• Pic Mgmt

    ĐỀN ĐA HÒA (DẠ TRẠCH)

    Thuộc địa phận huyện Khoái Châu (tỉnh Hưng Yên), cách Hà Nội hơn 20km về phía đông và cách trung tâm TP.Hưng Yên khoảng 35km về phía tây bắc, với những giá trị nhân văn, lịch sử rất đặc biệt còn được lưu giữ tới ngày nay, cụm di tích đền Đa Hòa - đền Dạ Trạch - cửa Hàm Tử - Bãi Sậy là điểm đến thu hút đông đảo dân địa phương và du khách gần xa...

  • Pic Mgmt

    CÁC VĨ NHÂN TUỔI THÂN TRONG LỊCH SỬ VIỆT NAM

    Năm 2016 là năm Bính Thân. Vậy những người tuổi Thân như thế nào? Lịch sử Việt Nam ghi nhận rất nhiều bậc vĩ nhân tuổi thân trong đó có cả Nguyễn Trãi (sinh năm Canh Thân – 1380). Nào chúng ta cùng tìm hiểu họ là những ai?...

  • Pic Mgmt

    CÔNG TRÌNH SƯ NGUYỄN AN, NGƯỜI VIỆT NAM VỚI VIỆC TẠO DỰNG CỐ CUNG Ở TRUNG QUỐC (Bài viết của Tân An)

    Cố Cung, vốn có tên nữa là Tử Cấm Thành, tọa lạc ở trung tâm Thủ đô Bắc Kinh, Trung Quốc. Đây là một quần thể kiến trúc cổ, quy mô lớn và hoàn chỉnh bậc nhất của Trung Quốc. Từ niên hiệu Vĩnh Lạc 15 của triều Minh (1417) vua Minh Thành Tổ bắt đầu cho xây dựng Cố Cung, đến năm Vĩnh Lạc 18 (1421), vua Minh tiến hành kế hoạch di chuyển Thủ đô từ Nam Kinh, tức Kim Lăng, lên Bắc Kinh. Và, việc xây dựng Cố Cung từ đó, được tiếp tục triển khai với quy mô vô cùng to lớn, kéo dài nhiều năm, tạo nên một quần thể các cung điện, lầu tạ cực kỳ nguy nga, đồ sộ...

  • Pic Mgmt

    BIỂN VIỆT - CON ĐƯỜNG TỪ HUYỀN THOẠI

    Bộ phim nhìn lại biển Việt từ những câu chuyện huyền thoại liên quan đến biển đảo VN, bắt nguồn từ việc khai thác biển của các cư dân Việt từ thời tiền sử cho đến ngày nay...

  • Pic Mgmt

    LẦN ĐẦU TIÊN TRIỂN LÃM LINH VẬT THUẦN VIỆT

    Lần đầu tiên, nhiều đơn vị nghiên cứu, sưu tầm, lưu trữ đã phối hợp cùng Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam tổ chức triển lãm về hình tượng linh vật cổ truyền thống của Việt Nam với tên gọi "Hình tượng sư tử và nghê trong nghệ thuật điêu khắc cổ Việt Nam"...

  • Pic Mgmt

    ĐAỊ HỘI ĐẠI BIỂU HỌ TRƯƠNG VIỆT NAM LẦN THỨ NHẤT (2013-2018)

    ...Đúng 8h sáng, ngày 21 tháng 4 năm 2013, nhằm ngày 12 tháng 3 năm Quý Tỵ, Đại hội Đại biểu họ Trương Việt Nam lần thứ nhất đã được tổ chức trọng thể tại Hội trường lớn của Bảo tàng Hà Nội, số 2 đường Phạm Hùng, huyện Từ Liêm, thành phố Hà Nội trong không khí trang nghiêm, thiêng liêng và đầy ắp tình thân tộc...

