• Pic Mgmt

    KÊNH NHÀ LÊ - KỲ TÍCH NGHÌN NĂM: KHỞI NGUỒN CHO SỰ NGHIỆP NAM TIẾN

    Theo sử sách, trong thời gian chưa đầy 3 năm sau khi lên ngôi hoàng đế, Lê Hoàn đã dẹp xong cuộc nổi loạn trong nước, đồng thời thực hiện sự nghiệp vĩ đại phá Tống (năm 981), bình Chiêm (năm 982). Trong công cuộc Nam tiến đánh Chiêm Thành để bảo vệ và mở mang cương thổ, ông đã cho khơi mở tuyến đường thủy nội địa đầu tiên mà dân gian vẫn quen gọi là kênh nhà Lê. Cho đến nay, sau hơn 1.000 năm tồn tại, nhiều đoạn kênh nhà Lê vẫn còn vô cùng hữu dụng...

  • Pic Mgmt

    BÍ ẨN VỀ CỐT ĐÁ KHẮC RỒNG TRÊN NÚI Ở BẮC NINH

    Phần cột đá hình vuông, phía trên hình tròn chạm nổi đôi rồng phong cách thời Lý chứa đựng nhiều điều bí ẩn trên dãy núi Lãm Sơn (TP. Bắc Ninh) mới được công nhận là bảo vật Quốc gia...

  • Pic Mgmt

    NGƯỜI CẢ ĐỜI TÌM TRIẾT LÝ TRÊN TRỐNG ĐỒNG ĐÔNG SƠN

    Mới đây, bên ấm trà đậm hương Việt, các nhà nghiên cứu cổ sử Việt Nam, trầm ngâm kể về một người, mà họ tôn vinh là triết gia bị quên lãng của nước Việt. Người ấy dành cả cuộc đời nghiên cứu cổ sử Việt, viết tới 46 đầu sách, chỉ để khẳng định rằng, nền minh triết Việt đã có từ mấy ngàn năm trước, trước cả người Trung Hoa. Chuyện này thật lạ!...

  • Pic Mgmt

    TỪ GÓC NHÌN ĐỊA LÝ, LỊCH SỬ, VĂN HÓA...

    Vai trò to lớn trong tiến trình lịch sử dân tộc đã tạo ra cho xứ Thanh một vị thế đặc biệt. Đó chính là yếu tố cơ bản nhất, quyết định nhất đến việc hình thành sắc thái và tính cách của người xứ Thanh...

  • Pic Mgmt

    VIẾNG ĐỀN CUÔNG, KHÔNG QUÊN NỖI ĐAU MẤT NƯỚC

    Dựa trên các cứ liệu lịch sử, bài viết thể hiện những quan điểm và nỗi trăn trở của Thiếu tướng, PGS - TS Lê Văn Cương, nguyên Viện trưởng Viện Chiến lược & Khoa học Bộ Công an.

  • Pic Mgmt

    Ý NGHĨA NGÀY PHẬT ĐẢN TRONG ĐỜI SỐNG NGƯỜI VIỆT

    ...Đức Phật Thích Ca Mâu Ni xuất thân là một thái tử tên Tất Đạt Đa, dòng họ Cồ Đàm, Vương tộc Thích Ca. Ngài được cho là sinh vào ngày Rằm tháng tư năm 624 trước tây lịch (theo Nam tông); mùng 8/4 (theo Bắc tông) tại vườn Lâm Tỳ Ni - nơi nằm giữa Ca Tỳ La Vệ và Devadaha ở Nepal...

  • Pic Mgmt

    TS CAO ĐÌNH HÙNG - TẤM GƯƠNG NGƯỜI LÀM KHOA HỌC

    CBN giới thiệu: Cao Đình Hùng sinh năm 1974, tại xã Quảng Thọ, huyện Quảng Điền, tỉnh Thừa Thiên - Huế trong một gia đình nông dân nghèo. Anh đã tự vượt lên chính mình bằng tất cả nghị lực & trí tuệ của mình. Tốt nghiệp khoa Sinh học, Đại học Khoa học Huế năm 1996, tiếp đó tốt nghiệp Đại học Sư phạm Huế, chuyên ngành tiếng Anh năm 1997. Năm 1998, Hùng được nhận về làm việc tại Viện Sinh học Tây Nguyên (đóng ở thành phố Đà Lạt)...

  • Pic Mgmt

    DÒNG HỌ HOÀNG/HUỲNH

    Hoàng hay Huỳnh (chữ Hán: 黃) là một tên họ ở Việt Nam, Trung Quốc, Đài Loan, Hàn Quốc, và Triều Tiên. Họ Hoàng trong tiếng Trung có thể phiên âm Latinh thành Huang, Wong, Vong, Bong, Ng, Uy, Wee, Oi, Oei or Ooi, Ong, Hwang, hay Ung theo phương ngữ từng vùng. Họ Hoàng trong tiếng Triều Tiên được phiên âm thành Hwang. Ở miền Nam Việt Nam, do kị húy chúa Nguyễn Hoàng nên họ Hoàng được đọc chệch thành Huỳnh từ hàng trăm năm nay...

