• Pic Mgmt

    LÀNG SỦI

    Theo các nhà nghiên cứu thì “Sủi” có gốc từ âm Việt cổ “S lủi”, qua phiên âm tiếng Hán là Thổ Lỗi, sau đó đổi thành Siêu Loại. Thế kỷ XVI- XVII, văn bia trong chùa ghi tên làng là Phú Thị, từ đó tên gọi này được dùng cho đến nay. Làng Sủi là một làng cổ trong địa bàn cư trú của người Việt cổ xưa thời Hùng Vương...

  • Pic Mgmt

    NẠN ĐÓI LỊCH SỬ NĂM ẤT DẬU

    Trong ký ức người Việt Nam, "nạn đói năm Ất Dậu" vẫn là một cơn ác mộng, nỗi nhức nhối khó quên. Thảm họa ấy bắt đầu từ tháng 10/1944 kéo dài đến giữa năm 1945. Công trình nghiên cứu về nạn đói năm 1945 của GS Văn Tạo, nguyên Viện trưởng Viện Sử học Việt Nam và GS Furuta Moto (người Nhật) chỉ rõ: chính sách vơ vét thóc gạo của phát xít Nhật và thực dân Pháp lúc bấy giờ cùng với thiên tai, mất mùa ở nhiều tỉnh đồng bằng Bắc Bộ là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến thảm cảnh trên...

  • Pic Mgmt

    NGÂN HÀNG DỮ LIỆU DI SẢN

    Ý tưởng thành lập Ngân hàng dữ liệu văn hoá phi vật thể các dân tộc Việt Nam đã được manh nha từ đầu những năm 90 với các tác giả như GS.TS Tô Ngọc Thanh, GS. Nhạc sĩ Nguyễn Xinh, TS. Hoàng Sơn... Các giai đoạn thử nghiệm được mở đầu vào năm 1994 với "Chương trình điều tra cơ bản về văn hoá các dân tộc Việt Nam" do Viện nghiên cứu Văn hoá Nghệ thuật nay là Viện Văn hoá Nghệ thuật Việt Nam tiến hành. Đến năm 2004 những điều kiện trong ý tưởng đó đã trở thành hiện thực đó là Trung tâm dữ liệu di sản văn hoá của Viện Văn hóa Nghệ thuật Việt Nam – Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (trước là Viện Văn hoá Thông tin - Bộ Văn hoá Thông tin)...

  • Pic Mgmt

    TRẠNG TRÌNH NGUYỄN BỈNH KHIÊM

    Trạng trình Nguyễn Bỉnh Khiêm 阮 秉 谦 (1491-1585) sinh năm Tân Hợi đời vua Lê Thánh Tông, Hồng Ðức thứ 22 tại làng Trung Am, huyện Vĩnh Lại, phủ Hạ Hồng, trấn Hải Dương (nay thuộc xã Lý Học, huyện Vĩnh Bảo, Hải Phòng). Thân phụ của ông là giám sinh Nguyễn Văn Định, nổi tiếng hay chữ nhưng chưa hiển đạt trong đường khoa cử. Thân mẫu là bà Nhữ Thị Thục, con gái út của Thượng thư Bộ hộ Nhữ Văn Lan triều Lê Thánh Tông...

  • Pic Mgmt

    DẤU TÍCH VƯƠNG TRIỀU CHAMPA Ở CẤM MÍT

    Các nhà khảo cổ vừa khai quật di chỉ vương triều Champa ở Cấm Mít (Hòa Vang, Đà Nẵng) và phát hiện dấu tích của một nền văn hóa Chăm rực rỡ cùng đền đài, cung điện nguy nga bị chôn vùi cả ngàn năm qua. Đoàn nghiên cứu gồm các chuyên gia khảo cổ hàng đầu Việt Nam của Bảo tàng Lịch sử Quốc gia và Bảo tàng Điêu khắc Chăm đã về Cấm Mít thuộc thôn Cẩm Toại Đông (xã Hòa Phong, huyện Hòa Vang, TP Đà Nẵng). Họ đi tìm dấu tích của Vương quốc Champa đã bị vùi sâu trong lòng đất Cấm Mít...

