẩm Tú và Cẩm Quý. Trong cuộc “thám hiểm” ấy, tôi nghe bà con thì thầm bảo nơi đây ẩn giấu một kho báu vô cùng quý giá của tộc người Mường Voong...

  • Pic Mgmt

    SƯU TẦM TƯ LIỆU HÁN-NÔM

    Công tác sưu tầm tư liệu Hán Nôm luôn luôn là điều trăn trở không riêng của Viện Nghiên cứu Hán Nôm mà của toàn xã hội. ý thức sâu sắc về trách nhiệm phải đảm đương trước tổ tiên, cha ông và con cháu muôn đời mai sau, Viện đã tổ chức nhiều chuyến đi về các địa phương để mua sách và làm bản dập bia, chuông, khánh, biển gỗ, v.v...

Chi tiết

NSND CAO VIỆT BÁCH

Đăng lúc: 2015-02-27 11:35:14 - Đã xem: 4031

CBN giới thiệu: 

NSND Cao Việt Bách sinh ngày 10.10.1940 tại thôn Nhân Dục, xã Hiến Nam, thị xã Hưng Yên, tỉnh Hưng Yên. Năm 1952, ông học trường thiếu sinh quân ở Lư Sơn, Quế Lâm (Trung Quốc). Năm 1954, ông học trường Thiếu sinh quân ở Moskva Liên xô cũ). Năm 1959 ông được vào học Khoa chỉ huy hợp xướng thuộc Nhạc viện hàng đầu của Liên xô cũ…

Kết quả hình ảnh cho nsnd cao việt bách

Cung đàn lay động mùa xuân

NSND Cao Việt Bách nhận lời tiếp chúng tôi không phải tại tư gia mà ở quán bia cỏ nằm nép bên đường xe lửa. Chiều cuối đông, đúng hẹn, chúng tôi đến. Trong bộ quần áo cũ kỹ, ông cùng mấy người bạn chạc tuổi lục tuần, cũng là những nghệ sĩ một thời vang bóng đang bên nhau nhâm nhi bia hơi với lạc luộc.

NSND Cao Việt Bách và học trò trong một buổi tập.

Người nhạc trưởng tài hoa, phong độ, từng xuất hiện trên các sân khấu tráng lệ trong và ngoài nước, chỉ huy cả trăm nhạc công, ca sĩ trình tấu những bản hợp xướng giao hưởng làm đắm say hàng triệu con tim mà cuộc sống đời thường thật là bình dị, thật là gần gũi.

Trong số những người bạn thường ngồi "bia cỏ" bên ông hôm nay còn có NSƯT Vũ Hà, một cộng tác viên thân thiết của Văn nghệ Công an. Vẫn phong cách của người nghệ sĩ chuyên dàn dựng các chương trình sân khấu truyền thanh cho nhà Đài, Vũ Hà mở đầu cuộc trò chuyện bằng vài lời dẫn. Rằng ông bạn nhạc sĩ họ Cao từng theo học khoa chỉ huy âm nhạc thuộc Nhạc viện Gnesimưkh Mátxcơva từ những năm đầu thập niên 60 của thế kỷ trước.

Với bản giao hưởng hợp xướng "Mảnh đất quê hương" do ông viết và chọn làm tác phẩm tốt nghiệp, rồi cũng chính ông được cầm đũa thủy tinh chỉ huy cho dàn nhạc gồm 120 ca sĩ và nhạc công người nước ngoài trình tấu tại sân khấu nhà hát lớn Mátxcơva, sinh viên Cao Việt Bách của Việt Nam được Hội đồng chấm thi của nhạc viện danh tiếng Liên Xô (cũ) xếp loại ưu và trao bằng đỏ.

Về nước, ông được biên chế vào Đoàn Ca múa nhân dân Trung ương với vai trò Chỉ huy trưởng dàn nhạc. Những năm tháng ấy, ông cùng tập thể nghệ sĩ, diễn viên của đoàn trở thành sứ giả nghệ thuật của Việt Nam đi biểu diễn nhiều nước trên thế giới. Nhưng từ năm 1968 mới thực sự là bước ngoặt trong sự nghiệp sáng tác của nhạc sĩ Cao Việt Bách. Ông được điều về công tác tại Đài Tiếng nói Việt Nam (TNVN).

Hàng ngày, hàng giờ ông và đồng nghiệp nhà Đài được cập nhật những tin tức chiến sự nóng bỏng nhất của quân và dân khắp hai miền Nam Bắc tới tấp gửi về. Nhiều tác phẩm rừng rực lửa cháy của ông đã ra đời trong giai đoạn này. Nhưng trong giới âm nhạc nhận xét ca khúc đỉnh cao của Cao Việt Bách viết trong cuộc chiến tranh vệ quốc vĩ đại là ca khúc "Tiếng hát thành phố mang tên Người"...

Rồi Vũ Hà quay về phía NSND Cao Việt Bách:

- Bây giờ xin nhường lời cho chính tác giả tiếp tục câu chuyện với nhà báo về lịch sử ra đời của tác phẩm.

