• Pic Mgmt

    BẰNG CHỨNG KHẲNG ĐỊNH KINH DỊCH LÀ CỦA NGƯỜI VIỆT

    ...Ở Việt nam, ảnh hưởng của Kinh Dịch và thuyết âm dương ngũ hành cũng hết sức mạnh mẽ; đồng thời do hoàn cảnh lịch sử hầu hết các tác phẩm viết về Kinh Dịch cũng bằng chữ Nho. Với bề dày lịch sử phát triển và truyền bá kinh Dịch như vậy, nên đa phần những người nghiên cứu mặc nhiên xem Trung hoa như là quê hương của kinh Dịch. Tuy nhiên trong vài thập niên qua, tại Việt nam, có nhiều người lên tiếng cho rằng kinh Dịch là sản phẩm của người Lạc Việt...

  • Pic Mgmt

    GIỖ TỔ HÙNG VƯƠNG: HỆ Ý THỨC ĐẦU TIÊN CỦA QUỐC GIA DÂN TỘC

    Các nhà nghiên cứu Việt Nam đều cho rằng thời đại các vua Hùng và kế tiếp là An Dương Vương (khoảng giữa thiên niên kỷ thứ 2 đến thiên niên kỷ thứ 1 trước CN), mà cái nền vật chất của nó là văn minh Đông Sơn, là thời kỳ hình thành tộc người Việt cổ, những nền tảng của văn hóa truyền thống và hình thành quốc gia dân tộc đầu tiên: Văn Lang - Âu Lạc...

  • Pic Mgmt

    CHÙA BỒ ĐÀ (BẮC GIANG)

    ...Bắc Giang vùng đất có truyền thống văn hóa lâu đời, sở hữu một nền văn hóa phong phú, đặc sắc toạ lạc trên ngọn núi Phượng Hoàng (Bổ Đà Sơn), phía Bắc dòng sông Cầu, thuộc địa phận xã Tiên Sơn, huyện Việt Yên, tỉnh Bắc Giang (xã Tiên Lát, huyện Việt Yên, phủ Lạng Giang, tỉnh Bắc Ninh xưa)...

  • Pic Mgmt

    BÀI THUỐC KỲ DIỆU TẬN DIỆT BỆNH THOÁI HÓA CỘT SỐNG...

    Bệnh thoái vị đĩa đệm ngày càng trở nên phổ biến và rất khó chữa trị. Tuy nhiên, với kinh nghiệm hơn 40 năm theo nghề y, lương y Nguyễn Vinh Quang (SN 1963, ngụ xã Thuỷ Bằng, thị xã Hương Thuỷ, tỉnh Thừa Thiên - Huế) cho rằng có thể chữa khỏi căn bệnh trên bằng cây thuốc nam...

  • Pic Mgmt

    NGHIÊN CỨU, SƯU TẦM SỐ HÓA TÀI LIỆU HÁN-NÔM

    ...Đình Thủ Lễ thuộc làng Thủ Lễ huyện Quảng Điền là một ngôi đình với trên 200 năm tồn tại, mang phong cách kiến trúc, kiểu dáng, mỹ thuật triều Nguyễn. Đình Thủ Lễ là nơi lưu giữ nhiều sắc phong và các văn bản tư liệu Hán - Nôm của vua Nguyễn thể hiện rất rõ qua 57 sắc phong các đời Vua nhà Nguyễn từ Minh Mạng cho đến Khải Định,...

  • Pic Mgmt

    BẢN SẮC VĂN HÓA & BẢO TỒN BẢN SẮC VĂN HÓA VIỆT NAM

    Nếu như người Đức chính xác, kỉ luật, người Hoa thực dụng khôn khéo, người Nhật đoàn kết trung thành, người Tây Ban Nha cuồng nhiệt nghệ sĩ thì người Việt Nam là gì nhỉ? Người Việt Nam cần cù chịu thương chịu khó hay người Việt khôn lanh, trễ hẹn, vô tổ chức? Tìm hiểu bản sắc văn hóa người Việt Nam đang ngày càng nhận được nhiều sự chú ý hơn. Cụ thể là hàng loạt các công trình, luận án lớn nhỏ lội ngược dòng tìm về bến nước cây đa, là bộ môn cơ sở văn hóa, chuyên ngành văn hóa học, Việt Nam học...