  • Pic Mgmt

    VÌ SAO THANH HÓA LÀ “CÁI NÔI” SẢN SINH VUA CHÚA VIỆT?

    Người xưa có câu: “Vua xứ Thanh, thần xứ Nghệ”. Vùng Ái Châu, tức Thanh Hóa được xem là nơi phát tích của hầu hết các dòng họ vua, chúa Việt xưa. Vì sao vậy?...

  • Pic Mgmt

    TÌM HIỂU LỊCH SỬ BIỂN ĐẢO VIỆT NAM...

    ...Đề cập đến lịch sử hình thành và phát triển của Việt Nam ở khu vực Đông Nam Á cũng như hành trình và khát vọng vươn ra biển lớn, bộ phim tài liệu Bọt biển và sóng ngầm sẽ chuyển tới khán giả phần nào khát vọng hòa bình, độc lập, tự do, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của dân tộc Việt Nam...

  • Pic Mgmt

    DIỆN TÍCH NƯỚC VIỆT CỔ LỚN GẤP 10 LẦN NGÀY NAY

    Vùng đất phía Bắc của người Bách Việt từng lên đến tận phía Nam sông Dương Tử (hay Trường Giang), tới khu vực Hồ Động Đình (tức tỉnh Hồ Nam, Hồ Bắc của Trung Quốc ngày nay). Việc này không chỉ được ghi nhận lại trong các truyền thuyết mà còn nằm trong những chứng tích của lịch sử...

  • Pic Mgmt

    LẠ LÙNG TỘC NGƯỜI GIỐNG NGƯỜI VIỆT CỔ TRÊN ĐẢO BORNEO

    ...Đảo Borneo, hòn đảo lớn nhất Đông Nam Á thuộc lãnh thổ các quốc gia Brunei, Malaysia và Indonesia là nơi sinh sống của dân tộc Dayak – một cộng đồng người có nền văn hóa cổ xưa và độc đáo. Theo nghiên cứu lịch sử, Dayak là nhóm cư dân bản địa Borneo lâu đời. Tổ tiên của họ đã di cư từ lục địa châu Á ra đảo từ hơn 3.000 năm trước. Xã hội Dayak bắt đầu khởi sắc khi nghề luyện kim được truyền đến hòn đảo này cách nay khoảng 2.450 năm, tương ứng với thời kỳ Hùng Vương ở Việt Nam...

  • Pic Mgmt

    THÀNH CÔNG & LAN TỎA

    Chuỗi 3 sự kiện văn học quốc tế là hội nghị quảng bá văn học lần thứ III, liên hoan thơ châu Á Thái Bình Dương lần thứ II và Ngày Thơ Việt Nam lần thứ XIII đã thành công tốt đẹp. Các sự kiện diễn ra trong gần một tuần trở thành một điểm nhấn đầu xuân đầy tính văn hóa ở một thủ đô văn hóa đã khiến Hà Nội và các tỉnh lân cận tưng bừng trong không khí văn học, cho chúng ta có quyền lạc quan nghĩ đến những “vụ mùa” văn học thấp thoáng những dự báo bội thu...

  • Pic Mgmt

    Con đường sang trọng bậc nhất Sài Gòn thay đổi qua 3 thế kỷ

    ...Đường Đồng Khởi (quận 1, TP HCM) dài 630 m vốn có từ thời Nguyễn, là đường dành riêng cho vua đi thẳng từ thành Gia Định ra sông Sài Gòn. Sau này, người Pháp đã quy hoạch thành một trong những con đường chính của thành phố và được đặt tên là đường số 16...

  • Pic Mgmt

    HÀNH TRÌNH ĐI TÌM TỔ TIÊN VIỆT

    Hành trình Đi Tìm Tổ Tiên Việt của con cháu Việt ngày nay đã trở nên hùng hậu, đa ngành, đa phương cách, nhiều hy sinh, dâng hiến lặng thầm, tụ hội bốn bể năm châu, rạng ngời hào quang Tổ Tiên Bách Việt...

Chi tiết

KHO BÁU DƯỚI MỘ QUAN MƯỜNG & TỤC LỆ ...

Đăng lúc: 2018-03-08 11:56:33 - Đã xem: 246

Dòng họ Đinh Công ở Vĩnh Đồng lại là một dòng họ có công phò vua giúp nước đánh đuổi giặc ngoại xâm và giúp triều đình trong việc trị quốc.