Ngay sau khi Vũ Hà nhắc đến tên ca khúc "Tiếng hát thành phố mang tên Người", NSND Cao Việt Bách trở nên phấn chấn lạ thường. Thay vì câu trả lời, nhạc sĩ khả kính ngước nhìn lên bầu trời bao la, khe khẽ hát: "Từ thành phố này Người đã ra đi/ Bao năm ước mơ đón Bác trở về..."

Giai điệu này, những câu hát này suốt hơn 30 năm qua thế hệ thanh niên sinh viên thời chống Mỹ chúng tôi đã thuộc lòng. Vậy mà giờ đây nghe chính tác giả hát lại vẫn thấy rạo rực khó tả. Sau khi đã để cho cảm xúc của mình bay bổng với giai điệu năm xưa, nhạc sĩ trở lại với câu chuyện mà Vũ Hà gợi ý.

...Đó là khoảnh khắc đặc biệt của mùa xuân năm 1975 lịch sử. Theo bước chân thần tốc của cánh quân giải phóng hàng chục nhạc sĩ đã gửi hàng trăm ca khúc về Đài Tiếng nói Việt Nam. Là chỉ huy dàn nhạc của Đài TNVN, ông là người có may mắn được lựa chọn, biên tập và dàn dựng những ca khúc ấy để tung lên sóng...

Có thể nói, những ca khúc ra đời trong thời điểm lịch sử ấy như đồng hành, như giục giã các đoàn quân thừa thắng xông lên, tiến nhanh về đích cuối cùng. Cho đến ngày 28/4, nghe tin 5 cánh quân đã đến cửa ngõ Sài Gòn, anh em văn nghệ nhà Đài hiểu rằng tin vui toàn thắng chỉ còn tính bằng giờ bằng phút.

Buổi chiều, sau khi dàn dựng, bá âm xong các ca khúc của đồng nghiệp, nhạc sĩ Cao Việt Bách về phòng riêng mở nắp cây đàn piano dành phút riêng tư cho tâm hồn nghệ sĩ của mình. Và lúc ấy trong tâm trí của ông chợt hiện lên hình ảnh Bác Hồ kính yêu. Người như đang có mặt trong các đoàn quân. Người đang cùng đoàn quân chiến thắng trở về thành phố năm xưa. Thành phố có bến cảng Nhà Rồng, nơi Người bắt đầu cuộc ra đi tìm đường cứu nước.

Rồi một giai điệu rất đỗi tha thiết cùng với lời ca vang lên từ tâm khảm của ông. Ông lựa phím đàn và hối hả viết: "Từ thành phố này người đã ra đi/ Bao năm ước mơ đón Bác trở về/ Trong chiến dịch này Bác đã cùng về với những đoàn quân...".

Viết xong đoạn này, ông ngồi lặng đi và lại nghĩ: Cuộc đời của ông, và rộng hơn là cuộc đời của hàng triệu con dân đất Việt có được như ngày hôm nay là nhờ công ơn trời biển của Bác. Chính Bác đã hóa thân cho ông - một đứa trẻ nghèo quanh năm mò cua bắt ốc kiếm sống trở thành người nhạc sĩ ít nhiều cũng đã thành danh. Lại nhớ, những kỷ niệm rất đỗi thân thương khi học tập ở xa Tổ quốc, ông và bè bạn đã được Bác đến thăm hỏi, động viên và căn dặn bao điều...

Vậy là trong niềm hân hoan của tin vui chiến thắng chen lẫn nỗi xúc động ngập tràn, những dòng ca từ của đoạn điệp khúc lại như hiển hiện:

"Thành phố Hồ Chí Minh, ngời ngời rực sáng tương lai/ Trong mỗi ước mơ, trong mỗi cuộc đời ta luôn có Bác..."

Cho đến bây giờ, ông cũng không thể tưởng tượng nổi vì sao một ca khúc thành công như thế mà chỉ được viết ra trong vẻn vẹn chừng hai mươi phút...

Đến trưa ngày 30 tháng 4 năm 1975 không thể nào quên ấy, cùng với niềm vui sướng tột cùng của quân và dân cả nước đón tin: Chiến dịch Hồ Chí Minh đại thắng, Sài Gòn hoàn toàn giải phóng, ca khúc "Tiếng hát thành phố mang tên Người" do ca sĩ Kiều Hưng và Thúy Hà thể hiện, qua sóng phát thanh Đài TNVN đã đến với mọi nhà, đến khắp mọi miền.

Những ngày sau đó, dàn hợp xướng của Đài TNVN mới có điều kiện dựng lại nhạc phẩm này. Dưới sự chỉ huy của chính Cao Việt Bách, 70 ca sĩ, 50 nhạc công đã đưa "Tiếng hát thành phố mang tên Người" đến với khán thính giả trong và ngoài nước những âm hưởng hùng tráng hơn và tha thiết hơn.

