• Pic Mgmt

    SÀIGÒN-CHỢ LỚN & NAM BỘ

    Ít người biết là vùng đất Saigon-Gia Định-Đồng Nai-Bà Rịa, Cần Giờ và Mỹ Tho cách đây hơn 300 năm, chủ nhân không phải là người Việt, cũng không phải là người Khmer, mà là người Mạ và Stieng. Thuộc hệ ngôn ngữ Mon-Khmer, họ đã hiện diện trên vùng đất rừng rậm hoang dại nhiều thú dữ và sông ngòi chằng chịt này từ ngàn năm trước, cuộc sống của họ một phần bị ảnh hưởng sau đó bởi văn hóa Sa Huỳnh, văn minh Phù Nam, văn hóa Chân Lạp-Khmer và sau cùng là văn hóa Việt–Hoa...

  • Pic Mgmt

    NNC VŨ HIỆP BÁO CÁO CHUYẾN DU KHẢO VỀ HỌ VŨ

    Đầu tháng năm vừa qua, ông Vũ Huy Thuận và tôi đề xướng được tổ chức đi một chuyến xuyên Việt từ Nam ra Bắc để du khảo (bằng xe hơi bốn chỗ) đến một số làng xã có dòng họ Vũ – Võ nổi tiếng ở một số tỉnh phía Bắc như: Hà Tây, Hải Dương, Hưng Yên, Bắc Ninh, Hải Phòng, Việt Trì, Hà Nam, Ninh Bình, Thanh Nghệ Tĩnh...

  • Pic Mgmt

    LÀNG CỔ ĐƯỜNG LÂM

    Làng cổ Đường Lâm xưa gồm có 9 làng thuộc tổng Cam Gía Thịnh – Huyện Phúc Thọ - Trấn Sơn Tây. Trong đó có 5 làng liền kề nhau, mỗi làng có một cái giếng khơi quanh năm nước đầy và trong được xây bằng đá ong loại tốt nhất. Mỗi cái giếng đều nổi tiếng và được định vị bởi những giai thoại rất thú vị. Một cái giếng có tấm bia khá lớn dựng ngay bên cạnh, đề bốn chữ “Nhất phiến băng tâm” nhắc người đời giữ giếng sạch trong như giữ lòng trong sáng...

  • Pic Mgmt

    XIÊM LA QUỐC LỘ TRÌNH TẬP LỤC

    ...Trong quá trình sưu tập các loại tư liệu Trung Quốc liên quan đến lịch sử biển Đông, vào đầu năm 2010 tôi tình cờ bắt gặp một tài liệu Hán Nôm Việt Nam được xuất bản ở Hồng Kông, mang tiêu đề Xiêm La quốc lộ trình tập lục 暹羅國路程集錄 do Tống Phước Ngoạn 宋福玩 và Dương Văn Châu 楊文珠 soạn tập, lời tấu dâng sách đề năm Gia Long cửu niên (1810)...

  • Pic Mgmt

    BÀI THUỐC CHỮA CHỨNG ĐAU NGƯỜI

    Theo quan niệm y học cổ truyền chứng đau người, nhức mỏi cơ thể là bởi huyết không thông, khí không hành. Bộ phận hay bị nhức mỏi là vai, cơ bắp, tứ chi, lưng, khớp xương... người già, phụ nữ sau sinh, người có cơ thể gầy yếu,… thường mắc. Ngoài ra, những người bị thấp tà tích sẵn trong người, khi thời tiết thay đổi thì gây mệt mỏi, đau nhức. Sau đây xin giới thiệu bài thuốc tùy thuộc vào thể trạng của người bệnh mà áp dụng cho phù hợp...

  • Pic Mgmt

    CHÙA BÁO ÂN

    Báo Ân Tự là tên chữ một ngôi chùa lớn thời Trần, nay chỉ mới khôi phục được một phần. Xếp hạng: Di tích lịch sử văn hóa (ngày 3-9-2003). Lễ hội hàng năm tổ chức vào ngày 14 tháng 4 âm lịch. Địa chỉ: thôn Quang Trung, xã Dương Quang, huyện Gia Lâm, Hà Nội...