  • Pic Mgmt

    PHÚ THỊ - LÀNG KHOA BẢNG, LÀNG VĂN CHƯƠNG - HÀ NỘI

    Cách trung tâm Hà Nội chừng 13km về phía đông bắc, có một ngôi làng được biết đến như chiếc nôi của nhiều bậc hiền tài cho đất nước. Trong hai thế kỷ XVII và XVIII, Phú Thị có trên ba trăm người đỗ từ tú tài đến tiến sĩ trong khi nhiều làng khác không có nổi một tiến sĩ. Chỉ riếng trong thời kỳ 1735-1745, làng này cùng lúc có bốn người làm Thượng thư trong triều (Nguyễn Huy Nhuận, Đoàn Bá Dung, Cao Dương Trạc, và Trịnh Bá Tương).

  • Pic Mgmt

    CAO BÁ QUÁT: NHỮNG VĂN BẢN TÁC PHẨM HÁN - NÔM (chép tay)

    Ghi chú của Cao Bá Nghiệp: Tôi đã sưu tầm từ nhiều nguồn tư liệu và lập bảng thống kê các văn bản, tác phẩm Hán-Nôm...của Cao Bá Quát dưới đây. Những văn bản tác phẩm này hiện đang được lưu giữ tại các thư viện trong nước. Có thể còn nhiều hơn thế - trong dân gian và tại các kho tư liệu ở các nước có liên quan như Pháp, Nhật, Mỹ, Trung Quốc, Đài Loan v.v...Các văn bản tác phẩm này đều được chép tay do những người yêu mến tài năng và khí phách Cao Bá Quát chép lại, nên không tránh khỏi nhầm lẫn, thêm bớt cùng các thiếu sót liên quan khác... (hoàn toàn không phải là bút tích của Cao Bá Quát!?).

  • Pic Mgmt

    NƯỚC XÍCH THẦN VÀ NƯỚC XÍCH QUỶ

    Nhờ sự phát triển rực rỡ của nền nông nghiệp dưới thời đại Thần Nông Đế Viêm*, xã hội Miêu, Viêm mà về sau gọi là Bách Việt đã có những phát triển vô cùng khởi sắc trên nhiều lãnh vực. Cư dân nông nghiệp sinh tụ đông đảo, đời sống an lạc, sung túc… Thời gian này tương ứng với giai đoạn giữa của thời kỳ văn hóa Bắc Sơn kể từ 7.000 đến 1.000 năm trước Công nguyên)...

  • Pic Mgmt

    TÔN VINH NGUYỄN VĂN VĨNH LÀ "TINH HOA VĂN HÓA VIỆT NAM HIỆN ĐẠI"

    Ở giải Văn hóa Phan Châu Trinh, ban tổ chức đã vinh danh những cá nhân có cống hiến xuất sắc trong các lĩnh vực thuộc bốn hạng mục: “Dịch thuật” (trao cho dịch giả Đào Hữu Dũng), “Vì sự nghiệp Văn hoá và Giáo dục” (trao cho giáo sư Pierre Darriulat và giáo sư Trịnh Xuân Thuận), “Nghiên cứu” (trao cho giáo sư Nguyễn Ngọc Lanh), “Việt Nam học” (trao cho giáo sư Peter Zinoman)...

  • Pic Mgmt

    DANH HỌA NGUYỄN PHAN CHÁNH

    Tranh lụa Việt Nam ra đời từ những năm 1930 và nhanh chóng hình thành một phong cách riêng trong nền hội họa tại Việt Nam. Có nhiều họa sĩ vẽ tranh lụa nhưng người phải nhắc đến đầu tiên đó là danh họa Nguyễn Phan Chánh...

  • Pic Mgmt

    CAO BIẾN LÀ TƯỚNG...LẠC DIÊU

    ...Huống chi thành Đại La, đô cũ của Cao Vương ở giữa khu vực trời đất, được thế rồng chầu hổ phục, chính giữa nam bắc đông tây, tiện nghi núi sông sau trước. Cao Vương ở đây được cho là Cao Biền, viên quan đô hộ dưới thời nhà Đường, người đã đuổi quân Nam Chiếu ra khỏi An Nam đô hộ phủ và xây thành Đại La...