  • Pic Mgmt

    CÁC TRIỀU ĐẠI TRUNG QUỐC XÂM PHẠM VIỆT NAM ĐỀU BẠI

    Từ thời Tần Thủy Hoàng đến nay, không triều đại nào của Trung Quốc lại không đưa quân sang xâm lược nước ta. Về lý thuyết, khả năng chúng ta bị bóp nát là quá rõ nhưng về thực tiễn, sớm muộn tuy có khác nhau nhưng rốt cuộc, Trung Quốc luôn bị đại bại thảm hại...

  • Pic Mgmt

    TIẾN SỸ HÁN - NÔM TRƯƠNG SỸ HÙNG, NGƯỜI NẶNG DUYÊN VỚI SÁCH

    ...Lần theo địa chỉ, tôi tìm đến nhà ông Trương Sĩ Hùng trong một ngõ hẻm tại xã Biên Giang, Hà Đông, Hà Nội. Ngôi nhà ba tầng với diện tích sàn chỉ khoảng 20m2 nhưng chỗ nào cũng thấy sách. Những chồng sách vuông vắn, ngăn nắp xếp đầy ắp từ cầu thang tầng 1 lên đến tận tầng 3. Ông Hùng cho biết, ban đầu ông bày sách cả dưới tầng 1, nhưng thấy bất tiện cho sinh hoạt. Hai tầng còn lại của ngôi nhà, sách chiếm gần như toàn bộ diện tích, có nơi sách kê lên sát trần nhà cao hơn 3m...

  • Pic Mgmt

    CHÂU BẢN TRIỀU NGUYỄN (Tự Đức năm thứ 12, tháng 5 ngày mồng 8)

    Trong chuyến đi lần thứ năm (tháng 3 năm 2010) ra Bắc, nhằm sưu tầm tư liệu về danh nhân văn hóa Cao Bá Quát - tôi đã đến Trung Tâm Lưu Trữ Quốc Gia I, theo lời giới thiệu của TS Nguyễn Xuân Hoài (Giám đốc Trung Tâm Lưu Trữ Quốc Gia II). Tại đây, tôi đã tìm được một số tài liệu liên quan đến Cao Bá Quát như sau:

  • Pic Mgmt

    SỰ THÂM THÚY ẨN CHỨA TRONG BÀI CA TRÙ "HỒNG HỒNG TUYẾT TUYẾT"

    ...Từ trước đến nay, khoảng trên dưới 100 năm, những nhà nghiên cứu văn học và yêu thích nghê thuật ca trù đã biết khá rõ những bài thơ nói của tiến sĩ Dương Khuê (1839-1902) trong toàn bộ di sản văn chương và thơ ca của cụ ở nửa thế kỉ XIX trong thiên niên kỉ trước, nhưng ít ai đánh giá đúng giá trị đích thực phẩm chất Dương Khuê trong mảng văn chương được thể hiện bằng loại ca trù, đặc biệt là bài “Hồng Hồng Tuyết Tuyết”...

  • Pic Mgmt

    TÁC DỤNG CHỮA BỆNH CỦA CÂY LÁ KHỈ

    Thứ nhất, cây hoàn ngọc đỏ (cây xuân hoa lá hoa), là cây bụi, cao từ 0,6 đến 1,5m, sống lâu năm. Lúc còn non, thân trơn nhẵn, màu hơi vàng hồng, lá đơn, nguyên, mọc đối, cuống lá dài, phiến lá hình mũi mác. Lá non có vị chát, hơi chua, thường được dùng ăn kèm với thịt, cá như một loại rau gia vị để giúp cho việc tiêu hóa tốt, tránh đầy bụng, sôi bụng, đau bụng...

  • Pic Mgmt

    TÌM LẠI NGUỒN GỐC VÙNG ĐẤT BÁCH VIỆT

    Từ truyền thuyết đến các Thần tích, Tộc phả được phối kiểm bởi ngành Khảo cổ học, Khảo Tiền sử, Nhân chủng học, Cổ nhân học, Dân tộc và Ngôn ngữ học được phối hợp kiểm chứng bởi kết quả phân tích cấu trúc phân tử di truyền DNA của các tộc người trong khu vực đủ rộng tại châu Ấ cho phép các nghiên cứu xác định tính hiện thực của cộng đồng Bách Việt...