  • Pic Mgmt

    PHONG TỤC THỜ CÚNG TỔ TIÊN CỦA VIỆT NAM

    ...Các gia đình Việt Nam thường có bàn thờ tổ tiên, to hay nhỏ tùy hoàn cảnh từng nhà nhưng cần đặt ở nơi cao ráo, sạch sẽ, có bày bát hương, lọ hoa để cúng bái những ngày giỗ Tết. Những nhà có điều kiện rộng rãi thì thường bố trí bàn thờ tổ tiên ở nơi đẹp đẽ nhất. Trên bàn thờ đặt ba bát hương, hai lọ hoa, những tấm ảnh của những người thân đã mất, hai cái đĩa đẹp để bày đồ cúng, một chai rượu, bộ ấm chén v..v...

  • Pic Mgmt

    NHO GIÁO LÀ CỦA VIỆT NAM...

    Lời giới thiệu: Giáo sư Kim Định tên đầy đủ là Lương Kim Định (15 tháng 6, 1915 – 25 tháng 3, 1997) là giáo sư, nhà triết học, linh mục Việt Nam. Ông có công lớn trong việc xây dựng nền tảng cho triết học Việt Nam (mà ông gọi là Việt Triết hay Việt Nho).

  • Pic Mgmt

    NGÔI ĐỀN THỜ THẦY GIÁO CỔ NHẤT VIỆT NAM

    ...Cho đến nay, qua những chứng tích còn lại, đây là ngôi đền thờ người thầy, tôn vinh sự học cổ nhất ở Việt Nam, tương truyền dạy dỗ các Vua Hùng. Thiên Cổ Miếu nằm trong một quần thể di tích: Đình Hương Lan, Lăng mộ ba đô sĩ thời Hùng Duệ Vương và Miếu Thiên Cổ, là thắng tích của Trung chi Hùng lĩnh, đền thiêng của cả trời Nam...

  • Pic Mgmt

    KẾT NỐI THÔNG TIN - CAO TỘC PHỔ KÝ

    Căn cứ thông tin do chị Cao Thị Thu Hà, con gái ông Cao Khả Phi: ... Ông Cao Khả Phi (sinh năm 1935), tốt nghiệp Đại Học Bách Khoa khóa I, nguyên là chuyên gia thuộc Viện Nghiên Cứu Dệt Sợi (Bộ Công Nghiệp Nhẹ), sau làm Phân Viện trưởng Phân Viện Dệt-May phía Nam...

  • Pic Mgmt

    TÁC DỤNG CHỮA BỆNH CỦA HẠT ĐẬU ĐEN

    Đậu đen, còn gọi là hắc đại đậu, ô đậu, đông đậu tử…, là một trong những loại ngũ cốc rất thông dụng trong đời sống hằng ngày. Đậu đen thường được dùng làm nguyên liệu cho các món ăn ngon, dân dã như xôi, chè… Với nhiều người, đậu đen không chỉ là thực phẩm mà còn có nhiều công dụng phòng, chữa bệnh rất hiệu quả. Theo y học cổ truyền, thì nó là một loại dược liệu có vị ngọt, tính bình, có tác dụng bổ can thận, bổ huyết, trừ phong, thanh thấp nhiệt, hạ khí, lợi tiểu, giải độc, tiêu khát, điề trị bệnh huyết áp...

  • Pic Mgmt

    CHỮ NÔM 字喃 CỔ XƯA VÀ Ý NGHĨA CỦA *VIỆT*

    Chữ “Nôm” có trước “Hán-Viêṭ”! Nếu hôm nay tôi không phát giác thì cũng sẽ có người khác tìm ra điều nầy! Trước hết xin xác định chữ Nôm là gì? để dễ thảo luận...

  • Pic Mgmt

    NGOẠI GIAO ĂN MIẾNG TRẢ MIẾNG SÒNG PHẲNG GIỮA VUA TRẦN THÁNH TÔNG & HỐT TẤT LIỆT

    Vua Trần Thánh Tông tức giận trước thái độ đó, lệnh cho quân cấm vệ tuốt gươm vây quanh sứ thần để thị uy, còn vua chẳng thèm để ý đến hắn nữa. Trương Đình Trân bị giam lỏng, quân lính lo việc ăn uống hằng ngày, lấy nước sông cho uống. Hốt Lung Hải Nha cũng bị cô lập, không cho làm việc gì ở Đại Việt...

  • Pic Mgmt

    VIỆT NAM KHAI QUỐC - CÁC LẠC HẦU...