  • Pic Mgmt

    TƯ LIỆU ĐỊA BẠ TRONG NGHIÊN CỨU LÀNG XÃ VIỆT NAM TRUYỀN THỐNG (KHẢO SÁT ĐỊA BẠ LÀNG VIỆT VÙNG ĐỒNG BẰNG BẮC BỘ)

    Trong lịch sử Việt Nam, lần đầu tiên Nhà nước cho lập sổ địa bạ là vào năm 1092, bấy giờ gọi là điền tịch. Thời Lê, ngay sau kháng chiến chống Minh thắng lợi, năm 1428 Lê Thái Tổ đã lệnh cho các địa phương trong cả nước điều tra, xem xét ruộng đất và lập sổ địa bạ. Quốc triều hình luật quy định cứ bốn năm làm lại sổ điền bạ một lần.

  • Pic Mgmt

    ĐI TÌM MỘ TỔ KINH DƯƠNG VƯƠNG

    Rất nhiều người không biết rằng ngay trên đất nước ta có ngôi mộ Kinh Dương Vương, thủy tổ nước ta. Ngôi mộ đó hiện nay nằm bên bờ sông Đuống, thuộc địa phận thôn Á Lữ, xã Đại Đồng Thành, huyện Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh. Mộ giản dị, đắp trên một gò đất nhìn ra bờ sông, xung quanh là những cây cổ thụ quanh năm xanh tốt. Nhân dân không xây thành lăng, mà chỉ xây cao lên bằng gạch cổ, có mái nhỏ che mưa nắng. Rêu xanh màu thời gian...

  • Pic Mgmt

    BÁCH VIỆT TRÙNG CỬU DẪN LUẬN

    Lịch sử của quốc gia, của dân tộc không thuộc về riêng ai. Các sử gia chép sử, các nhà văn hóa mô tả sử…, còn nhân dân mới là những người làm nên lịch sử. Trong khi các sử gia thận trọng biên chép các sự kiện lịch sử theo quan niệm chính thống mỗi thời đại thì còn một dòng sử khác tồn tại song song, với sức lan tỏa rộng hơn, sinh động hơn...

Chi tiết

TRẦM TÍCH BÊN DÒNG ĐUỐNG: THĂM ĐỀN THỜ ÔNG TỔ VŨ KHÍ NƯỚC VIỆT

Đăng lúc: 2014-06-04 16:27:40 - Đã xem: 1499

Thứ 4, 17/4/2013, 13:20


Nằm nép mình bên bờ sông nơi dòng Đuống lững lờ đổ vào hệ thống sông Thái Bình có ngôi đền thờ danh tướng Cao Lỗ Vương, theo truyền thuyết là người chế tạo nỏ thần Liên Châu.
 


QUÊ CAO LỖ KHÔNG CÓ HỌ CAO


Chúng tôi chạy xe tới thôn Đại Trung, xã Cao Đức (Gia Bình - Bắc Ninh) khi trời hửng sáng, dòng Đuống vẫn êm đềm vỗ sóng vào khu đền thờ danh tướng Cao Lỗ Vương. Hình ảnh một ông cụ với áo nâu sồng, miệt mài quét lá đa tại sân đền thờ khiến tôi nhớ lại hình ảnh quen thuộc của những làng quê yên bình xưa kia. Qua trò chuyện, chúng tôi hay biết cụ tên Âu Văn Nhâm, năm nay đã ngoài 72 tuổi, được dân làng giao trọng trách cao cả làm thủ từ đền Cao Lỗ Vương 3 năm qua.


Thắc mắc, tại sao Đền thờ Cao Lỗ Vương tại chính quê hương ông lại không phải người dòng họ Cao làm thủ từ, cụ Nhâm tâm sự, hiện nay tại xã Cao Đức gần như không có ai mang họ Cao, mỗi dịp đến ngày giỗ của ngài con cháu họ Cao từ các nơi như Nam Định, Nghệ An tìm về thắp hương chứ quanh vùng Bắc Ninh rất ít người có họ này.


Theo lí giải của ông Nhâm, rất có thể ngày xưa sau khi bị Triệu Đà truy sát, do sợ bị trả thù, tiêu diệt nên hậu duệ, thân thích của Cao Lỗ buộc phải thay tên đổi họ hoặc lưu lạc tha phương để duy trì dòng dõi, nên họ Cao giờ mới không còn ở Cao Đức.