  • Pic Mgmt

    VÀI NÉT VỀ HÌNH ẢNH VIỆT NAM TRONG SỬ SÁCH CỔ TRUNG QUỐC

    Trung Quốc và Việt Nam là hai quốc gia láng giềng gần gũi, do vậy giữa hai nước đã tồn tại quan hệ lịch sử lâu dài. Trải qua quá trình tiếp xúc lịch sử, rất nhiều tư liệu lịch sử về hai quốc gia đã ra đời và tồn tại cho đến ngày nay. Bài viết này giới thiệu vắn tắt về các tư liệu lịch sử của Trung Quốc liên quan đến các dữ liệu lịch sử của Việt Nam...

  • Pic Mgmt

    Có tên Hoàng Sa, Trường Sa bằng tiếng Việt

    Trao đổi với Tuổi Trẻ, TS Hoàng Ngọc Lâm, phó cục trưởng Cục Đo đạc và bản đồ VN (Bộ Tài nguyên - môi trường), cho biết như vậy...

  • Pic Mgmt

    HIỆU QUẢ BẤT NGỜ TỪ BÀI THUỐC RẺ TIỀN...

    Hiện nay, tiểu đường được xem là một trong những chứng bệnh nan y, rất khó để chữa trị dứt điểm. Y học hiện đại ví căn bệnh này là “kẻ giết người thầm lặng” bởi những biểu hiện của nó thường không rõ ràng. Thế nhưng, khi được phát hiện thì bệnh thường đã biến chứng ở mức độ nghiêm trọng...

  • Pic Mgmt

    KỶ NIỆM VỀ CHA

    ...Hồi trẻ, cha tôi học ở trường Bưởi, Hà Nội - niên khóa 1927-1931. Ngay từ thời còn ngồi trên ghế nhà trường, ông đã nổi tiếng là “thần đồng” thơ, có biệt tài “ứng khẩu thành thơ” và là người rất “hùng biện” nên mới được thầy & bạn đặt cho cái biệt hiệu là Thao Thao – với nghĩa là “thao thao bất tuyệt”!. Ông vốn là hậu duệ đời thứ tư của Thánh Quát mà!...

  • Pic Mgmt

    ĐẠI VIỆT THỜI TRẦN ĐÃ "THOÁT TRUNG" NHƯ THẾ NÀO?

    Ta thường nói Đại Việt thời Trần ba lần đánh tan quân xâm lược Mông – Nguyên, đó là cách nói tắt; còn nói chính xác, lần thứ nhất (1258) là đánh thắng đế quốc Mông Cổ và hai lần sau (1285, 1288), đánh thắng đế quốc Nguyên. Triều Nguyên là một “mảnh vỡ” của đế quốc Mông Cổ, thiết lập ở Trung Quốc sau khi Hốt Tất Liệt (Khubilai) đánh thắng triều Tống...

  • Pic Mgmt

    LỊCH SỬ THUYỀN BÈ VIỆT NAM

    Người khen nâng lên, kẻ chê đạp xuống; sự đánh giá văn-hóa Việt-Nam cổ thời rất là khác-biệt. Đã có nhiều người cho rằng căn-bản của dân ta quá thấp kém. Thí-dụ như trong cuốn sách “Tổ Quốc Ăn Năn”, tác-giả Nguyễn Gia Kiểng đã nhận-xét như sau:"…chúng ta có lẽ là nền văn minh phù sa muộn nhất… dấu ấn của nền văn minh phù sa: cần cù, nhẫn nại, nhưng thủ cựu, thiếu sáng kiến và thiếu óc mạo hiểm...