  • Pic Mgmt

    HÀ NỘI, CẦU THÊ HÚC, ĐỀN NGỌC SƠN

    ...Nổi bật giữa Hồ Gươm trong xanh, đền Ngọc Sơn được xây dựng trên một đảo nhỏ nằm về phía Bắc của hồ mang vẻ đẹp cổ kính và sang trọng hiếm có. Với thế hệ trẻ ngày nay, ít ai biết rằng, nơi đây từng trải qua bao thăng trầm, biến thiên, để rồi đứng vững vàng, lộng lẫy giữa lòng Hà Nội như ngày nay...

  • Pic Mgmt

    ĐỘNG ĐÌNH HỒ - CỘI NGUỒN CỦA TỘC VIỆT

    Ở miền Nam sông Dương Tử, hồ Động Đình họp thành bởi nhiều hồ lớn. Mỗi năm vào mùa lũ nước sông Dương Tử chảy vào hồ, làm tăng diện tích hồ từ 2.800 km² đến 20.000 km². Quân Sơn, một đảo nằm giữa hồ có 72 đỉnh núi, rộng 1 km nổi tiếng với các loại trà thơm, hoa lá quý hiếm tươi tốt quanh năm. Cảnh đẹp thần tiên, nhiều truyện tích rất u linh chích quái, liêu trai chí dị. Từ hàng ngàn năm, nhắc đến Tiêu Tương Hồ Nam, là nhắc đến tiên cảnh Động Đình Hồ, đến “Bát cảnh Tiêu Tương” của vùng Giang Nam [Việt]...

  • Pic Mgmt

    THUỞ RỪNG SƠN DƯƠNG (tiểu thuyết của Xuân Cang)

    ..Nhân vật chính của truyện tên là Thép Gió được lệnh về xuôi, trở về vùng quê nay là vùng địch tạm chiếm, nơi đây có một cái hầm chứa rất nhiều sách dạy kỹ thuật lấy .ở Trường Kỹ Nghệ Hà Nội cất giấu trước khi rời Hà Nội. Anh có nhiệm vụ về vận chuyển các sách ấy đem lên chiến khu làm tài liệu giảng dạy. Cục trưởng Trần Đại Nghĩa bày mẹo: về gặp ông Thiều Chửu – Cây chổi lau,...

Chi tiết

TỪ GÓC NHÌN ĐỊA LÝ, LỊCH SỬ, VĂN HÓA...

Đăng lúc: 2018-06-25 17:03:41 - Đã xem: 62

Từ góc nhìn địa lý, lịch sử, văn hóa, nhận biết rõ hơn về vai trò, sắc thái của người xứ Thanh
Đăng lúc: 06/06/2018 13:00 (GMT+7)

 

http://vanhoadoisong.vn/page/web/themes/baodt_vhds/css/images/sapo.png

- Vai trò to lớn trong tiến trình lịch sử dân tộc đã tạo ra cho xứ Thanh một vị thế đặc biệt. Đó chính là yếu tố cơ bản nhất, quyết định nhất đến việc hình thành sắc thái và tính cách của người xứ Thanh.
(tiếp theo và hết)

Không những thế, xứ Thanh của văn hóa núi Đọ, văn hóa Đông Sơn, nơi từng có Bà Triệu cưỡi voi phá giặc, có Lê Lợi tụ nghĩa bình Ngô, đến Ba Đình, Hàm Rồng bất tử lại chính là xứ sở quê hương của một nền văn hiến phong phú và đa dạng.

Nơi đây còn là vùng đất căn bản sản sinh ra 4 dòng vua (Tiền Lê, Hồ, Hậu Lê, Nguyễn) và 2 dòng chúa (Trịnh và Nguyễn) đã từng thống lĩnh, trị vì quốc gia, nước Việt, với thời gian tổng cộng hơn 5 thế kỷ. Trên đất căn bản và đất phên dậu xứ Thanh, trong thời buổi giặc dã, loạn lạc đe dọa đến sự an nguy của đất nước, kinh đô của nước Đại Ngu do Hồ Qúy Ly cho xây dựng tại Tây Giai, dẫu chỉ tồn tại được trong 7 năm (1400 - 1407) nhưng đã chứng kiến sự ra đời của nhiều chính sách cải cách tiến bộ, đồng thời đã để lại cho hậu thế hôm nay một tòa thành đá vĩ đại là Thành Nhà Hồ - một di sản văn hóa thế giới.

