• Pic Mgmt

    NGƯỜI VIỆT VƯỢT BIỂN THÁI BÌNH DƯƠNG BẰNG... BÈ TRE

    Ông Lương Viết Lợi - người từng tham gia chuyến hành trình vượt Thái Bình Dương bằng bè tre. Tháng 5/1993, một nhóm thủy thủ trong đó có một người Việt Nam đã thực hiện điều không tưởng: vượt Thái Bình Dương bằng bè tre...

  • Pic Mgmt

    HỌ TRẦN Ở HOÀI ÂN VỚI DANH TƯỚNG TRẦN QUANG DIỆU

    Từ năm 1965, Quách Tấn biên soạn tập Nước non Bình Định1, có viết Tổ mộ họ Trần ở Hoài Ân: “Mộ nằm trong ấp Vạn Hội thuộc xã Ân Tín. Trên một nấm gò cao trước mộ, dựng một tấm bia xây bằng đá, mặt khắc chìm bốn đại tự TRẦN GIA TỔ CƠ. Đó là ngôi tổ mộ của Trần Quang Diệu, theo lời con cháu họ Trần ở Hoài Ân…

  • Pic Mgmt

    NGÂN HÀNG DỮ LIỆU DI SẢN

    Ý tưởng thành lập Ngân hàng dữ liệu văn hoá phi vật thể các dân tộc Việt Nam đã được manh nha từ đầu những năm 90 với các tác giả như GS.TS Tô Ngọc Thanh, GS. Nhạc sĩ Nguyễn Xinh, TS. Hoàng Sơn... Các giai đoạn thử nghiệm được mở đầu vào năm 1994 với "Chương trình điều tra cơ bản về văn hoá các dân tộc Việt Nam" do Viện nghiên cứu Văn hoá Nghệ thuật nay là Viện Văn hoá Nghệ thuật Việt Nam tiến hành. Đến năm 2004 những điều kiện trong ý tưởng đó đã trở thành hiện thực đó là Trung tâm dữ liệu di sản văn hoá của Viện Văn hóa Nghệ thuật Việt Nam – Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (trước là Viện Văn hoá Thông tin - Bộ Văn hoá Thông tin)...

  • Pic Mgmt

    CHÙA SỦI TỔ CHỨC KHÓA TU "TRÁI TIM TỪ BI" DÀNH CHO GIỚI TRẺ

    Ngày mùng 07 tháng 12 năm 2013 tức ngày 05/11 Quý Tỵ. Quý Thầy chùa Sủi – Đại Dương Sùng Phúc Tự, thôn Phú Thụy, xã Phú Thị, huyện Gia Lâm, TP. Hà Nội tổ chức khóa tu “Trái tim từ bi” dành cho các bạn trẻ. Hòa Thượng Thích Thanh Từ từng dạy: "Tuổi trẻ các bạn thanh niên phần nhiều tâm hồn sôi nổi bồng bột, thiếu đức bình tĩnh, thiếu chí kiên nhẫn, các bạn cần phải siêng đi chùa hơn hết mới phải. Vì khung cảnh tịch tịnh của nhà chùa sẽ giúp các bạn mát dịu phần nào nhiệt khí, thấy gương nhẫn nại hy sinh của Phật, các bạn sẽ tăng thêm phần kiên chí...

  • Pic Mgmt

    NÚI NÙNG - DANH SƠN CHÍNH KHÍ ĐẤT THĂNG LONG

    Núi Nùng - sông Tô, những địa danh nổi tiếng của kinh thành Thăng Long, nơi được tôn là "Nùng sơn chính khí", "Tô Lịch giang thần”. Tuy nhiên “núi Nùng” nằm ở vùng đất nào trên kinh thành là vấn đề có những cách lý giải khác nhau...

  • Pic Mgmt

    MỘC BẢN CHÙA VĨNH NGHIÊM TRỞ THÀNH KÝ ỨC DI SẢN THẾ GIỚI

    Ông Nguyễn Thế Chính, Giám đốc Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch Bắc Giang cho biết, hồ sơ mộc bản kinh Phật chùa Vĩnh Nghiêm được công nhận tại kỳ họp thứ 5, Ủy ban Ký ức thế giới khu vực châu Á - Thái Bình Dương diễn ra tại Bangkok (Thái Lan) từ ngày 14 đến 16-5. Đại diện UNESCO đã trao bằng chứng nhận mộc bản chùa Vĩnh Nghiêm là di sản ký ức thế giới cho ông Phạm Cao Phong, Tổng Thư ký Ủy ban UNESCO Việt Nam...