  • Pic Mgmt

    VẬN NƯỚC RỒI SẼ RA SAO ?

    Thượng tọa Thích Viên Như là sư trụ trì chùa Linh Sơn, Đà Lạt. Tình cờ tôi đọc được bài viết của Thầy nhân kỷ niệm 1000 năm Thăng Long với tiêu đề VẬN NƯỚC RỒI SẼ RA SAO? Nhận thấy nội dung bài viết này của Thầy Viên Như có ý nghĩa nhân văn rất cụ thể. Tôi xin trân trọng giới thiệu toàn văn bài viết này để quý vị & bạn đọc gần xa tham khảo, nếu có duyên. Mọi ý kiến phản hồi, xin liên lạc trực tiếp với Thầy theo số điện thoại: 0919 389 379

  • Pic Mgmt

    ĐÊM TÔN VINH CA TRÙ VỚI NGHỆ NHÂN KIM ĐỨC

    Ngày 13/6 vừa qua tại Trung tâm văn hóa Pháp, Hà Nội. Nghệ nhân ca trù Phó Thị Kim Đức đã cùng các truyền nhân của mình trình diễn đêm "Ca trù đàn hát khuôn". Ở tuổi 82, nghệ nhân Phó Thị Kim Đức vẫn là mẫu mực của thể loại âm nhạc dân gian này. Bà là một bậc thầy lớn của cổ nhạc Việt Nam...

  • Pic Mgmt

    VỊ THẾ ĐỊA - VĂN HÓA NGHÌN XƯA

    ..."Ở trung tâm cõi bờ đất nước, có cái thế Rồng cuộn Hổ ngồi, vị trí ở giữa bốn phương Đông Tây Nam Bắc; tiện hình thế núi sau sông trước. Ở nơi đó địa thế rộng mà bằng phẳng, vùng đất cao mà sáng sủa, cư dân không khổ vì ngập lụt, muôn vật đều phong nhiều tươi tốt. Xem khắp nước Việt ta, chỗ ấy là nơi hơn cả, thực là chỗ bốn phương tụ hội, là nơi đô thành bậc nhất (thượng đô) của vương đế Muôn Đời"...

  • Pic Mgmt

    DẤU XƯA Ở NGÔI LÀNG CỔ BÊN BỜ SÔNG MÃ

    Đến với làng cổ Đông Sơn là đến với không gian văn hóa lâu đời, đến với những ngôi nhà cổ có tuổi đời hơn 200 năm. Ẩn chứa trong mỗi ngôi nhà ấy, di tích lịch sử ấy không chỉ có giá trị về mặt kiến trúc, văn hóa thẩm mỹ mà còn mang trong mình những câu chuyện thú vị và đầy ý nghĩa...

Chi tiết

DANH HỌA NGUYỄN PHAN CHÁNH

Đăng lúc: 2014-07-05 10:57:49 - Đã xem: 5253

Tranh lụa Việt Nam qua các tác phẩm của danh họa Nguyễn Phan Chánh

Tranh lụa Việt Nam ra đời từ những năm 1930 và nhanh chóng hình thành một phong cách riêng trong nền hội họa tại Việt Nam. Có nhiều họa sĩ vẽ tranh lụa nhưng người phải nhắc đến đầu tiên đó là danh họa Nguyễn Phan Chánh.

Được coi là người đặt nền tảng cho tranh lụa hiện đại tại Việt Nam, họa sĩ Nguyễn Phan Chánh đã có những đóng góp lớn cho nền hội họa Việt Nam hiện đại đầu thế kỷ XX.

Sở dĩ cứ nhắc đến tranh lụa, người ta lại nhắc đến Nguyễn Phan Chanh bởi ông là người đã có công tìm tòi, khai phá ra kỹ thuật vẽ tranh lụa hiện đại. Mặc dù tranh lụa đã xuất hiện tại Việt Nam từ thời nhà Lê qua hai tác phẩm chân dung Nguyễn Trãi và chân dung Phùng Khắc Khoan. Nhưng phải đến thời của Nguyễn Phan Chánh, tranh lụa mới thực sự được biết đến qua thành công của ông.