Hàng nghìn cột đá nhấp nhô bên những nấm mồ ẩn hiện trong khu rừng mịt mùng với những nét họa khắc bằng chữ Hán. Đó là nét phác họa ban đầu về khu thánh địa quan Mường thuộc xã Vĩnh Đồng, huyện Kim Bôi, tỉnh Hòa Bình.

Rất nhiều người biết đến khu mộ cổ ấy của nhà lang, nhưng tên tuổi của chủ nhân khu mộ và những bí mật bên trong các ngôi mộ cổ hay lý do tại sao những cột đá xanh có nguồn gốc từ Thanh Hóa lại có mặt làm hòn mồ trong khu mộ cổ thì chắc còn ít người biết tới.

Trải mấy trăm năm, cột đá ghi thông tin về Quận công Đinh Công Kỷ vẫn còn sắc nét

Đào trộm mộ tìm cổ vật

Mất gần 6 tiếng đồng hồ trong cuộc hành trình, chúng tôi đã đến được địa phận Vĩnh Đồng, nơi có rừng mộ nhà quan Mường nổi tiếng về bề dày lịch sử và sự huyền bí bởi những truyền thuyết thực ảo cổ xưa. Trong tiết trời về thu, gió lạnh đầu mùa thổi rít qua từng vách đá khiến cho chúng tôi, những người khách lạ đứng trên khu mộ thiêng có cảm giác ớn lạnh, rờn rợn. Có lẽ, phải dũng cảm lắm, cô bạn đồng nghiệp đi cùng tôi mới không bật lên những tiếng kêu sợ hãi.

Theo lời giới thiệu của anh Thành (người dân bản xứ tình nguyện làm người dẫn đường cho chúng tôi), thì thân nhân của rừng mộ đá kia thuộc dòng họ Đinh Công, mà chủ nhân là Đô đốc Uy lộc hầu Đinh Công Kỷ. Nhắc đến dòng họ Đinh Công, người ta nghĩ ngay đến chế độ Lang đạo, một chế độ phong kiến tồn tại lâu đời ở một số tỉnh vùng núi phía Bắc, nhưng tập trung chủ yếu ở Hòa Bình, nơi có đông đồng bào Mường sinh sống từ thời Hùng Vương.

Xưa kia, sống dưới chế độ Lang đạo, người dân bị bần cùng hóa, bị bóc lột hết sức dã man. Nhà Lang đặt ra nhiều luật lệ và quy định hà khắc để bóc lột sức lao động và vơ vét của cải của người dân. "Mặc dù là dòng tộc duy chì chế độ Lang đạo, thế nhưng dòng họ Đinh Công ở Vĩnh Đồng lại là một dòng họ có công phò vua giúp nước đánh đuổi giặc ngoại xâm và giúp triều đình trong việc cai quản dân chúng", Thành kể lại.

Dẫn chúng tôi đi sâu vào khu mộ đá, Thành (người dân bản xứ) giải thích cặn kẽ: "Trước đây quần thể này có cả rừng mộ đá, với hàng trăm ngôi mộ và hàng nghìn phiến đá chôn xung quanh. Thế nhưng, không hiểu sao, càng ngày khu mộ đá càng thu hẹp và cũng bị mất đi vơi nửa, chuyện này có lẽ là do bọn "đạo chích" chuyên đào trộm mộ cổ gây ra".

Theo quan sát, các ngôi mộ có dạng tròn hoặc vuông với các dãy đá bao quanh. Đầu mộ thường chọn ba hòn đá cao, to nhất thành một đường thẳng, trên các hòn đá được ghi tên tuổi, công trạng, ngày mất của người dưới mộ bằng tiếng Hán. Những tảng đá lớn trong khu mộ được xác định không phải là đá của địa phương, mà nó ở tận xứ Thanh, nơi có loại đá cẩm thạch nổi tiếng, thường được các quan lại, dòng tộc lớn dùng để khắc… hoặc bia mộ cho người đã mất.

Vừa mân mê từng gợn đá, Thành vừa kể những câu chuyện kì lạ xung quanh khu mộ quan Mường. Câu chuyện đã xảy ra từ lâu, nhưng mỗi lần nhắc đến khiến những người yếu vía không khỏi rùng mình.

Chuyện kể rằng, có người đi làm đồng về tối đã nhìn thấy một đoàn người ngựa ăn mặc theo lối cổ xưa, dừng lại nghỉ ngơi bên những cột đá, họ nói chuyện, ăn uống và đốt lửa, người này còn nhìn thấy những quan binh nhà tướng, gươm giáo tua tủa sáng loáng trong màn đêm. Hoảng sợ trước những gì xảy ra trước mắt, người nông dân này bỏ chạy, vứt lại toàn bộ đồ nghề làm đồng.