Tiếp đó, ở nửa cuối thế kỷ XVI, kinh đô kháng chiến của nhà Lê - Trịnh ra đời và tồn tại để làm nhiệm vụ trung hưng lại nhà Lê, đưa giang sơn về một mối. Tại đây, 7 khóa thi đại khoa đã được tổ chức trong cuộc chiến khốc liệt giữa Nam Triều và Bắc Triều. Và trong 48 năm tồn tại, kinh đô kháng chiến này cũng sản sinh ra hàng loạt tướng văn, tướng võ, mà nổi tiếng hơn cả chính là vị Trạng Bùng Phùng Khắc Khoan và văn thần Nguyễn Bính - người đã lập hàng trăm thần tích mà đến nay vẫn còn lưu giữ được.

Trong suốt ngàn năm phong kiến (từ Lý - Trần - Lê đến Nguyễn), xứ Thanh đã có 204 người đỗ Tiến sĩ (trong đó có 5 trạng nguyên và trên một chục thám hoa, bảng nhãn) cùng 1.465 người đỗ cử nhân, hương cống. Với số liệu thống kê này, xứ Thanh cũng xứng danh là vùng đất có truyền thống học hành, khoa cử (và là một trong 5 tỉnh có số người học hành đỗ đạt nhiều nhất trong cả nước). Và trong tỉnh có tới gần hai chục làng được gọi là làng khoa bảng, mà phần lớn các huyện đồng bằng đều có, nhưng huyện có nhiều nhà khoa bảng hơn cả là Hoằng Hóa.

Thực tiễn lịch sử, trong hàng trăm, hàng ngàn văn tướng, võ tướng người xứ Thanh đã có rất nhiều người được sử sách cũ ghi chép và ngợi ca đậm nét. Nhiều người đã trở thành danh nhân, thánh nhân của xứ Thanh, nước Việt.

Theo số liệu thống kê gần đây (2015) thì xứ Thanh vẫn còn  hiện hữu hơn 4.000 di tích lịch sử - văn hóa và kiến trúc nghệ thuật; là quê hương của thiên sử thi "Đẻ đất đẻ nước", của các truyện thơ dài, như: Nàng Nga Hai Mối, Út Lót Hồ Liêu,...; các trò chơi, trò diễn: hát múa Đông Anh, trò Chiềng, trò Xuân Phả, Pồôn Pôông, Khua Luống... Thanh Hóa cũng là vùng đất của những làng nghề nức tiếng cả nước như: nghề đục đá ở làng Nhồi, nghề đúc đồng ở Trà Đông, nghề rèn ở Tất Tác, nghề mộc ở Đạt Tài,...

 mộc Đạt Tài.JPG
Những nghệ nhân tài hoa làng mộc Đạt Tài. (Ảnh: Đăng Văn)

Về lĩnh vực tôn giáo, tín ngưỡng thì hầu như ở Việt Nam có loại tôn giáo, tín ngưỡng nào thì xứ Thanh cũng đều có, thậm chí nơi đây còn là địa bàn có sự giao thoa, du nhập của nhiều loại hình tôn giáo, tín ngưỡng từ các khu vực và đất nước láng giềng. Tuy nhiên, có một điều nổi bật là ở xứ Thanh, tín ngưỡng thờ mẫu Liễu Hạnh và nội đạo tràng (tức đạo Đông) mới thật sự điển hình.

Trên đây là góc nhìn khái quát về địa lý, lịch sử và văn hóa xứ Thanh (dẫu còn chưa đầy đủ), từ đó, chúng ta có thể nhận biết rõ hơn về vị thế, vai trò của đất và người xứ Thanh là rất quan trọng và nổi bật trong tiến trình lịch sử dân tộc. Cũng từ góc nhìn địa lý, lịch sử, văn hóa ấy, chúng ta cũng có thể cảm nhận và rút ra được một số nhận xét cơ bản về sắc thái và tính cách nổi bật của người xứ Thanh.