  • Pic Mgmt

    TỪ MẤY NGÀN NĂM TRƯỚC NGƯỜI VIỆT ĐÃ VIẾT CHỮ VUÔNG TRÊN TRỐNG ĐỒNG

    Đây là chữ SƠN tìm thấy trên trống đồng Ngọc Lũ. 10 chiến binh chung quanh Hà đồ với 10 chữ SƠN trên vai. Giờ đây chúng ta mới hiều rằng SƠN HÀ không chỉ là sông núi mà còn có nghĩa là đất nước và văn hóa. Toàn bộ vấn đề này sẽ được trình bày trong cuốn sách: GIẢI MÃ DỊCH LÍ & CHỮ VUÔNG TRONG TRỐNG ĐỒNG - TRANH DÂN GIAN - TRUYỆN NGỤ NGÔN ...(Sách chuẩn bị phát hành trong tháng 5.2014)

  • Pic Mgmt

    HÀNH TRÌNH ĐI TÌM TỔ TIÊN VIỆT

    Hành trình Đi Tìm Tổ Tiên Việt của con cháu Việt ngày nay đã trở nên hùng hậu, đa ngành, đa phương cách, nhiều hy sinh, dâng hiến lặng thầm, tụ hội bốn bể năm châu, rạng ngời hào quang Tổ Tiên Bách Việt...

  • Pic Mgmt

    THỬ TÌM LẠI BIÊN GIỚI CỔ CỦA VIỆT NAM

    Chúng tôi xin giới thiệu với độc giả Việt-Nam bài diễn văn của Giáo-sư Trần Đại-Sỹ đọc trong dịp khai giảng niên khóa 1991-1992 tại Viện Pháp-Á (Institut Franco-Asiatique viết tắt là IFA). Nguyên văn bằng tiếng Pháp, đây là bản dịch tiếng Việt của Tăng Hồng Minh...

  • Pic Mgmt

    NOSTRADAMUS - NGƯỜI CÓ KHẢ NĂNG DỰ ĐOÁN VẬN MỆNH THẾ GIỚI...

    ...Nếu được hỏi “Ai là nhà tiên tri tài ba nhất thế giới?”, không khó để chúng mình đưa ra đáp án, đó là Nostradamus. Ông là người có khả năng dự đoán vận mệnh thế giới trong một thời gian dài, có thể tới vài thế kỉ. Những lời tiên đoán của Nostradamus về các biến cố lớn của thế giới như thiên tai, dịch bệnh, chiến tranh…

  • Pic Mgmt

    HÃY ĐỌC ĐÚNG ÂM KIỆT, TRỤ TRONG MỐI HẬN CỦA NGƯỜI VIỆT

    Thời Tiên Tần, Trung Hoa có hai vua hoang dâm, tàn độc là Kiệt nhà Hạ và Trụ nhà Thương (Ân) làm nhiều điều bạo ngược khiến dân chúng vô cùng oán ghét, muôn đời nguyền rủa: “Ghét đời Kiệt Trụ mê dâm. Khiến dân đến nỗi sa hầm sảy hang” (Nguyễn Đình Chiểu - Lục Vân Tiên)...

  • Pic Mgmt

    THẦN THUỐC CỦA NGƯỜI DAO ĐỎ

    ...Chuyến đi này của chúng tôi, đáng lẽ phải được bắt đầu từ hơn 3 năm trước. Khi ấy, tôi thường nghe một đồng nghiệp lớn tuổi kể về một bà mế người Dao, cũng là ân nhân của gia đình ông khi đã chữa cho vợ ông căn bệnh vô sinh. Đứa con gái nhỏ của ông giờ đã ở tuổi 17, nhưng hình ảnh của mảnh đất Yên Ninh, huyện Phú Lương, Thái Nguyên ngày nào với những bà mế đầu đội khăn xếp, không nói được tiếng Kinh nhưng tha thiết ân tình vẫn là động lực thôi thúc ông trở về...

  • Pic Mgmt

    TÌM HIỂU VỀ NGUỒN GỐC DÂN TỘC VIỆT NAM

    Người Việt cổ phương Nam có chủng tính riêng, khác với người Hán phương Bắc. Đất nước Việt Nam thống nhất, bất khả phân. Dân tộc Việt Nam đa số thuần nhất về tiếng nói, chữ viết, phong tục tập quán và cùng tự hào về một nền văn hiến rực rỡ lâu đời...