Mặc dù không có ai họ Cao, song dân các thôn quanh khu đền thờ Cao Lỗ Vương đều tôn sùng ông như vị thánh trấn thủ cho làng. Cụ Hoàng Văn Điền, năm nay ngoài 90 tuổi, cho biết, thời xưa mỗi dịp đến ngày giỗ của Cao Lỗ Vương từ mùng 8 đến 10 tháng ba âm lịch hằng năm, ở gần sông Đuống, có một hang lớn thông từ hậu cung ra sông có hai con giải bò lên bám vào hai cây cột cái hầu thánh.



Ông Âu Đại Nhậm, thủ từ đền thờ Cao Lỗ Vương tại xã Cao Đức (Gia Bình - Bắc Ninh)


Do có 5 thôn cùng thờ nên không thôn nào chịu vào lễ sau. Sau đó, quan huyện phải về làm chủ viết tên thôn vào một quả bưởi rồi thả vào hang xem bưởi thôn nào ra trước thì được vào lễ trước. Kết quả được xếp thứ tự trước sau là: Tiểu Than, Đại Than, Phù Than - Kênh Phố (Kênh Phố sau tách ra từ Phù Than), Đại Trung, Văn Than, Đông Trung, Mĩ Lộc. Ngày nay, thứ tự này vẫn được duy trì.


Các cụ cao niên ở thôn Đại Trung chia sẻ, tương truyền Cao Lỗ quê ở thôn Đại Trung, xã Cao Đức. Ông là một tướng giỏi giúp An Dương Vương xây dựng thành công Thành Cổ Loa và chế tạo nỏ thần Liên Châu đánh bại quân xâm lược Triệu Đà nhiều lần. Ông đã huấn luyện cho hàng vạn binh sĩ ngày đêm tập bắn nỏ. An Dương Vương thường xem tập bắn trên “Ngự xa đài”, dấu vết này nay vẫn còn ở góc đông bắc ngoài thành nội ở Thành Cổ Loa (Đông Anh - Hà Nội).


Tuy nhiên, do sau này An Dương Vương chủ quan, nghe lời xiểm nịnh đã đuổi Cao Lỗ về quê và bị Triệu Đà tương kế tựu kế gả con trai là Trọng Thủy lấy Mỵ Châu, ở rể rồi ăn cắp công nghệ chế tạo vũ khí và cách bố trí thành Cổ Loa rồi quay trở lại xâm lược khiến An Dương Vương bị thua trận, đưa đất nước rơi vào cảnh 1.000 năm Bắc thuộc. Cao Lỗ, mặc dù ra ứng cứu, song cũng bị thất bại và hy sinh, thi thể của ông được dân làng đem chôn cất tôn thờ tại quê nhà cho đến tận ngày nay.


NỎ THẦN CÓ THẬT?


Được biết, những năm gần đây, tỉnh Bắc Ninh đã không ngừng quan tâm đầu tư, tôn tạo khu di tích đền thờ Cao Lỗ Vương tại xã Cao Đức và đền thờ ông đã được công nhận di tích lịch sử cấp quốc gia. Vừa qua, địa phương này phối hợp với nhiều đơn vị như Viện Lịch sử Quân sự Việt Nam, Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam, Bộ VH-TT-DL… tổ chức các cuộc hội thảo nhằm mổ xẻ và làm sáng tỏ những bức màn bí mật còn phủ lên vị danh tướng Cao Lỗ và tìm câu trả lời “Linh Quang Thần Cơ” chỉ là truyền thuyết hay là sự thật.


Trong một nghiên cứu của mình, PGS.TS Lê Đình Sỹ (nguyên Phó viện trưởng Viện Lịch sử Quân sự Việt Nam) cho rằng, với việc tìm ra hàng vạn mũi tên đồng ba cạnh cùng bộ lẫy nỏ tại di chỉ Cầu Vực và nhiều khuôn đúc tên trong khu vực thành nội là những bằng chứng thuyết phục nhất chứng tỏ nỏ thần Liên Châu không chỉ là huyền thoại mà có cơ sở từ thực tế.


