• Pic Mgmt

    PHONG CHÚA, RƯỚC VUA: LỄ HỘI ĐỘC ĐÁO ĐẤT HÀ THÀNH

    Tích xưa kể rằng sau nhiều lần xây thành Cổ Loa không xong, cứ ngày xây đêm lại đổ, vua Thục Phán An Dương Vương được thần Huyền Thiên Trấn Vũ giúp diệt trừ yêu tinh, từ đó thành xây lên mới vững chãi. Để tạc ghi công đức của thần, nhà vua cho xây dựng đền Sái, thờ thần Trấn Vũ và hàng năm cứ vào mùa xuân nhà vua lại đích thân xa giá về bái yết tại đền...

  • Pic Mgmt

    BÍ MẬT VỀ MỘT CUNG ĐIỆN DƯỚI LÒNG ĐẤT HẢI DƯƠNG

    ...Cách đây gần 10 năm, trong những ngày lang thang cùng chuyên gia mộ cổ Tăng Bá Hoành (khi đó ông còn là Giám đốc Bảo tàng Hải Dương, hiện ông đã nghỉ hưu) đi thực địa tìm mộ cổ ở vùng Kim Thành (Hải Dương), tôi đã được nghe ông Hoành kể về một ngôi mộ xây bằng gạch, có tuổi ngót 2.000 năm...

  • Pic Mgmt

    TÌM HIỂU NGUỒN GỐC DÒNG HỌ CAO VIỆT NAM

    ...Nội dung cuốn sách gồm khoảng 115 nhân vật lịch sử họ Cao xưa & nay, với khoảng trên hơn 200 trang tư liệu kèm theo nhiều hình ảnh...

  • Pic Mgmt

    GIA PHẢ LÀ GÌ, CÁCH VIẾT GIA PHẢ...

    Gia phả hay gia phổ là bản ghi chép tên họ, tuổi tác, ngày giỗ, vai trò và công đức của cha mẹ, ông bà, tiên tổ và mộ phần của một gia đình lớn hay một dòng họ. Gia phả có thể gọi là Tông Chi Phả là chi tộc nhỏ trong một Dòng tộc của một Gia phả lớn có thể gọi là Tộc phả...

  • Pic Mgmt

    CHÙA THIỀN TÔN (THUYỀN TÔN) Ở HUẾ

    Chùa tọa lạc ở thôn Ngũ Tây, xã Thủy An, thành phố Huế, tỉnh Thừa Thiên Huế, nằm bên sườn núi Thiên Thai nên còn có tên là Thiên Thai Thiền Tôn Tự hay Thiên Thai Thiền Tông Tự. Có sách ghi chùa Thuyền Tôn. Chùa do Thiền sư Liễu Quán (1667-1742) khai sáng vào đầu thế kỷ XVIII. Thiền sư là đệ tử đắc pháp của Hòa thượng Minh Hoằng - Tử Dung, được Hòa thượng trao tâm ấn năm 1712. Bấy giờ, chùa đã trở thành một đạo tràng lớn, có hàng vạn đệ tử học đạo, nghe pháp...

  • Pic Mgmt

    CHÂU BẢN TRIỀU NGUYỄN (Tự Đức năm thứ 12, tháng 5 ngày mồng 8)

    Trong chuyến đi lần thứ năm (tháng 3 năm 2010) ra Bắc, nhằm sưu tầm tư liệu về danh nhân văn hóa Cao Bá Quát - tôi đã đến Trung Tâm Lưu Trữ Quốc Gia I, theo lời giới thiệu của TS Nguyễn Xuân Hoài (Giám đốc Trung Tâm Lưu Trữ Quốc Gia II). Tại đây, tôi đã tìm được một số tài liệu liên quan đến Cao Bá Quát như sau:

  • Pic Mgmt

    TRUY TÌM NGUỒN GỐC BÃI ĐÁ CỔ SAPA

    Những bí ẩn về bãi đá cổ nổi tiếng ở Sapa đang có cơ hội hé mở khi lần đầu tiên, toàn bộ hoa văn của hơn 200 viên đá đã được in dập lại và được nghiên cứu theo công nghệ hiện đại.Nhà khoa học người Pháp Phillipe Le Failler và các cộng sự Việt Nam đang gấp rút thực hiện công việc này, trước tình trạng bãi đá cổ Sapa có thể bị biến dạng bởi tác động của thiên nhiên và con người...