Ngoài việc mang bản sắc truyền thống chung của người Việt Nam (như cần cù, dũng cảm, anh hùng, thông minh, sáng tạo và ý thức yêu nước, dân tộc, tự chủ rất cao...), người xứ Thanh vẫn có những nét riêng so với người nơi khác. Vì vậy, mà sử sách cũ trước đây cũng từng có những nhận xét về đất và người xứ Thanh với những gì gọi là nổi bật nhất như:

Lịch triều hiến chương loại chí của Phan Huy Chú viết: "Các triều trước vẫn gọi (Thanh Hóa - TG) là một trấn quan trọng. Đến Lê lại là nơi căn bản. Vẻ non sông tốt tươi chung đúc nên sinh ra nhiều bậc vương tướng, khí tinh hoa tụ họp lại, nảy ra nhiều văn nho. Đến những sản vật quý cũng khác mọi nơi. Bởi vì đất thiêng thì chung đúc nên xứng đáng đứng đầu cả nước".

Sách Đại Nam nhất thống chí (bản sửa đời Duy Tân thứ ba - năm 1909) lại có nhận xét về xứ Thanh ở góc độ khác: “Kẻ sỹ ưa chuộng văn học, đời nào cũng có anh tài, phóng khoáng, lỗi lạc, có nhiều tiết khí, cũng là nhờ được thanh tú của núi, sông". Sách này còn trích dẫn nhận xét của sách Nhất thống chí của nhà Thanh về người xứ Thanh như: “Người Ái Châu cao diệu mà thích điều nghĩa" (Đại Nam nhất thống chí, tỉnh Thanh Hóa, tập thượng, Nha văn hóa Bộ quốc gia Giáo dục, Sài Gòn, 1960, tr. 26). Còn trước đó vài thế kỷ, sách Ô Châu cận lục của Dương Văn An đời Mạc (thế kỷ XVI) cũng có nhận xét: "Người Châu Ái phóng khoáng và chuộng điều nghĩa".

Riêng trong lời tựa của sách "Thanh Hóa đẹp tươi" của học giả H. Lebreton, viên Khâm sứ Trung Kỳ Pierre Paspuer cũng có nhận xét rất khái quát về vai trò của xứ Thanh đối với nước Việt Nam trong lịch sử: "Vào những giờ phút thử thách, đối với nước An Nam, Thanh Hóa còn hơn cả Hà Nội; đây là một thánh đường bảo tồn mọi kỳ vọng của chủng tộc. Từ miền đất đã được chọn ấy, để bảo vệ nơi tôn nghiêm của tổ tiên và bao đời vua chúa, đã xuất hiện những anh hùng lừng lẫy và tài ba nhất của lịch sử. Đây còn là cái nôi của ba triều đại, nơi phát tích của ba vua chúa...". Còn trong nội dung cuốn sách còn mở hẳn một mục với tít đề: "Thanh Hóa, nơi diễn ra bản anh hùng ca vĩ đại của lịch sử nước An Nam", rồi dẫn chứng khá đầy đủ về các sự kiện nổi bật đã từng diễn ra trên đất này đã có tác dụng cứu nguy cho dân tộc (tài liệu lưu trữ ở Thư viện Thanh Hóa). 

Trên tạp chí của Trường Viễn Đông Bác Cổ, học giả Louis Bezacier viết về xứ Thanh: "Là một trung tâm của nước An Nam, từ đầu kỷ nguyên cho đến thế kỷ XVIII, không những do vị trí thiên nhiên đặc biệt, mà còn ở địa thế của nó, cho nên phải quá trình lịch sử của nước Đại Việt, Thanh Hóa đã trở thành hậu cứ; một nơi ẩn náu cuối cùng của các triều đại suy vong. Tại đây, họ đã tập trung lực lượng của họ, Thanh Hóa là một bãi chiến trường, một nơi nổ ra nhiều cuộc giao tranh liên tục..." (Trích bản dịch đánh máy hiện lưu trữ ở Thư viện Thanh Hóa).