    Những truyền thống thuở sơ khai của Việt Nam, như đã được kể lại trong cuốn "Lĩnh Nam Chích Quái, một cuốn sách sưu tầm những truyền thuyết, được viết vào thế kỷ 15, đều có nói đến các vua Hùng cai trị nước Văn Lang. Các vua Hùng được cho là thuộc dòng dõi Lạc Long Quân–một anh hùng từ quê hương của mình từ biển khơi đến đồng bằng sông Hồng–nơi ngày nay là Bắc Việt Nam–và khuất phục được tất cả những yêu quái ở vùng đất đó, rồi truyền bá văn minh cho dân chúng, bằng cách dạy họ cách trồng lúa và may quần áo để mặc...

  • Pic Mgmt

    KỂ CHUYỆN NGÀY XƯA

    Cao Bá Nghiệp: Nhân kỷ niệm 20 năm ngày mất của cố thi sĩ, nhà báo, nhà văn Thao Thao (Cao Bá Thao: 1909-1994) - Tôi xin kể cho bà con cô bác nội ngoại dòng họ Cao cùng quý vị & các bạn gần xa nghe tôi kể về những kỷ niệm xưa, về một thời không thể nào quên...

Chi tiết

GIA PHẢ - CÁCH TIẾP CẬN MỚI

Đăng lúc: 2017-05-12 19:11:25 - Đã xem: 132

CHU TUYẾT LAN

Thạc sĩ - Viện Nghiên cứu Hán Nôm

Cập nhật lúc 23h29, ngày 22/03/2007

Như chúng ta đều biết, Viện Nghiên cứu Hán Nôm là nơi lưu giữ một số lượng gia phả viết bằng chữ Hán Nôm lớn nhất trong cả nước. Mới đây, Nghiên cứu sinh Nguyễn Thị Oanh đã thống kê được 264 cuốn gia phả hiện đang có tại Viện Nghiên cứu Hán Nôm; hầu hết số gia phả này đều là bản chép tay. Mặc dù số lượng gia phả này chỉ là một con số rất khiêm tốn trong số hơn 18.000 đơn vị sách Hán Nôm đang có tại Viện, song đó lại là một trong những nguồn sử liệu quan trọng để nghiên cứu về gia đình và xã hội truyền thống trong quá khứ.

Những năm gần đây, do điều kiện kinh tế xã hội phát triển, người Việt Nam lại càng có điều kiện để quan tâm nhiều hơn đến việc tìm về cội nguồn. Nhiều câu lạc bộ dòng họ đã ra đời và có những sinh hoạt rất phong phú, bổ ích. Đã có nhiều dòng họ lớn, nhỏ từ mọi miền của đất nước tìm đến Thư viện Viện Nghiên cứu Hán Nôm mượn đọc tài liệu về gia phả và yêu cầu các cán bộ Viện Nghiên cứu Hán Nôm dịch, viết lại gia phả của dòng họ mình với mục đích giúp cho các thế hệ con cháu hiểu rõ nguồn gốc của dòng họ mình, noi theo gương sáng các thế hệ tiền bối và không ngừng phấn đấu tu dưỡng, cống hiến ngày một nhiều hơn cho xã hội.

Ngày nay, để đáp ứng được nhu cầu hiểu biết ngày càng đa dạng của con người về nguồn gốc và truyền thống từ gia phả mang lại, đòi hỏi chúng ta phải có cách tiếp cận khác trước. Nhờ sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ thông tin, việc thông tin, khai thác, nghiên cứu và lưu hành gia phả đã có thể tiến hành theo một phương thức mới:

1. Viện Nghiên cứu Hán Nôm có thế mạnh là đang lưu trữ một nguồn gia phả gốc rất có giá trị, tuy rất khiêm tốn về số lượng nhưng lại đa dạng về nội dung và chủng loại. Đó là cơ sở để chúng ta có thể dễ dàng xây dựng cơ sở dữ liệu trên máy tính để quản lý hệ thống gia phả của mình và rồi đây sẽ mở rộng việc sưu tầm trong toàn quốc, trước mắt tập trung vào các dòng họ lớn. Khác với trước đây, hiện nay, với tiến bộ của công nghệ, việc sưu tầm có thể tiến hành dễ dàng hơn nhiều. Với sự trợ giúp của các thiết bị hiện đại như máy quét, máy ảnh kỹ thuật số, chúng ta có thể dễ dàng chuyển văn bản được ghi trên giấy thành các tệp dữ liệu điện tử và lưu giữ trong máy tính dưới dạng cơ sở dữ liệu toàn văn phục vụ cả cho giới nghiên cứu và người dùng tin. Bên cạnh cơ sở dữ liệu toàn văn, cũng cần thiết phải xây dựng cơ sở dữ liệu thư mục để người dùng tin dễ dàng khai thác vốn tư liệu này, với hệ thống từ khoá về nhân vật, về tước hiệu, về địa lý,...