  • Pic Mgmt

    LỄ HỘI KỶ NIỆM 2290 NĂM, NGÀY MẤT CỦA THÁNH TỔ CAO LỖ VƯƠNG

    ...Tôi xin trân trọng báo tin này đến toàn thể bà con cô bác nội ngoại các chi họ CAO phía Nam, cùng quý vị và bạn bè gần xa được biết. Nếu quý vị nào muốn tham dự Lễ Hội kỷ niệm đặc biệt này, xin vui lòng liên hệ với ông Cao Bá Nghiệp ở TPHCM, theo số Mobile: 0918 028 053 / 0933 392 604 để biết thêm chi tiết và nhận giấy mời, nếu có thể.

  • Pic Mgmt

    CẨM NANG KHÁM PHÁ XỨ THANH

    Là tỉnh thuộc Bắc Trung Bộ, Thanh Hóa khá thuận tiện cho việc di chuyển đến. Từ Hà Nội và các tỉnh phía Bắc, bạn có thể đi xe khách, tàu hỏa. Từ các tỉnh phía Nam, có các chuyến bay mỗi ngày đến sân bay Thọ Xuân (cách TP Thanh Hóa 30 km). Di chuyển trong thành phố và các huyện lân cận đều có các tuyến xe bus để lựa chọn...

  • Pic Mgmt

    108 LỜI DẠY CỦA ĐỨC ĐẠT LAI LẠT MA

    Pháp Thiện Nghiệp: Tôi nghĩ, 108 lời dạy của Đức Đạt Lai Lạt Ma rất bổ ích cho mọi người. Đó là những điều đã được Ngài chứng nghiệm & tổng kết từ nhiều đời, nhiều kiếp. Xin chân thành cám ơn bà Quỳnh Chiêu đã cung cấp cho tôi tệp tin đáng quý này và xin trân trọng giới thiệu với quý vị & bạn đọc gần xa.

  • Pic Mgmt

    HÁT GHẸO PHÚ THỌ

    Hát Ghẹo là lối hát tục nước nghĩa (kết nghĩa) trong ngày hội của các làng Nam Cường xã Thanh Uyên, Bảo Vệ xã Hương Nộn (Tam Nông), Hùng Nhĩ (Thanh Sơn). Họ quan hệ với nhau theo quy định, năm nay làng này mời, năm sau làng kia mời, theo chu kì hai năm đến lượt một lần...

  • Pic Mgmt

    TIẾN SỸ HÁN - NÔM TRƯƠNG SỸ HÙNG, NGƯỜI NẶNG DUYÊN VỚI SÁCH

    ...Lần theo địa chỉ, tôi tìm đến nhà ông Trương Sĩ Hùng trong một ngõ hẻm tại xã Biên Giang, Hà Đông, Hà Nội. Ngôi nhà ba tầng với diện tích sàn chỉ khoảng 20m2 nhưng chỗ nào cũng thấy sách. Những chồng sách vuông vắn, ngăn nắp xếp đầy ắp từ cầu thang tầng 1 lên đến tận tầng 3. Ông Hùng cho biết, ban đầu ông bày sách cả dưới tầng 1, nhưng thấy bất tiện cho sinh hoạt. Hai tầng còn lại của ngôi nhà, sách chiếm gần như toàn bộ diện tích, có nơi sách kê lên sát trần nhà cao hơn 3m...

  • Pic Mgmt

    CHỮ VIẾT NGƯỜI LẠC VIỆT Ở QUẢNG TÂY

    ...Ngày 26 tháng 12 năm 2011, Lí Nhĩ Chân cho biết Hội Nghiên cứu văn hóa Lạc Việt-tỉnh Quảng Tây phát hiện hơn một nghìn tự phì biểu ý của người Lạc Việt cổ ở Quảng Tây và cho rằng người Lạc Việt cổ đã sáng tạo chữ viết bốn nghìn năm trước (4.000-6.000 trước Công Nguyên). Sự phát hiện chữ Lạc Việt kỳ này, sẽ viết lại lịch sử chữ viết ở Trung Quốc, vì văn hóa Lạc Việt là một trong những yếu tố trọng đại ở Trung Quốc...

  • Pic Mgmt

    TÌM HIỂU NGUỒN GỐC DÒNG HỌ CAO VIỆT NAM

    Muốn hiểu về nguồn gốc các dòng họ Việt Nam, cần phải tìm hiểu lịch sử dân tộc Việt. Theo cổ sử Việt, các dân tộc Bách Việt gồm nhiều bộ tộc Việt cổ, họ sống trải rộng khắp vùng nam sông Dương Tử xuống hết phía nam lục địa Trung Hoa, cho đến tận miền trung Việt Nam ngày nay...