Trong một bài viết để làm tài liệu giảng dạy ở các trường Đông Pháp (in trong tập sách tỉnh Thanh Hóa vào năm 1927, do H. Lebreton làm chủ biên) đã viết mấy lời tổng kết về tỉnh Thanh Hóa một cách khá tinh tế và chính xác như: "Ta thử ngắm mà xem, cứ đọc hết quyển địa dư này thì biết rõ tỉnh Thanh Hóa, tuy thực là thuộc về Trung Kỳ cai trị, song chính là một tỉnh đáng thuộc về Bắc Kỳ. Theo như các nhẽ nói trong sách này, thì điều gì cũng giống như miền Bắc, nào là địa thế, nào là khí hậu, nào là nhân vật cho đến sự tích, đến cả các việc cày cấy và biết bao nhiêu điều hợp cách với người Bắc Kỳ vậy... xét về lịch sử cũng vậy. Khắp cả nước Việt Nam (Bắc Kỳ, Trung Kỳ và Nam Kỳ) không có tỉnh nào có lắm người danh tiếng lừng lẫy bằng tỉnh Thanh Hóa và không có tỉnh nào phát hiện ra lắm đời vua bằng tỉnh Thanh Hóa. Kể những vua trị vì trước đã làm cho nước mạnh, dân giàu cho đến nhà Nguyễn ngày nay, phần nhiều là phát tích ở Thanh Hóa. Vì thế, dám chắc rằng, trong lịch sử nước Việt Nam không có tỉnh nào quan trọng bằng tỉnh Thanh Hóa vậy" (tr. 66, hiện đang lưu trữ ở Thư viện Thanh Hóa).

H. Lebreton trong cuốn "Tỉnh Thanh Hóa - Lịch sử và địa lý" đã có những dòng viết nhận xét về nguyên nhân làm ảnh hưởng đến tính cách của người Thanh Hóa khá rõ ràng, đó là: "Người ở Thanh Hóa, đất hoàng gia, đã từ lâu được hưởng những ưu đãi và những ân sủng riêng, đặc biệt trong việc nộp thuế, bởi nhà Nguyễn hiện trị vì ở nước Nam, quê gốc ở Quý hương (phủ Hà Trung). Quyền ưu đãi và ân sủng đã ảnh hưởng đến tính cách của người Thanh Hóa và hình như người ở đây... kém mềm mỏng hơn người miền Bắc... đôi khi họ còn như cứng cổ" (hiện đang lưu trữ ở Thư viện Thanh Hóa).

Ngoài những nhận xét trên, một số sử sách trước đây còn ghi chép câu ngạn ngữ dân gian trong nước vẫn thường truyền tụng như "Thanh cậy thế, Nghệ cậy thần", hoặc "Quan xứ Nghệ, lính lệ xứ Thanh". Đây chính là một nhận xét phản ánh đúng thực tế lịch sử và diễn biến xã hội từng diễn ra trong tỉnh và trong nước trước đây, đã ảnh hưởng đến vị thế và tính cách của người Thanh Hóa.

Với cái đất sản sinh 4 dòng vua, 2 dòng chúa và rất nhiều quan tướng đầy quyền uy, nổi tiếng trong cả nước và được gọi là đất căn bản, đất quý hương, rồi là đất nội thích, ngoại thích của các vua, chúa và đất quê hương của các công thần luôn được ưu ái, bảo hộ, chở che, ban phát nhiều quyền lợi cho con cháu, họ hàng, quê quán thì lẽ dĩ nhiên, người xứ Thanh sẽ là "người có thế" cũng là điều dễ hiểu.

Chính cái nguyên căn của sự cậy thế này đã tác động, ảnh hưởng không nhỏ đến tính cách của người Thanh Hóa trước đây. Cũng vì "cậy thế" mà người ta dễ dẫn đến tư tưởng kẻ cả, chủ quan và không bình thường, khéo léo trong ứng xử với người thiên hạ,... Nhưng từ sau Cách mạng Tháng Tám 1945 trở đi, chế độ thực dân phong kiến đã được thay thế bằng chế độ mới tiến bộ do Đảng và Hồ Chủ tịch lãnh đạo. Từ đó, sự "cậy thế" và ảnh hưởng tiêu cực của sự "cậy thế" ấy không còn điều kiện để tồn tại. Tuy nhiên, để rũ bỏ tính gia trưởng, phong kiến, tính kẻ cả, chủ quan và không bình thường, khéo léo trong ứng xử giữa người với người... của người xứ Thanh trong thời gian vừa qua đâu đó vẫn còn thể hiện và điều đó cần tiếp tục khắc phục để xứ Thanh càng xanh trong sắc ngọc và xứng danh với vai trò là một tỉnh có vai trò, công lao đóng góp hết sức to lớn và quan trọng trong suốt trường kỳ lịch sử dân tộc.

Trên cơ sở góc nhìn khái quát từ địa lý, lịch sử, văn hóa và tổng hợp những ghi chép của sử sách, chúng tôi cũng mạnh dạn nêu vài sắc thái và tính cách truyền thống tốt đẹp tiêu biểu của người Thanh Hóa cần phát huy, đó là:

Ý thức yêu nước và tinh thần dân tộc rất cao là sự nổi trội của người Thanh Hóa.