  • Pic Mgmt

    BÍ ẨN PHO TƯỢNG LẠ Ở CHÙA BỘC

    Không cao lớn kỳ vĩ, cũng không độc đáo về mặt kiến trúc, cũng không được tạc từ những chất liệu quý báu nhưng hàng trăm năm nay, bức tượng Đức Ông ở chùa Bộc vẫn được người ta nói đến là bức tượng lạ, hay bức tượng thiêng. Nguồn gốc của pho tượng này luôn là đề tài khám phá tìm hiểu của không chỉ nhà nghiên cứ lịch sử mà còn của quan quản lý nhà chùa.

  • Pic Mgmt

    VIỆT NAM LÀ CÁI NÔI CỦA TRỐNG ĐỒNG

    GS Nguyễn Văn Hảo, nguyên Viện phó Viện Khảo cổ về nguồn gốc của trống đồng cổ có hàng chục năm nghiên cứu về các loại trống đồng, điều ông quan tâm nhiều nhất là chiều chuyển động của hoa văn trên trống đồng cổ...

Chi tiết

GIA PHẢ - CÁCH TIẾP CẬN MỚI

Đăng lúc: 2015-03-04 19:55:01 - Đã xem: 1350

CHU TUYẾT LAN
Thạc sĩ - Viện Nghiên cứu Hán Nôm

Như chúng ta đều biết, Viện Nghiên cứu Hán Nôm là nơi lưu giữ một số lượng gia phả viết bằng chữ Hán Nôm lớn nhất trong cả nước. Mới đây, Nghiên cứu sinh Nguyễn Thị Oanh đã thống kê được 264 cuốn gia phả hiện đang có tại Viện Nghiên cứu Hán Nôm; hầu hết số gia phả này đều là bản chép tay. Mặc dù số lượng gia phả này chỉ là một con số rất khiêm tốn trong số hơn 18.000 đơn vị sách Hán Nôm đang có tại Viện, song đó lại là một trong những nguồn sử liệu quan trọng để nghiên cứu về gia đình và xã hội truyền thống trong quá khứ.

Những năm gần đây, do điều kiện kinh tế xã hội phát triển, người Việt Nam lại càng có điều kiện để quan tâm nhiều hơn đến việc tìm về cội nguồn. Nhiều câu lạc bộ dòng họ đã ra đời và có những sinh hoạt rất phong phú, bổ ích. Đã có nhiều dòng họ lớn, nhỏ từ mọi miền của đất nước tìm đến Thư viện Viện Nghiên cứu Hán Nôm mượn đọc tài liệu về gia phả và yêu cầu các cán bộ Viện Nghiên cứu Hán Nôm dịch, viết lại gia phả của dòng họ mình với mục đích giúp cho các thế hệ con cháu hiểu rõ nguồn gốc của dòng họ mình, noi theo gương sáng các thế hệ tiền bối và không ngừng phấn đấu tu dưỡng, cống hiến ngày một nhiều hơn cho xã hội.

Ngày nay, để đáp ứng được nhu cầu hiểu biết ngày càng đa dạng của con người về nguồn gốc và truyền thống từ gia phả mang lại, đòi hỏi chúng ta phải có cách tiếp cận khác trước. Nhờ sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ thông tin, việc thông tin, khai thác, nghiên cứu và lưu hành gia phả đã có thể tiến hành theo một phương thức mới:

1. Viện Nghiên cứu Hán Nôm có thế mạnh là đang lưu trữ một nguồn gia phả gốc rất có giá trị, tuy rất khiêm tốn về số lượng nhưng lại đa dạng về nội dung và chủng loại. Đó là cơ sở để chúng ta có thể dễ dàng xây dựng cơ sở dữ liệu trên máy tính để quản lý hệ thống gia phả của mình và rồi đây sẽ mở rộng việc sưu tầm trong toàn quốc, trước mắt tập trung vào các dòng họ lớn. Khác với trước đây, hiện nay, với tiến bộ của công nghệ, việc sưu tầm có thể tiến hành dễ dàng hơn nhiều. Với sự trợ giúp của các thiết bị hiện đại như máy quét, máy ảnh kỹ thuật số, chúng ta có thể dễ dàng chuyển văn bản được ghi trên giấy thành các tệp dữ liệu điện tử và lưu giữ trong máy tính dưới dạng cơ sở dữ liệu toàn văn phục vụ cả cho giới nghiên cứu và người dùng tin. Bên cạnh cơ sở dữ liệu toàn văn, cũng cần thiết phải xây dựng cơ sở dữ liệu thư mục để người dùng tin dễ dàng khai thác vốn tư liệu này, với hệ thống từ khoá về nhân vật, về tước hiệu, về địa lý,... các nhà nghiên cứu và thành viên của các dòng họ (muốn biết thêm thông tin) có thể trao đổi qua điện thoại, fax, hay hệ thống thư điện tử,... mà không cần phải mất thời gian và kinh phí đi lại tốn kém, nhưng vẫn đạt được kết quản như mong muốn. Nếu ai đó muốn đặt dịch gia phả nào trong hệ thống, họ cũng chỉ cần liên hệ qua điện thoại hay thư điện tử và gửi tiền qua bưu điện để thanh toán với bộ phận nhận dịch, là đã có thể có trong tay nội dung cuốn gia phả mình cần. Hơn thế nữa, ngay cả bản dịch cũng có thể là một tệp máy tính được gửi đi qua hệ thống thư điện tử hay dịch vụ mạng.

2. Với công nghệ scan và microfilm như hiện nay, các cá nhân và dòng họ có nhu cầu đọc tài liệu gốc, họ cũng chỉ cần liên hệ và thanh toán sòng phẳng mọi chi phí qua bưu điện, thì mọi yêu cầu cũng sẽ được đáp ứng, chúng có thể là bản chụp trên giấy, đĩa CD ROM, microfilm hay thậm chí là một tệp máy tính được gửi đi qua các phương tiện của Internet.

3. Hơn nữa, những kết quả nghiên cứu về gia phả có thể được làm thành các chương trình dữ liệu với các cấp độ khác nhau như: khảo cứu, dịch thuật, giới thiệu chi tiết về dòng họ sẽ được tập trung xây dựng để đáp ứng tốt nhất nhu cầu của người dùng tin và xuất bản. Và nếu được phép thì các cơ sở dữ liệu này sẽ được cấu thành trong Website của Viện Nghiên cứu Hán Nôm cho phép người dùng trên toàn thế giới được sử dụng với các cấp độ cho phép khác nhau.

4. Về việc biên soạn gia phả, nếu như trước đây các nhà biên soạn chỉ chú trọng vào việc ghi chép về thế thứ, tên tuổi, phần mộ, ngày giỗ của tổ tiên, thì nay có thể mở rộng sang việc miêu tả về nội tâm, hình dáng, vóc người, về những chi tiết trong đời sống của các nhân vật trong gia phả. Điều đó sẽ làm phong phú và sinh động chân dung của các thế hệ tiền bối. Những thông tin đó sẽ giúp cho các thế hệ con cháu ngày nay có thể hình dung ra ông bà tổ tiên mình cũng là những con người bằng xương bằng thịt, rất gần gũi, thân thiết với chúng ta. Hơn nữa đôi lúc các cây phả hệ truyền thống cũng khó mà thực hiện được chức năng của mình trong việc miêu tả các mối quan hệ thực tế mà nó vốn có. Trong trường hợp này công nghệ hiện đại sẽ giúp chúng ta khắc phục được các hạn chế của các phương thức truyền thống trước đây.

Tóm lại, với sự tiến bộ của công nghệ thông tin, bằng ngôn ngữ HTML (ngôn ngữ đánh dấu siêu văn bản) và XML (ngôn ngữ đánh dấu có khả năng mở rộng), các cán bộ tin học có thể hợp tác cùng chúng ta trong việc xây dựng các phần mềm gia phả, giúp cho việc nghiên cứu và khai thác gia phả theo một cách thức mới, hiệu quả và kinh tế hơn rất nhiều so với các phương pháp truyền thống trước đây.

Thông báo Hán Nôm học 2001, tr.274-277
http://www.hannom.org.vn/detail.asp?param=169&Catid=255

CBN sưu tầm & giới thiệu

Tin cùng loại :

 

Video họ cao

Lịch vạn niên

Album ảnh

Hỏi đáp

Tên bạn: *

Email: *

Điện thoại: *

Nội dung:*

   *

Xem hỏi đáp