  • Pic Mgmt

    VIỆT TỘC CÓ CHỮ VIẾT KHÔNG?

    Con người phát triển trước tiên là tiếng nói, để thông hiểu nhau trong đời sống hằng ngày, trao đổi với nhau tư tưởng, để xây dựng xã hội tiến bộ và một nền văn minh tốt đẹp cho ngày mai. Khi loài người đã tiến đến một trình độ khá cao, con người phát minh ra chữ viết, để ghi lại tư tưởng và quan niệm cho con cháu hậu thế...

Chi tiết

NHỮNG ĐIỀU CHƯA BIẾT VỀ DÒNG HỌ TRẦN

Đăng lúc: 2015-10-08 11:54:18 - Đã xem: 1515

 

BAN LIÊN LẠC THƯỜNG TRỰC TỘC trẦn VIỆT NAM

Địa chỉ: 06 Phùng Khắc Khoan, ĐaKao, Quận 1, HCM, Việt Nam

Điện thoại: 0903 612 215 - 0989 766 007

Email: info@giapha.com


Họ Trần được kể bởi cụ Tân

 

Họ Trần làng Kim Thiều, xã Hương Mạc, Từ Sơn, Bắc Ninh vốn nổi danh là dòng họ khoa bảng. Trải qua đến nay đã 21 đời, từ thời tiên tổ thứ nhất đến nay con cháu dòng họ này nổi tiếng là hay chữ, có nhiều người đỗ đạt thành danh được sử sách ghi lại. Trong đó, có những vị từng là thầy dạy học của vua.

 

Nhà thờ họ Trần tại làng Kim Thiều

 

Huyền tích còn lại

Đến nay trong gia phả của dòng họ Trần trên đất Kim Thiều viết về cụ Tổ đời thứ nhất còn nhiều thông tin chưa được rõ ràng về xuất xứ, năm sinh và năm mất. Nhưng những hậu duệ trong thân tộc cho rằng, cụ Tổ đời thứ nhất vốn xuất thân từ dòng dõi vua Trần. Để minh chứng cho điều này, cụ Trần Văn Tuân (SN 1926), đời thứ 28 của dòng họ Trần, người cao tuổi nhất được nghe các cụ đời trước kể về tích xưa nói về vị tiên tổ đời thứ nhất tâm sự với chúng tôi.

 

Theo đó, cụ Tổ đời thứ nhất hiện nay không rõ tên tuổi, sau này con cháu đặt tên hiệu là Phổ Khánh, lưu dạt (trong gia phả và con cháu chưa biết từ đâu) đến vùng đất Hương Mạc sinh cơ lập nghiệp bằng nghề rèn (nghề làm khóa – vùng đất Từ Sơn, Bắc Ninh ngày nay), xưa dưới thời nhà Lê sơ thường làm khóa để cống nạp cho triều đình, hiện nay cái tên Làng Khóa còn được nhắc đến tại một làng cổ ở đất Hương Mạc. Cụ tuy làm thợ rèn nhưng dáng người nho nhã, thư sinh, toát lên nét thanh cao của con nhà quyền quý.

 

Theo cụ Tuân kể lại: “Một hôm có hai người đội mũ quan đi ngang, thấy cụ liền hỏi: “Quan nhân sao không về triều làm quan mà làm nghề rèn?”. Sau buổi hôm đó, cụ Phổ Khánh lại rời Làng Khóa, chuyển đến vùng đất mới cạnh làng Kim Thiều ngày nay làm nông để sống”.

 

Cuộc sống thôn dã mang đến cho cụ Phổ Khánh sự tự do, tự tại. Lối sống thanh bạch của cụ khác xa so với những người nông dân bình thường. Chính lối sống đó khiến cụ Phổ Khánh được nhiều người xem là lạ và dành tình cảm yêu mến cụ.

 

Ông Thành, một người trong dòng tộc họ Trần đất Kim Thiều ngồi cạnh cụ Tuân tiếp lời: "Tích xưa về cụ Tổ đời thứ nhất còn kể lại rằng: Một hôm cụ Tổ đang cày đồng gặp một lão ăn mày đến xin cơm ăn. Người này, bộ dạng rách rưới, bẩn thỉu nhưng cụ Phổ Khánh vẫn trân trọng đối đãi và nhường hẳn suất cơm trưa của mình cho lão. Đến ngày thứ hai, lão ăn mày này lại đến, cụ lại nhường cơm. Đến trưa hôm thứ ba vẫn thế, nhưng sau khi ăn cơm xong, lão ăn mày này thổ lộ: “Ta vốn không phải là người ăn mày, vì thấy con một người tuấn tú, khuôn mặt phúc hậu, đến để làm quen và thành ý muốn giúp đỡ”.