Có một kỷ niệm thật đẹp đối với nhạc sĩ Cao Việt Bách về ca khúc này. Ấy là vào mùa xuân năm 1977, tại sân khấu Nhà hát Lớn TP HCM, lần đầu tiên Dàn hợp xướng Đài TNVN tổ chức biểu diễn tác phẩm "Tiếng hát thành phố mang tên Người".

Khi đứng trên bục chỉ huy, nhạc sĩ Cao Việt Bách vung đũa thủy tinh, dàn âm thanh nhạc cụ vang lên thì không chỉ các ca sĩ của dàn hợp xướng mà hàng trăm khán giả trong khán phòng cùng đồng thanh cất lên tiếng hát. Có lẽ những câu hát cùng niềm vui đất nước thống nhất đã thấm vào trái tim khối óc của người dân đất Việt suốt hai năm nên mọi người đều nhớ - Ông thoáng nghĩ vậy.

Và trong nỗi xúc động nghẹn ngào, nhạc sĩ xoay người về phía khán giả. Vẫn với chiếc đũa thủy tinh trong tay, hôm ấy ông trở thành người chỉ huy cho Dàn hợp xướng của Đài và cả hàng trăm "nghệ sĩ nhân dân" của cả khán phòng cùng thể hiện tác giả của mình...

Về ca khúc "Tiếng hát thành phố mang tên Người, nhạc sĩ Cao Việt Bách nói một cách hình ảnh rằng: Ông đã cắm được lá cờ chiến thắng bằng âm nhạc lên nóc Dinh Độc Lập cũng như 21 năm trước đó nhạc sĩ Đỗ Nhuận đã cắm được lá cờ chiến thắng trên nóc hầm Đờ-cát bằng "Giải phóng Điện Biên".

Ngoài ca khúc "Tiếng hát thành phố mang tên Người", khi nhắc tới Cao Việt Bách, anh em trong giới âm nhạc còn nhắc tới các ca khúc "Cung đàn mùa xuân" và "Cung đàn đất nước" và họ xếp những bài hát đó vào danh mục "Những bài ca đi cùng năm tháng".

Được hỏi về sự ra đời của "Cung đàn mùa xuân", NSND Cao Việt Bách kể: Vào một ngày xuân năm 1981, tình cờ ông đọc được bài thơ của Lưu Trọng Lư trên báo Văn nghệ. Không chỉ đọc mà trái tim nhạy cảm của một nhạc sĩ lập tức đồng điệu ngay với hồn thơ thi sĩ, tác giả bài "Tiếng thu" nổi tiếng. Bất chợt, những giai điệu của một ca khúc theo những câu thơ giàu hình ảnh cứ thế hình thành.

Bắt đầu là: "Em ơi vút lên một tiếng đàn/ Kìa đàn đã so dây/ Cung đàn đã lựa phím…". Tiếp đó là: "Tay anh bưng ngọn đèn/ Em che ngọn gió/ Anh nâng mầm trổ/ Em trút nắng vàng". Và cuối cùng: "Đường vui nay bước thênh thang/ Tâm hồn lộng gió em ơi/ Xây đẹp mộng ước tương lai/ Em ơi vút lên một tiếng đàn"…

Theo mạch của bài thơ, những dòng âm thanh như tuôn ra và ông chỉ còn việc sửa chữa lại một vài câu, một số từ cho hợp với giai điệu…

"Cung đàn mùa xuân" bắt đầu đến với thính giả cả nước qua giọng hát của ca sĩ Ngọc Tân. Tiếp đó, nam ca sĩ Doãn Tần, nữ ca sĩ Hồng Phúc và gần đây ca sĩ trẻ Trọng Tấn đã rất thành công trong việc thể hiện ca khúc này. Theo nhạc sĩ Cao Việt Bách, "Cung đàn mùa xuân" không chỉ được công chúng, đặc biệt là giới trẻ mến mộ và nhờ có "nó" ông đã có được người bạn trăm năm tuyệt vời.

Một cô giáo trẻ đẹp dạy nhạc ở trường phổ thông cơ sở Hà Nội vì yêu "Cung đàn mùa xuân" rồi yêu luôn cả tác giả dẫu biết mình kém người yêu gần 20 tuổi. Mùa xuân năm 1982 kỷ niệm một năm ngày "Cung đàn mùa xuân" ra đời, vào tuổi 42 tác giả  của nó mới yên bề gia thất. Hai sáu năm đã trôi qua, mùa thu vừa rồi con gái của họ, họa sĩ đồ họa Cao Ngân Hà cũng đã bước lên xe hoa.

Trong ngày vui của con, trái tim thanh xuân trong NSND Cao Việt Bách lại trỗi dậy, thôi thúc ông bước lên sân khấu nhỏ. Nhìn về phía người vợ yêu của mình, bất chợt ông hát vang giai điệu ngày xưa: "Em ơi vút lên một tiếng đàn…"

Nguyễn Xuân Hải


CBN sưu tầm & giới thiệu

video tham khảo



Tin cùng loại :

 

Video họ cao

Lịch vạn niên

Album ảnh

Hỏi đáp

Tên bạn: *

Email: *

Điện thoại: *

Nội dung:*

   *

Xem hỏi đáp