Danh họa Nguyễn Phan Chánh sinh năm 1892 tại Hà Tĩnh. Năm 1922, ông tốt nghiệp Trường Cao đẳng Sư phạm thuộc trường Quốc học Huế. Năm 1925, ông tiếp tục học tại Trường Cao đẳng Mỹ Thuật Đông Dương. Năm 1928, ông bắt đầu sáng tác tranh sơn dầu với tác phẩm đầu tay “Mẹ bầy cho con đan len”, cùng trong năm, ông bắt đầu học vẽ trên lụa Vân Nam. Năm 1931, tác phẩm nổi tiếng “Chơi ô ăn quan” ra đời. Tiếp sau đó là những tác phẩm như: “Cô gái rửa rau”; “Em bé cho chim ăn”; “Lên đồng”..

Được đào tạo hoàn toàn theo lối Tây học nhưng lại là người mang trong mình truyền thống dân tộc, cùng với niềm đam mệ nghệ thuật thư pháp, danh họa Nguyễn Phan Chánh đã sớm bộc lộ tình yêu với tranh lụa. Tranh của ông là sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa lối biểu tượng hình của phương Tây và lối tư duy phương Đông. Sẽ là không quá nếu nói rằng, nhờ ông mà nghệ thuật tranh lụa của Việt Nam đã được thế giới biết đến.

Ngắm nhìn tranh của ông, người ta cảm thấy sự nhẹ nhàng, bay bổng, trầm ấm nhưng vô cùng thanh thoát. Cái tài của danh họa còn được thể hiện ở không gian nửa hư, nửa thực khiến cho người xem cảm giác “lạc lối” trong các tác phẩm.

Tác phẩm Chơi ô ăn quan có lẽ là tác phẩm nổi tiếng nhất
và được nhiều người biết đến nhất của danh họa Nguyễn Phan Chánh

Trong cuộc đấu giá năm 2013, tác phẩm "Người bán gạo"
của danh họa Nguyễn Phan Chánh đã được mua với mức giá kỷ lục 390.000 USD.

Trong cuộc đời làm nghệ thuật của mình, ông đã sáng tác khoảng hơn 170 tác phẩm, trong số đó có nhiều tác phẩm nổi tiếng như: Chơi ô ăn quan; Người bán gạo; Bữa cơm mùa thắng lợi; Sau giờ trực chiến; Tổ đan mây; Tổ giữ trẻ; Lên đồng; Bát nước giải lao; Em bé cho chim ăn; Trăng lu; Tiên Dung và Chử Đồng Tử…

Được biết đến nhiều nhất có lẽ là bức Chơi ô ăn quan. Trên nền lụa mịn màng, họa sĩ đã khắc họa hình ảnh bốn đứa trẻ chăm chú với trò chơi dân gian. Cũng khăn nâu sồng, vấn mỏ quạ, quần the, áo bà ba..bốn đứa trẻ được thể hiện một cách rất tinh tế, có chiều sâu. Nhìn vào bức tranh, người ta cảm thấy như được trở về với quá khứ, với tuổi thơ trong trẻo, hồn nhiên..

Tháng 5 năm 2013, tác phẩm Người bán gạo của danh họa Nguyễn Phan Chánh được bán đấu giá trong một cuộc đấu giá của nhà Christie’s International tổ chức ở Hồng Kông. Ở đây, tác phẩm đã được bán với giá 390.000 USD tương đương 8 tỉ tiền Việt Nam. Tính đến thời điểm đó thì Người bán gạo là tác phẩm ( của họa sĩ người Việt ) được mua với giá cao nhất.

Tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam hiện nay trưng bày rất nhiều các tác phẩm tranh lụa
của danh họa Nguyễn Phan Chánh. Ảnh Hương-Cinet

Danh họa Nguyễn Phan Chánh là người giữ kỷ lục về số tác phẩm được trưng bày tại Bảo tàng Mỹ thuật VIệt Nam tính đến nay. Nếu có dịp đến thăm quan Bảo tàng Mỹ Thuật Việt Nam, sẽ không khó để tìm những tác phẩm của danh họa Nguyễn Phan Chánh. Đặc biệt trên tầng 3, trong gian phòng giới thiệu về tranh lụa của Việt Nam, tranh của danh họa Nguyễn Phan Chánh chiếm riêng một mảng tường. Những tác phẩm được trưng bày tại đây có thể kể đến như: Chợ Kim Liên (1957); Bữa cơm mùa thắng lợi (1960); Bát nước giải lao ( 1967); Tổ đan mây (1960); Rạng sáng cho con bú 1970…

Tranh lụa là một loại tranh đã xuất hiện từ rất lâu tại các quốc gia Châu Á như Trung Quốc, Nhật bản. Tranh lụa du nhập vào nước ta chính xác vào khoảng thời gian nào không rõ chỉ biết rằng hiện nay Việt Nam còn lưu giữ được 02 bức chân dung của Nguyễn Trãi và chân dung của Phùng Khắc Khoan từ đời nhà Lê những chưa rõ tác giả là ai.

Tranh lụa hiện đại Việt Nam ra đời từ những năm 1930. Điểm đặc biệt giữa kỹ thuật vẽ tranh lụa cổ và tranh lụa hiện đại Việt Nam là ở chỗ: tranh lụa cổ được vẽ trực tiếp trên lụa khô, còn tranh lụa hiện đại thì được người họa sĩ căng lụa trên khung gỗ, trong quá trình vẽ có thể rửa lụa nhiều lần rồi vẽ tiếp cho đến khi ưng ý. Màu dùng để vẽ tranh lụa thường là màu nước, mực nho..Tranh lụa sau khi vẽ xong thường được bồi lên một lớp giấy, sau khi khô hoàn toàn sẽ được đưa vào khung kính, vừa để bảo quản, vừa tăng tính thẩm mỹ cho tranh.

Lan Hương

HỌA SĨ NGUYỄN PHAN CHÁNH (1892-1984)

NGUYỄN PHAN CHÁNH hiệu là Hồng Nam (sinh ngày 21-7-1892, tại làng Tiền Bạt, xã Trung Tiết, huyện Thạch Hà, tỉnh Hà Tĩnh; mất ngày 22- 11-1984 tại Hà Nội). Sinh ra trong một gia đình nhà nho nghèo, khi mới 14 tuổi, Nguyễn Phan Chánh đã phải đến các chợ bán tranh và viết chữ nho để giúp đỡ gia đình. Nguyễn Phan Chánh tự học tiếng Pháp và đỗ đầu Sơ học yếu lược, được bổ nhiệm làm trợ giáo ở phủ Thạch Hà (Hà Tĩnh). 

Chân dung họa sĩ Nguyễn Phan Chánh

Sau đó, ông vào học ở Trường Quốc học (Huế) rồi sang làm trợ giáo ở Trường Đông Ba. Năm 1925, Trường Mĩ thuật Đông Dương tuyển khoá đầu tiên. Nguyễn Phan Chánh là người duy nhất ở miền Trung trúng tuyển. Tốt nghiệp khóa học (1925 - 1930), ông đã có những tác phẩm Chơi ô ăn quan, Lên đồng, Rửa rau cầu ao... nổi tiếng ở Hội chợ triển lãm tại Pa-ri; tiếp đó, tranh của ông được trưng bày tại Ý, Bỉ, Mĩ, Nhật. Các năm 1937 - 1939, Nguyễn Phan Chánh tổ chức triển lãm riêng ở Hà Nội. Sau đó ông về hẳn quê nhà. Tranh lụa của Nguyễn Phan Chánh thắm đượm tình yêu thương con người lao động, đặc biệt là hình tượng người phụ nữ và tình mẹ con được thể hiện nhiều trong tác phẩm của ông. Thành công của Nguyễn Phan Chánh là do ông biết kết hợp lối vẽ truyền thống dân tộc với kiến thức khoa học cơ bản của hội hoạ châu Âu. 