 

Cụ Tuân kể tiếp: “Cụ Tổ Phổ Khánh bản tính tự lập, lại không thích nương nhờ người khác đành từ chối những ân huệ của lão ăn mày đưa ra. Nhưng trước sự chân thành của lão, có phần kỳ quái nên cụ Phổ Khánh đã thuận lòng”. (Lão ăn mày mà các cụ kể trong tích xưa về vị tiên tổ của mình được cụ Tuân và mọi người nhắc đến với một cái tên đầy màu sắc huyền bí đó là nhân vật có tên Trần Thái Sử. Theo cụ Tuân và cụ Thành, Trần Thái Sử là một người nổi danh là thầy địa lý, xưa được ví tài năng ngang bằng với Tả Ao về xem phong thủy).

 

Cảm mến đức hạnh của cụ Phổ Khánh, Trần Thái Sử đã ngỏ ý muốn xem chỗ đặt mồ mả của cụ Phổ Khánh sau khi mất để con cháu đời sau được hưởng vinh hiển. Trần Thái Sử đã dẫn cụ Phổ Khánh đến một vùng đất được xem là long mạch, rất linh thiêng nếu người nào may mắn đặt được huyệt mộ nơi đây thì đời sau con cháu sẽ được làm vua. Cả hai người đi đến vùng đất này nhưng có điều không may, chỗ đất đó Tả Ao đã đến trước và lấy làm nơi xây chùa cho ngôi làng cạnh đó.

 

Sau lần đó Trần Thái Sử rất buồn vì thất hứa với cụ Phổ Khánh, đành đưa ra phương án thứ hai để "chữa cháy", giới thiệu vùng đất mới và kèm theo một lời sấm truyền: “Đời thứ nhất long đong, đời thứ hai bần hàn, đời thứ ba bắt đầu ổn định, đời thứ tư có danh, từ đời thứ năm trở đi văn chương lai láng, công danh rộng mở”. Sau này cụ tổ Phổ Khánh đã dùng tiền mua mảnh đất này, dặn con làm theo điều Trần Thái Sử từng dặn.

 

Cụ Tuân cho biết thêm: "Về sự tích trên chưa biết thực hư thế nào, nhưng khi chiếu vào lịch sử của dòng họ thì thực sự linh ứng. Mặc dù không thể kiểm chứng được về câu chuyện giữa cụ Tổ Phổ Khánh với Trần Thái Sử nhưng con cháu trong họ trân trọng và xem nó như là một huyền tích có thật. Tin rằng huyền tích về vị trí đặt mộ của cụ Tổ là có thật, đến mãi sau này con cháu khi làm việc gì cũng sẵn niềm tin rằng mình sẽ được hưởng phước may mắn từ cụ Tổ nhà mình”.

 

Cụ Tuân, người cao tuổi nhất trong họ kể về các vị tiên tổ của họ mình

 

Sự linh ứng kỳ diệu

Đất Kim Thiều, được ví là đóa hoa sen nở giữa vùng Đồng bằng Bắc bộ. Bởi vùng đất này là nơi xuất thân của tám vị tiến sĩ nổi danh trong lịch sử phong kiến. Họ Trần có hai người, nếu xét thêm về những người đậu tú tài, cử nhân trải qua nhiều đời kế tiếp nhau thì khó có một dòng họ nào ở vùng đất này sánh kịp.

 

Ngồi trước từ đường của dòng họ, cụ Tuân trân trọng lần giở những trang gia phả giới thiệu chi tiết từng vị tiên tổ của họ mình cho chúng tôi xem. Vừa lần giở, cụ Tuân vừa lý giải chi tiết từng phả hệ. Giọng nói ấm áp, khuôn mặt phúc hậu, ánh lên vẻ trí thức, thỉnh thoảng hé nụ cười đầy mãn nguyện, tự hào về truyền thống của dòng họ mình. Theo gia phả dòng họ Trần, từ vị tiên tổ thứ nhất đến hết đời thứ ba trong tộc họ, học vấn chỉ dừng ở bậc tú tài (thời phong kiến thi đậu tú tài là một niềm vinh dự lớn, nhiều nơi cả làng ra nghênh đón khi sĩ tử thi đậu trở về). Nhưng đến đời thứ 4 trở đi, con đường công danh ngày một sáng sủa, nhiều người đỗ đạt cao.