Dựa trên những mẫu vật tìm được này, Bảo tàng Lịch sử quân sự VN và Trung tâm Nghiên cứu tiền sử Đông Nam Á cùng các nghệ nhân người Mường ở Hòa Bình đã phục dựng thành công chiếc nỏ thần kiểu Cao Lỗ sáng chế có thể bắn được 5 mũi tên đồng một lúc với sức mạnh và độ chính xác khá cao, từ đó phần nào giải mã được về chiếc nỏ Liên Châu thời An Dương Vương.


Còn dưới góc nhìn sử học của PGS.TS Nguyễn Đức Nhuệ - Viện Sử học Việt Nam, trong truyền thuyết nỏ thần, bên cạnh những yếu tố huyền thoại còn chứa đựng một cốt lõi lịch sử, đề cập đến một nhân vật lịch sử là danh tướng Cao Lỗ, người có công lớn nhất trong việc tổ chức quân đội Âu Lạc và trực tiếp chế tạo loại vũ khí lợi hại là cung nỏ và mũi tên đồng, có tác dụng to lớn trong cuộc kháng chiến chống quân xâm lược Triệu Đà (thế kỷ II trước CN).


Ông được tôn thờ là Tổ sư của ngành quân khí Việt Nam. Hiện nay, Lăng mộ và đền thờ Cao Lỗ tọa lạc trên địa bàn thôn Đại Trung, xã Cao Đức trên một khu đất cao ven bờ nam sông Đuống, hướng mặt về Lục Đầu giang, được nhân dân vô cùng tôn thờ, kính trọng.


Cũng nghiên cứu dưới góc độ xã hội học, song PGS.TS Phạm Bích San - Phó Tổng thư ký Liên hiệp các hội Khoa học Việt Nam nói lên sự phát triển cũng như tiềm năng của quê hương danh tướng Cao Lỗ ngày nay. Tác giả cũng đặc biệt lưu ý đến ảnh hưởng tốt đẹp của phong tục thờ thần Cao Lỗ đến tinh thần gắn kết cộng đồng làng xã ngay tại chính quê hương xã Cao Đức của ngài ngày nay giúp góp phần làm tăng tinh thần đoàn kết và giữ chân người dân bám làng, bám quê lao động, sinh sống.

Thành cao hào sâu, tướng giỏi, quân đội mạnh thì tốt. Nhưng khi đã bị hãm vào thế bao vây, bị tách ra khỏi nhân dân và mất hết khả năng huy động sức mạnh của nhân dân thì cuộc chiến đấu bị cô lập và thất bại là điều khó tránh khỏi. Đó là một bài học đau xót trong lịch sử cần phải ghi nhớ để tránh khỏi mắc sai lầm lặp lại về sau.


Bởi trong quá khứ, người dân tại xã Cao Đức có hai lần di cư rất lớn, có thời điểm đi cả nửa làng vì điều kiện để phát triển kinh tế tại khu vực này cũng không thật sự thuận lợi.


Theo GS Phan Huy Lê - Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam thì với các chứng cứ lịch sử có được có thể khẳng định nỏ thần Liên Châu là có cơ sở. Tuy nhiên, cái mà danh tướng Cao Lỗ đã để lại cho lịch sử không phải là công nghệ làm ra nỏ thần mà chính là bài học sâu sắc trong quá trình dựng và giữ nước.


Thực tế khí đó, thành Cổ Loa kiên cố, nỏ thần lợi hại, quân đội đông được huấn luyện và trang bị tốt, lại có tướng tài, kiên cường và trung thành như Cao Lỗ. Nhưng chỉ vì sai lầm của An Dương Vương, không thấy hết bản chất thâm hiểm của đối phương, không biết nghe lời khuyên của những bầy tôi trung thành và thông thái dẫn đến nước Âu Lạc bại vong…

 

NGUYÊN HUÂN (Theo NNVN)

Cao Bá Nghiệp sưu tầm & giới thiệu

<iframe width="420" height="315" src="//www.youtube.com/embed/7DoK7R_yMnI" frameborder="0" allowfullscreen></iframe>


Tin cùng loại :

 

Video họ cao

Lịch vạn niên

Album ảnh

Hỏi đáp

Tên bạn: *

Email: *

Điện thoại: *

Nội dung:*

   *

Xem hỏi đáp