Ông luôn độc lập trong suy nghĩ và có lối biểu hiện riêng tạo nên những bức tranh lụa đầy ấn tượng. Sau Cách mạng tháng Tám năm 1945, Nguyễn Phan Chánh tham gia kháng chiến ở Hà Tĩnh. Lúc này, Nguyễn Phan Chánh chuyển sang vẽ tranh tuyên truyền với các tác phẩm Phá khám lớn Sài Gòn, Em Tám tự tẩm dầu đốt kho xăng... Năm 1955, hoà bình vừa lập lại, ông ra Hà Nội tham gia giảng dạy ở Trường Cao đẳng Mĩ thuật Hà Nội và tham gia Ban chấp hành Hội Mĩ thuật Việt Nam (1957 - 1983). Cũng từ đây, ông tiếp tục chuyên tâm vẽ tranh lụa và đi sâu vào đời sống nông thôn. Các tác phẩm Chống hạn, Cấy tập đoàn, Bữa cơm vụ mùa thắng lợi... lần lượt ra đời. Trong những năm kháng chiến chống Mĩ ác liệt, Nguyễn Phan Chánh đã ở vào tuổi 80 nhưng ông vẫn sáng tác nhiều tác phẩm như: Sau giờ trực chiến, Bát nước giải lao, Chống hạn gặp mưa... Những năm sau đó, ông dành nhiều công sức cho đề tài truyền thuyết dân gian như Tiên Dung, Kiều, Thạch Sanh cứu công chúa... Các năm 1982, 1983, nhân dịp mừng thọ danh hoạ Nguyễn Phan Chánh 90 tuổi, Bộ Văn hoá đã tổ chức triển lãm tranh lụa của ông tại Liên Xô, Tiệp Khắc, Hung-ga-ri, Ba Lan, Ru-ma-ni và nhiều nước khác. Tranh lụa của Nguyễn Phan Chánh được hâm mộ và đánh giá cao ở trong nước cũng như ở nước ngoài.

Nguyễn Phan Chánh – Sau giờ trực chiến, 1967, lụa. Bảo tàng Mĩ thuật Việt Nam

Ông được Nhà nước tặng thưởng Huân chương Lao động hạng Nhất, hạng Ba và Huân chương Độc lập hạng Nhất. Năm 1996 hoạ sĩ Nguyễn Phan Chánh đã được tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh về Văn học Nghệ thuật đợt I cho các tác phẩm: Chơi ô ăn quan - Lụa- 63x85cm (1931); Cô gái rửa rau- Lụa (1931); Bữa cơm ngày mùa thắng lợi - Lụa - 63x78cm (1960); Sau giờ trực chiến - Lụa - 52x73cm (1967); Trăng tỏ - Lụa (1967); Trăng lu - Lụa (1970); Chân dung tự họa - Lụa (1976). Danh hoạ Nguyễn Phan Chánh là một trong những hoạ sĩ yêu nước, yêu quê hương, luôn đấu tranh cho một nền nghệ thuật dân tộc. Sự nghiệp nghệ thuật của hoạ sĩ Nguyễn Phan Chánh đã đóng góp một vị trí xứng đáng vào lịch sử mĩ thuật Việt Nam hiện đại.

Cao Bá Nghiệp sưu tầm & giới thiệu


Tin cùng loại :

 

Video họ cao

Lịch vạn niên

Album ảnh

Hỏi đáp

Tên bạn: *

Email: *

Điện thoại: *

Nội dung:*

   *

Xem hỏi đáp