 

Cụ Tổ đời thứ tư, hiệu là Nhiễm Khê (SN 1472), tuổi trẻ đã thể hiện tài năng văn thơ uyên bác. Tham gia thi hội đậu tam trường, nổi tiếng với bài phú “Phượng thành xuân sắc phú” ca ngợi cảnh đẹp của mùa xuân trên đất Thăng Long. Do tài năng nên cụ được triều đình bổ nhiệm vào làm quan ở phủ Ứng Thiên (vùng đất Hà Tây này thuộc Hà Nội). Sau này cụ được phong chức giáo thụ ở Quốc Tử Giám. Khi mất, cụ được nhà vua phong chức “Thái bảo thiện dụ hầu” (tức hàng nhất phẩm).

 

Cụ Tổ đời thứ 5 - Ngạn Húc, nổi danh về sự thông minh, uyên bác. Mới 28 tuổi đã đỗ đầu kỳ thi hương. Đến năm 1538 đỗ đồng tiến sĩ. Con đường hoan lộ của cụ Ngạn Húc trải qua nhiều chức vụ, nhưng cao nhất là chức Thừa sứ đạo Tuyên Quang.

 

Cụ Tổ đời thứ 6 tên là Phi Nhỡn, năm 28 tuổi đỗ đầu kỳ thi hương, năm 45 tuổi đỗ tiến sĩ, theo phò vua Mạc đến tận đất Cao Bằng. Là người học rộng tài cao, cụ từng làm thượng thư Bộ Hộ, được sung vào làm thầy dạy học của vua, khi vua còn trẻ nhiếp chính trị quốc.

 

Con cháu sau này từ đời thứ 7 đến đời thứ 14 vẫn nối nghiệp khoa cử, nhiều người đỗ đạt cử nhân, nối nghiệp tổ tiên lập thân bằng đường khoa cử.

 

Cụ Trần Ôn - ông ngoại của Nguyễn Du là người con của dòng họ Trần, thuộc đời thứ 9, làm quan Câu Kê. Cụ có con gái là bà Trần Thị Tần lấy Nguyễn Nghiễm sinh hạ được bốn người con, cụ Nguyễn Du là con trai thứ 2 của bà. (Được biết, vợ của cụ Trần Ôn thuộc dòng họ Nguyễn đất Phù Khê – đây là một nhánh của dòng họ Nguyễn Trãi lưu dạt trốn về nơi đây sinh sống sau khi Nguyễn Trãi bị kết án chu di).

 

Một dòng họ nổi danh khoa cử trải qua hai triều đại Mạc và Lê Trung Hưng là một điều hiếm có. Thông thường những người phò Mạc, sau khi nhà Mạc thất thế thì con cháu phải li tán, chạy trốn để khỏi bị nhà Lê Trung Hưng tìm cách truy sát tiêu diệt. Việc dòng họ Trần không bị truy sát mà còn thi cử đỗ đạt dưới thời Lê Trung Hưng là một điều lạ, một ngoại lệ của lịch sử. Trong giai thoại và gia phả họ Trần nơi đây còn lưu giữ những bí ẩn chưa từng tiết lộ.

 

Những chuyện chưa kể về ngoại tộc của Đại thi hào Nguyễn Du: “Con nhà tông không giống lông cũng giống cánh”, câu thành ngữ dường như rất đúng với trường hợp của cụ Nguyễn Du. Không chỉ kế thừa được truyền thống hiếu học, khoa bảng từ dòng họ Nguyễn đất Tiên Điền, Nghi Xuân, Hà Tĩnh - cụ Nguyễn Du còn được thừa hưởng từ mẹ truyền thống khoa bảng, thơ phú của dòng họ Trần, làng Kim Thiều, Hương Mạc, Từ Sơn, Bắc Ninh. Chính sự kết tinh tinh hoa của hai dòng họ lớn, nên cụ Nguyễn có cái gen thông minh trác tuyệt, góp phần tạo nên tài năng thi ca lừng danh muôn thuở.

 

Tin cùng loại :

 

Video họ cao

Lịch vạn niên

Album ảnh

Hỏi đáp

Tên bạn: *

Email: *

Điện thoại: *

Nội dung:*

   *

Xem hỏi đáp