Sáng hôm sau, người này cùng một số người thân trong gia đình tìm ra khu mộ đá xem thực hư thế nào. Đến nơi, ngoài những phiến đá to cao sừng sững thì không thấy có bóng dáng người nào, nhưng điều kì lạ là, chiếc quang gánh của người nông dân đã bị di chuyển đến một nơi khác và trong chiếc rổ đựng đầy những hòn đất và viên đá có hình dạng lạ. Nhiều người đã rất ngạc nhiên, nhưng không lí giải được câu chuyện hư thực kì bí đã xảy ra.

Ông Bùi Văn Binh nói rằng đã bắt gặp nhiều toán đào trộm mộ

Bí ẩn của hai tuyến mộ

Nếu không đi sâu tìm hiểu, chắc chắn chúng ta khó mà biết được các ngôi mộ trong khu mộ cổ này được phân chia thành hai tuyến mộ. Khi tiến hành khai quật, các nhà khoa học đã phát hiện trong khu mộ cổ này có hai nhóm mộ khác nhau (nhóm mộ khu A và nhóm mộ khu B) với những đặc điểm giống và khác nhau khá đặc biệt.

Nhóm mộ khu B nằm cách nhóm mộ khu A chừng 200m về phía Tây Nam. Địa thế khu này cao hơn khu A. Không giống như khu A có hòn mồ nổi trên mặt đất, hòn mồ ở khu B hầu như đều được lấp kín dưới đất, thi thoảng có viên đá hé lộ khoảng 20 - 30 cm trên mặt đất nên khu mộ này ít thấy dấu vết bị đào bới trộm. Nhóm mộ khu A chủ yếu được chôn theo đồ gốm sứ nước ngoài, ngược lại đồ gốm sứ được phát hiện ở khu B đều là chế tạo trong nước.

Nhóm mộ khu A hoàn toàn không thấy dấu vết của quan tài, nhóm mộ khu B lại có biểu hiện của chủ nhân các mộ với dấu vết của quan tài, hài cốt. Vấn đề đặt ra ở đây phải chăng có hai tuyến mộ cùng tồn tại trong cùng thời gian. So sánh hai khu mộ, kết quả khai quật đã cho thấy chúng đồng nhất về phong cách táng tục, hiện vật tùy táng, chắc rằng chúng có mối liên hệ mật thiết với nhau và có cùng niên đại.

Đối chiếu với nguồn tài liệu dân tộc học, phối hợp với tư liệu chữ viết ghi trên các hòn mồ cho thấy, trong lễ thức tang ma của người Mường có hai giai đoạn. Giai đoạn đầu người chết được quản xác tại nhà từ 3 đến 5 năm, sau thời gian đó mới đưa ra huyệt an táng. Cùng với những vấn đề trên, nhiều tư liệu lịch sử chuẩn xác cũng giúp cho chúng ta biết được chức tước của quan Lang thổ tù được triều đình phong kiến ban tặng.

Chế độ tập quyền cha truyền con nối, quyền trưởng nam trong dòng họ gia đình cùng với những đóng góp của dòng họ Đinh - chủ nhân của khu mộ táng đối với triều đại phong kiến, triều Lê ở miền sơn cước trong những tháng năm lịch sử.

Mộ Mường từ lâu đã trở thành đối tượng được nhiều ngành khoa học quan tâm nghiên cứu, trong đó có khảo cổ học. Nhiều khu mộ Mường cổ đã được ngành khảo cổ học tiến hành khai quật và cung cấp nhiều tư liệu có giá trị làm sáng tỏ nhiều vấn đề mà ngành khảo cổ học quan tâm cũng như các ngành khoa học khác.

Trong các cuộc khai quật mộ Mường, có ý kiến cho rằng: Tục lệ tang ma của người Mường là hỏa táng. Kết quả khai quật khu mộ Đống Thếch cho thấy dấu vết quan tài còn lưu trong hộp than, cụ thể hơn còn tìm thấy nhiều mảnh gỗ quan tài lưu lại. Ngoài dấu vết quan tài ở đây còn tìm thấy đá chèn quan tài giúp cho hình dung cụ thể hơn về hình dáng và cách đặt quan tài. Đó là quan tài làm bằng thân cây, khi an táng dùng đá chèn để tạo thế ổn định.

Đặc biệt trong mộ còn phát hiện xương của chủ nhân ngôi mộ. Tất cả những dữ liệu trên khẳng định mộ Mường có chôn theo chủ nhân. Điều này phù hợp với văn bản được khắc trên hòn mồ ghi rõ tên, tuổi, ngày sinh, ngày mất cùng phong tục táng chủ nhân ngôi mộ.

Nguyệt Hà - Cao Tuân

CBN sưu tầm & giới thiệu

Tin cùng loại :

 

Video họ cao

Lịch vạn niên

Album ảnh

Hỏi đáp

Tên bạn: *

Email: *

Điện thoại: *

Nội dung:*

   *

Xem hỏi đáp