Cương nghị, thẳng thắn và thích điều nghĩa một cách rõ ràng. Vì vậy rất anh hùng, dũng cảm.

Thông minh, lanh lợi và dễ thích nghi, hòa nhập nhanh với người nơi khác.
Có ý thức tự chủ, độc lập và nghị lực vươn lên trong mọi hoàn cảnh sống dù khó khăn thế nào.

Có tinh thần tương thân, tương ái và sự đùm bọc chở che với người từ nơi xa đến. Điều này thể hiện rõ qua các cuộc kháng chiến chống kẻ thù xâm lược, người ở vùng căn cứ hậu phương Thanh Hóa đã bao dung giúp đỡ người nơi xa đến như tình thân ruột thịt; hoặc sau khi miền Bắc được giải phóng, hàng vạn cán bộ, chiến sĩ và đồng bào miền Nam tập kết (7/1954) và hàng ngàn con em Quảng Bình sơ tán về Thanh Hóa trong thời chống chiến tranh phá hoại,....

Ngoài ra, tính cách hiếu học và ham hiểu biết cũng là nét nổi bật của người Thanh Hóa. Và trong những năm vừa qua, Thanh Hóa là tỉnh có nhiều học sinh đạt giải quốc gia và quốc tế.

Tuy nhiên, do là tỉnh trung gian, gạch nối với cả xứ Bắc Kỳ và Bắc Trung Kỳ cùng nhiều yếu tố lịch sử, kinh tế có liên quan, cho nên, trên thực tế, người Thanh Hóa từ lâu vẫn được xem là người đa tính cách. Nếu có sự quan sát đầy đủ, chúng ta vẫn dễ dàng nhận thấy người xứ Thanh bên cái chất tế nhị, mềm mỏng, khôn khéo của người xứ Bắc là cái chất chân thật, cởi mở, mộc mạc, thô phác, thẳng thắn như người miền Trung. Chính vì thế mà người Thanh Hóa dù ra Bắc hay vào Nam và đi đến đâu cũng đều nhanh chóng thích nghi, hòa hợp được. Trong tỉnh cũng có những vùng nói tiếng nhẹ như Bắc Kỳ, nhưng cũng có những vùng nói nặng như người miền Trung. Song nhìn chung, Thanh Hóa là nơi có rất nhiều vùng phương ngữ, trong đó có những vùng phương ngữ đặc biệt như ở làng Kênh Thủy (Vĩnh Lộc), làng Thượng Phú, làng Thanh Đớn (Hà Trung), làng Phú Xá, làng Yên Lãng (Thọ Xuân),... mà cho đến nay, dẫu nhiều nhà nghiên cứu ngôn ngữ có tìm hiểu song vẫn chưa lý giải một cách thấu đáo được.

Với đặc điểm là đa tính cách, cho nên người xứ Thanh ngoài những ưu điểm nổi bật còn có những biểu hiện nhược điểm rõ rệt, đó là tính gia trưởng, phong kiến, chủ quan, hãnh tiến và không mềm mỏng, khéo léo trong ứng xử, sinh hoạt cuộc sống giữa người với nhau. Ngoài ra, do âm ngữ (giọng nói) hơi cứng cũng làm ảnh hưởng ít nhiều đến việc giao tiếp, đối ngoại,...

Tuy nhiên, đây cũng chỉ là nhận xét chủ quan của chúng tôi đối với người Thanh Hóa trước đây. Ngày nay, trong thời đại hội nhập, mở cửa, công nghiệp hóa hiện đại hóa, những hạn chế về mặt tính cách của người xứ Thanh ngày càng được khắc phục nhanh chóng để đáp ứng yêu cầu làm cho đất nước, con người Việt Nam càng thêm sáng đẹp so với các dân tộc trong khu vực và trên thế giới.

Và xứ Thanh sẽ mãi mãi là điểm đến hấp dẫn và chiếm trọn tình cảm của bạn bè và du khách gần xa.

 
Phạm Tấn

CBN sưu tầm & giới thiệu

Tin cùng loại :

 

Video họ cao

Lịch vạn niên

Album ảnh

Hỏi đáp

Tên bạn: *

Email: *

Điện thoại: *

Nội dung:*

   *

Xem hỏi đáp