Các nhà nghiên cứu và thành viên của các dòng họ (muốn biết thêm thông tin) có thể trao đổi qua điện thoại, fax, hay hệ thống thư điện tử,... mà không cần phải mất thời gian và kinh phí đi lại tốn kém, nhưng vẫn đạt được kết quản như mong muốn. Nếu ai đó muốn đặt dịch gia phả nào trong hệ thống, họ cũng chỉ cần liên hệ qua điện thoại hay thư điện tử và gửi tiền qua bưu điện để thanh toán với bộ phận nhận dịch, là đã có thể có trong tay nội dung cuốn gia phả mình cần. Hơn thế nữa, ngay cả bản dịch cũng có thể là một tệp máy tính được gửi đi qua hệ thống thư điện tử hay dịch vụ mạng.

2. Với công nghệ scan và microfilm như hiện nay, các cá nhân và dòng họ có nhu cầu đọc tài liệu gốc, họ cũng chỉ cần liên hệ và thanh toán sòng phẳng mọi chi phí qua bưu điện, thì mọi yêu cầu cũng sẽ được đáp ứng, chúng có thể là bản chụp trên giấy, đĩa CD-ROM, microfilm hay thậm chí là một tệp máy tính được gửi đi qua các phương tiện của Internet.

3. Hơn nữa, những kết quả nghiên cứu về gia phả có thể được làm thành các chương trình dữ liệu với các cấp độ khác nhau như: khảo cứu, dịch thuật, giới thiệu chi tiết về dòng họ sẽ được tập trung xây dựng để đáp ứng tốt nhất nhu cầu của người dùng tin và xuất bản. Và nếu được phép thì các cơ sở dữ liệu này sẽ được cấu thành trong Website của Viện Nghiên cứu Hán Nôm cho phép người dùng trên toàn thế giới được sử dụng với các cấp độ cho phép khác nhau.

4. Về việc biên soạn gia phả, nếu như trước đây các nhà biên soạn chỉ chú trọng vào việc ghi chép về thế thứ, tên tuổi, phần mộ, ngày giỗ của tổ tiên, thì nay có thể mở rộng sang việc miêu tả về nội tâm, hình dáng, vóc người, về những chi tiết trong đời sống của các nhân vật trong gia phả. Điều đó sẽ làm phong phú và sinh động chân dung của các thế hệ tiền bối. Những thông tin đó sẽ giúp cho các thế hệ con cháu ngày nay có thể hình dung ra ông bà tổ tiên mình cũng là những con người bằng xương bằng thịt, rất gần gũi, thân thiết với chúng ta. Hơn nữa đôi lúc các cây phả hệ truyền thống cũng khó mà thực hiện được chức năng của mình trong việc miêu tả các mối quan hệ thực tế mà nó vốn có. Trong trường hợp này công nghệ hiện đại sẽ giúp chúng ta khắc phục được các hạn chế của các phương thức truyền thống trước đây.

Tóm lại, với sự tiến bộ của công nghệ thông tin, bằng ngôn ngữ HTML (ngôn ngữ đánh dấu siêu văn bản) và XML (ngôn ngữ đánh dấu có khả năng mở rộng), các cán bộ tin học có thể hợp tác cùng chúng ta trong việc xây dựng các phần mềm gia phả, giúp cho việc nghiên cứu và khai thác gia phả theo một cách thức mới, hiệu quả và kinh tế hơn rất nhiều so với các phương pháp truyền thống trước đây.

Thông báo Hán Nôm học 2001, tr.274-277

http://www.hannom.org.vn/detail.asp?param=169&Catid=255

CBN sưu tầm & giới thiệu

Tin cùng loại :

 

Video họ cao

Lịch vạn niên

Album ảnh

Hỏi đáp

Tên bạn: *

Email: *

Điện thoại: *

Nội dung:*

   *

Xem hỏi đáp